Αλλαγή μήνα για την Εβδομάδα που πέρασε και ο Απρίλης της άνοιξης και των φορολογικών δηλώσεων έφθασε. Ωστόσο, η φορολογική διοίκηση μοιάζει να μην είναι ευχαριστημένη με τα επιτεύγματά της μιας και το κενό εισοδήματος παραμένει ιδιαίτερα μεγάλο στη χώρα.
Η ελληνική φορολογική διοίκηση εισέρχεται σε μια φάση συστηματικής μετάβασης από τον κλασικό, δειγματοληπτικό έλεγχο σε ένα καθεστώς διοίκησης βάσει δεδομένων. Στο αναθεωρημένο Στρατηγικό Σχέδιο 2025-2029 της Α.Α.Δ.Ε., η Αρχή αναφέρει ρητά ότι συγκεντρώνει δεδομένα σε προφίλ φορολογουμένου, χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη, μηχανική μάθηση, μαζικές ψηφιακές διασταυρώσεις και αυτοματοποιημένους ελέγχους, ενώ θέτει ως στρατηγικό δείκτη τη μείωση κατά 40% του ποσοστιαίου κενού εισοδήματος των φυσικών προσώπων που ασκούν επιχειρηματική δραστηριότητα έως το τέλος του 2029. Η ίδια η απόφαση προϋποθέτει, μάλιστα, ενίσχυση του ελεγκτικού δυναμικού, άρα αναγνωρίζει ότι η αποτελεσματικότητα δεν εξαρτάται μόνο από την τεχνολογία αλλά και από την επάρκεια ανθρώπινων πόρων (ΑΑΔΕ – Στρατηγικό Σχέδιο 2025 – 2029).
Το νομοθετικό υπόβαθρο αυτής της στροφής είναι πλέον σαφές. Ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας του Ν.5104/2024 ενσωματώνει την υποχρεωτική ηλεκτρονική διαβίβαση πληροφοριών, ενώ η υπουργική απόφαση Α.1020/2024 όρισε ότι, για τις υπόχρεες οντότητες του άρθρου 15Α, η υποβολή της δήλωσης Φ.Π.Α. από 1/1/2024 στηρίζεται στα δεδομένα που έχουν διαβιβαστεί στην ψηφιακή πλατφόρμα myDATA. Στην ίδια απόφαση προβλέπονται και κανόνες ανεκτών αποκλίσεων έως 30% σε ορισμένες περιπτώσεις αντικειμενικής δυσχέρειας. Παράλληλα, η Α.Α.Δ.Ε. ανακοίνωσε το 2025 ότι από 2/2/2026 καθίσταται υποχρεωτική η ηλεκτρονική τιμολόγηση στις Β2Β συναλλαγές. Το σύνολο αυτών των ρυθμίσεων μετατρέπει τη φορολογική συμμόρφωση από μεταγενέστερη δήλωση σε σχεδόν πραγματικού χρόνου ιχνηλασιμότητα.
Η διεθνής και ελληνική βιβλιογραφία συγκλίνει ως προς το ότι η ψηφιοποίηση δεν αποτελεί πανάκεια, αλλά βελτιώνει την ικανότητα της διοίκησης να ελέγχει ροές και μοτίβα συμπεριφοράς. Μελέτη για τις ηλεκτρονικές πληρωμές στην Ελλάδα επισημαίνει ότι η διαφάνεια και η ευχερέστερη ιχνηλάτηση μπορούν να λειτουργήσουν αποτρεπτικά για τη φοροδιαφυγή, έστω κι αν η στατιστική σχέση με τα δημόσια έσοδα δεν είναι πάντα γραμμική. Αντίστοιχα, ακαδημαϊκές εργασίες για το myDATA τονίζουν ότι η πλατφόρμα προσθέτει ουσιώδη αξία τόσο στις επιχειρήσεις, όσο και στη φορολογική διοίκηση, ακριβώς επειδή ενισχύει την ψηφιακή συμμόρφωση και τη διασταύρωση (Theodoros Kounadeas - The Effectiveness of Digital Payments in Tackling Tax Evasion in Greece - International Journal of Economics and Business Administration Volume XI, Issue 2, 2023).
Ως προς το μέγεθος του «επιχειρηματικού πληθυσμού», τα πλέον πρόσφατα δημοσιευμένα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για τη δημογραφία των επιχειρήσεων αφορούν το 2023 και δείχνουν 932.549 ενεργές επιχειρήσεις στην Ελλάδα. Από αυτές, 697.484 ήταν ατομικές επιχειρήσεις, ενώ 574.264 δεν απασχολούσαν μισθωτούς. (ΕΛΣΤΑΤ - ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 2023).
Τέλος, ως προς τον ελεγκτικό μηχανισμό της Α.Α.Δ.Ε., η πιο πρόσφατη επίσημη απολογιστική αποτύπωση αναφέρει 10.770 οργανικά υπηρετούντες υπαλλήλους συνολικά, εκ των οποίων 6.988 είναι εφοριακοί. Η Α.Α.Δ.Ε. δεν δημοσιεύει σε ανοιχτή μορφή έναν ενιαίο αριθμό «φορολογικών ελεγκτών» ως αυτόνομη κατηγορία· συνεπώς, ο αριθμός των 6.988 εφοριακών αποτελεί τον ασφαλέστερο επίσημο δείκτη για το φορολογικό σκέλος του ελεγκτικού της δυναμικού. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η προϊούσα ψηφιοποίηση, η θεσμική θωράκιση των διασταυρώσεων και η στοχοθεσία βάσει κινδύνου συνθέτουν μια νέα μορφή ελεγκτικού κράτους, περισσότερο προληπτική, περισσότερο τεκμηριωτική και σαφώς λιγότερο εξαρτημένη από τον τυχαίο έλεγχο.
Από τα νέα της Εβδομάδας που πέρασε «Νέο φορολογικό νομοσχέδιο σε δημόσια διαβούλευση»: Δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τον τίτλο: «Διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2226 του Συμβουλίου της 17ης Οκτωβρίου 2023 και της Οδηγίας (ΕΕ) 2025/872 του Συμβουλίου της 14ης Απριλίου 2025 για την τροποποίηση της οδηγίας 2011/16/ΕΕ σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και λοιπές διατάξεις».
Ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θέτει από 27/3/2026 σε δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών με τον τίτλο: «Διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2226 του Συμβουλίου της 17ης Οκτωβρίου 2023 και της Οδηγίας (ΕΕ) 2025/872 του Συμβουλίου της 14ης Απριλίου 2025 για την τροποποίηση της οδηγίας 2011/16/ΕΕ σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και λοιπές διατάξεις».
Στο πλαίσιο αυτό καλείται να συμμετάσχει στη δημόσια διαβούλευση κάθε κοινωνικός εταίρος και κάθε ενδιαφερόμενος, καταθέτοντας τις προτάσεις του για τη βελτίωση των διατάξεων του ανωτέρω σχεδίου νόμου.
Η διαβούλευση θα διαρκέσει μέχρι την 14η Απριλίου.
«Πόθεν Έσχες: Παράταση της προθεσμίας υποβολής από τους φορείς για ετήσιες και μηνιαίες καταστάσεις Απριλίου 2026»: Σύμφωνα με ανακοινώσεις της ιστοσελίδας pothen.gr:
Ανακοίνωση 1η
Κατόπιν απόφασης (επιστολή Συντονιστή) της Επιτροπής Ελέγχου, η προθεσμία για την ηλεκτρονική υποβολή των ετήσιων καταστάσεων έτους 2026 (χρήση 2025) από τους φορείς υπόχρεων, οι οποίες περιλαμβάνουν τα υπόχρεα πρόσωπα σε ετήσια Δήλωση Περιουσιακής Κατάστασης (Δ.Π.Κ.) και Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (Δ.Ο.Σ.) παρατείνεται έως και την 20η Απριλίου 2026.
Για περισσότερες πληροφορίες συμβουλευτείτε το Ενημερωτικό για καταχώριση ετησίων καταστάσεων
υπόχρεων έτους 2026.
Ανακοίνωση 2η
Κατόπιν απόφασης (επιστολή Συντονιστή) της Επιτροπής Ελέγχου, η προθεσμία για την ηλεκτρονική υποβολή των μηνιαίων καταστάσεων Απριλίου 2026 από τους φορείς υπόχρεων, οι οποίες περιλαμβάνουν τα υπόχρεα πρόσωπα σε αρχική Δήλωση Περιουσιακής Κατάστασης (Δ.Π.Κ.) και Δήλωση Οικονομικών Συμφερόντων (Δ.Ο.Σ.) που ξεκινά 1η Απριλίου 2026, παρατείνεται έως και τη 17η Απριλίου 2026.
«Αναπροσαρμογή συντελεστών φόρου και εισφοράς πλοίων πρώτης κατηγορίας του Ν. 27/1975»: Σύμφωνα με τα άρθρα 71 και 72 του νέου φορολογικού νομοσχεδίου:
Άρθρο 71
Αναπροσαρμογή συντελεστών ειδικής εισφοράς του ν. 29/1975
1. Τα ποσά ειδικής εισφοράς που οφείλονται σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 4 του ν. 29/1975 (Α’ 75), περί υπολογισμού εισφοράς υπέρ του Ναυτικού Απομαχικού Ταμείου, προσαυξάνονται για τα έτη 2026 έως και 2030 κατά ποσοστό τέσσερα τοις εκατό (4%) ετησίως.
2. Το ποσό που προκύπτει από τον υπολογισμό της προσαύξησης προστίθεται στα ποσά ειδικής εισφοράς, όπως έχουν διαμορφωθεί κατά το έτος 2025, κατ’ εφαρμογή της παρ. 4 του άρθρου 4 του ν. 29/1975, μη λαμβανoμένου υπόψη του προβλεπόμενου στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 146 του ν. 4808/2021 (Α΄ 101) ποσοστού προσαύξησης δύο τοις εκατό (2%), και σε αυτά των επόμενων ετών, όπως αυτά διαμορφώνονται κατά τα έτη 2026 έως και 2030.
Άρθρο 72
Αναπροσαρμογή συντελεστών φόρου και εισφοράς πλοίων πρώτης κατηγορίας του ν.27/1975
1. Τα ποσά φόρου που οφείλονται με βάση το πρώτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 6 του ν.27/1975 (Α’ 77), περί υπολογισμού φόρου πλοίων πρώτης κατηγορίας, ανά κόρο ολικής χωρητικότητας και ηλικία του πλοίου προσαυξάνονται για τα έτη 2026 έως και 2030 κατά ποσοστό τέσσερα τοις εκατό (4%) ετησίως. 2. Το ποσό που προκύπτει από τον υπολογισμό της προσαύξησης προστίθεται στα ποσά φόρου, όπως έχουν διαμορφωθεί κατά το έτος 2025, κατ’ εφαρμογή της παρ. 4 του άρθρου 6 του ν. 27/1975, μη λαμβανομένου υπόψη του προβλεπόμενου στο δεύτερο εδάφιο της παρ. 3 του άρθρου 146 του ν. 4808/2021 (Α΄ 101) ποσοστού προσαύξησης δύο τοις εκατό (2%), και σε αυτά των επόμενων ετών, όπως αυτά διαμορφώνονται κατά τα έτη 2026 έως και 2030. 3. Οι παρ. 1 και 2 εφαρμόζονται αναλόγως και κατά τον υπολογισμό της εισφοράς που οφείλεται κατά το άρθρο 10 του ν. 27/1975.
«Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ η απόφαση με τις λεπτομέρειες για το fuel pass»: Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ η απόφαση 52795/2026, με τίτλο «Καθορισμός του χρόνου έναρξης της παραγωγικής λειτουργίας, των τεχνικών και οργανωτικών μέτρων για τη λειτουργία της ειδικής εφαρμογής της παρ. 4 του άρθρου πρώτου της από 25.3.2026 Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου «Επείγουσες ρυθμίσεις για την αντιμετώπιση της αύξησης του ενεργειακού κόστους και την προστασία πληττόμενων κλάδων της οικονομίας» (Α’ 46), των απαραίτητων διαλειτουργικοτήτων, της διαδικασίας έκδοσης της ψηφιακής χρεωστικής κάρτας, της πίστωσης της οικονομικής ενίσχυσης, καθώς και άλλων ειδικότερων, τεχνικών ή λεπτομερειακών θεμάτων»…
Άρθρο 8
Έναρξη παραγωγικής λειτουργίας
Η παραγωγική λειτουργία της ειδικής εφαρμογής της παρ. 4 του άρθρου πρώτου της από 25.3.2026 Πράξης Νομοθετικού Περιεχομένου (Α’ 46) εκκινεί έως την 6η Απριλίου 2026 και λήγει την 30ή Απριλίου 2026.
«myCAR: Διαθέσιμα τα αναλογικά τέλη κυκλοφορίας»: Χιλιάδες ιδιοκτήτες αυτοκινήτων και μοτοσικλετών ιδιωτικής χρήσης έχουν τη δυνατότητα να προχωρήσουν σε άρση ακινησίας των οχημάτων τους, καταβάλλοντας αναλογικά τέλη κυκλοφορίας.
Σύμφωνα με την Απόφαση του Διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργου Πιτσιλή (Α.1059/2025), οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επιλέξουν τους μήνες για τους οποίους επιθυμούν να θέσουν το όχημά τους σε κυκλοφορία, πληρώνοντας μόνο τα αντίστοιχα δωδεκατημόρια των ετήσιων τελών κυκλοφορίας.
Η ψηφιακή άρση ακινησίας πραγματοποιείται μέσω της πύλης myAADE (myaade.gov.gr), ακολουθώντας τη διαδρομή: Εφαρμογές > Φορολογικές Υπηρεσίες > Οχήματα > myCAR.
Διευκρινίζεται ότι:
- Το ελάχιστο διάστημα άρσης ακινησίας υπολογίζεται ως πλήρης μήνας. Ακόμη και αν η άρση αφορά μικρότερο χρονικό διάστημα, καταβάλλεται ποσό ίσο με το 1/12 των ετήσιων τελών.
- Όσοι έχουν καταθέσει τις πινακίδες του οχήματός τους, υποβάλλουν αίτημα άρσης ακινησίας στην αρμόδια ΔΟΥ/Υπηρεσία Φορολογικής Εξυπηρέτησης. Η παραλαβή των πινακίδων γίνεται κατόπιν ραντεβού μέσω της ψηφιακής εφαρμογής της ΑΑΔΕ «Τα Ραντεβού μου» επιλέγοντας Επιχειρησιακή περιοχή: Φορολογία > Θεματική Ομάδα: Αυτοκίνητα > Διαδικασία: Άρση ακινησίας και καταβολή τελών κυκλοφορίας με βάση τους μήνες κυκλοφορίας (για τις περιπτώσεις που η ακινησία δεν έχει δηλωθεί στο myCAR).
- Ο ιδιοκτήτης ή κάτοχος του οχήματος έχει προθεσμία να θέσει εκ νέου το όχημά του σε ακινησία έως τη λήξη της περιόδου για την οποία έχουν καταβληθεί τα τέλη κυκλοφορίας.
- Αν δεν πραγματοποιηθεί εκ νέου δήλωση ακινησίας εμπρόθεσμα, η ΑΑΔΕ προχωρά αυτόματα σε θέση του οχήματος σε ακινησία μετά τη λήξη της περιόδου.
- Σε περίπτωση άρσης αναγκαστικής ακινησίας, παρέχεται η δυνατότητα καταβολής αναλογικών τελών κυκλοφορίας για τους υπόλοιπους μήνες έως το τέλος του έτους, εντός 15 ημερών από την ημερομηνία λήξης της αναγκαστικής ακινησίας.
Για περισσότερες πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να απευθύνονται στο Κέντρο Εξυπηρέτησης Φορολογουμένων της ΑΑΔΕ, my1521:
- Τηλεφωνικά: Στο 1521, χωρίς χρέωση, Δευτέρα έως Παρασκευή, 7:00 – 20:00.
- Ψηφιακά: Μέσω της πλατφόρμας my1521 (24/7), επιλέγοντας: Θέματα Οχημάτων > Ακινησία Οχημάτων > Άρση ακινησίας.
«Τροποποιητικές δηλώσεις φυσικών προσώπων - Σε λειτουργία η εφαρμογή»: Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, σε λειτουργία τέθηκε η εφαρμογή για την υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φυσικών προσώπων φορολογικού έτους 2025.
«Παράταση προθεσμίας ηλεκτρονικής υποβολής Α.Π.Δ. ΤΕΚΑ»: Σας ενημερώνουμε ότι, λόγω της μη διαθεσιμότητας της Ηλεκτρονικής Υπηρεσίας Υποβολής Α.Π.Δ. ΤΕΚΑ κατά το χρονικό διάστημα από 10/03/2026 έως και 01/04/2026, εξαιτίας προγραμματισμένων εργασιών μετάπτωσης δεδομένων για την υλοποίηση της αναβαθμισμένης Α.Π.Δ. ΤΕΚΑ στο πλαίσιο αναβάθμισης του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος (Ο.Π.Σ.) e-Ε.Φ.Κ.Α., παρατείνονται οι προθεσμίες υποβολής των Α.Π.Δ. ΤΕΚΑ ως εξής:
- Α.Π.Δ. Κοινών Επιχειρήσεων:
- Για τις μισθολογικές περιόδους Νοεμβρίου 2025, Δεκεμβρίου 2025 και Ιανουαρίου 2026: έως 10/04/2026
- Για τη μισθολογική περίοδο Φεβρουαρίου 2026: έως 30/04/2026
- Α.Π.Δ. Οικοδομοτεχνικών Έργων:
- Για τη μισθολογική περίοδο Φεβρουαρίου 2026: έως 30/04/2026
- Α.Π.Δ. Δημοσίου Τομέα:
- Για τη μισθολογική περίοδο Δεκεμβρίου 2025: έως 10/04/2026
- Για τη μισθολογική περίοδο Ιανουαρίου 2026: έως 30/04/2026
Επισημαίνεται ότι οι ανωτέρω παρατάσεις δεν αφορούν στην προθεσμία καταβολής των αντίστοιχων ασφαλιστικών εισφορών.
«Από την 1η Οκτωβρίου η υποχρεωτική ηλεκτρονική πληρωμή ενοικίου»: Κατατίθεται στη Βουλή τροπολογία του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών σχετικά με την υποχρεωτική πληρωμή ενοικίου μέσω τραπεζικού λογαριασμού που θα ίσχυε από την 1η Απριλίου.
Με τη συγκεκριμένη τροπολογία, παρατείνεται έως τα τέλη Σεπτεμβρίου η υποχρέωση των πολιτών να καταβάλλουν τα ενοίκια μέσω τραπεζών, οπότε το μέτρο θα αρχίσει να εφαρμόζεται από την 1η Οκτωβρίου.
Η παράταση που δίνεται κρίνεται αναγκαία προκειμένου να ολοκληρωθούν οι απαραίτητες τεχνικές προσαρμογές και να αποφευχθούν φαινόμενα δυσλειτουργίας.
«Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής: Νέες εξαιρέσεις»: Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ η απόφαση Α.1083/2026, με την οποία τροποποιείται η υπό στοιχεία Α.1122/31.07.2024 κοινή απόφαση του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και του Διοικητή της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.) «Καθορισμός της έκτασης εφαρμογής, των εξαιρέσεων, του χρόνου διαβίβασης, καθώς και της έναρξης εφαρμογής της ψηφιακής έκδοσης παραστατικών διακίνησης αγαθών στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (Α.Α.Δ.Ε.)» (Β’ 4570), ως ακολούθως:
1. Στο άρθρο 2 προστίθενται περ. ιβ), ιγ) και ιδ) ως εξής:
«ιβ) η διακίνηση βιομηχανικών και βιοτεχνικών ειδών από λιανοπωλητές, που διαθέτουν τα εμπορεύματά τους αποκλειστικά σε λαϊκές αγορές, σε λοιπές οργανωμένες υπαίθριες αγορές (όπως εμποροπανηγύρεις, θρησκευτικά πανηγύρια) και στο πλανόδιο εμπόριο (υπαίθριο εμπόριο - κινητά καταστήματα), υπό την προϋπόθεση ότι τα δεδομένα των παραστατικών αγορών των αποθεμάτων τους έχουν διαβιβαστεί στην ψηφιακή πλατφόρμα myDATA,
ιγ) η διακίνηση κενών ειδών συσκευασίας,
ιδ) η διακίνηση για επαναλαμβανόμενες χονδρικές πωλήσεις φαρμάκων, οπτικών και λοιπών ειδών στον εθνικό οργανισμό παροχής υγείας ή σε ασφαλιστικά ταμεία, όταν τα πωλούμενα είδη παραδίδονται στους ασφαλισμένους.».
2. Η απόφαση αυτή ισχύει από τη δημοσίευσή της στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως
«Διευκρινίσεις για την φορολογική αντιμετώπιση ως προς τη φορολογία κληρονομιών των κοινών λογαριασμών χρηματικών καταθέσεων και λοιπών χρηματοπιστωτικών προϊόντων της αλλοδαπής»: Με την εγκύκλιο Ε.2015/2026 παρέχονται οδηγίες αναφορικά με την φορολογική αντιμετώπιση από πλευράς φορολογίας κληρονομιών για κοινούς λογαριασμούς χρηματικών καταθέσεων ή λοιπών χρηματοπιστωτικών προϊόντων που τηρούνται στην αλλοδαπή.
ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ
Η εγκύκλιος αφορά στις υπηρεσίες της Φορολογικής Διοίκησης και στους φορολογούμενους.
Με αφορμή ερωτήματα που έχουν περιέλθει στην υπηρεσία μας αναφορικά με την φορολογική μεταχείριση ως προς τον φόρο κληρονομίας των κοινών λογαριασμών χρηματικών καταθέσεων και λοιπών χρηματοπιστωτικών προϊόντων που τηρούνται σε τραπεζικά ιδρύματα της αλλοδαπής, παρέχουμε τις ακόλουθες οδηγίες και διευκρινίσεις.
1. Με τις διατάξεις των άρθρων 2 και 3 του ν. 5638/1932 «Περί καταθέσεως εις κοινό λογαριασμό» ορίζεται ότι στις καταθέσεις αυτές μπορεί να τεθεί ο όρος ότι με τον θάνατο οποιουδήποτε των δικαιούχων, η κατάθεση και ο λογαριασμός από αυτή περιέρχεται αυτοδικαίως στους λοιπούς επιζώντες ως τον τελευταίο από αυτούς. Στην περίπτωση αυτή η κατάθεση περιέρχεται σ’ αυτούς ελεύθερη από κάθε φόρο κληρονομίας ή τέλος. Αντίθετα, η απαλλαγή αυτή δεν επεκτείνεται στους κληρονόμους του δικαιούχου που απόμεινε τελευταίος. Διάθεση της κατάθεσης είτε κατά τη διάρκεια της ζωής είτε με αιτία τον θάνατο δεν επιτρέπεται, οι δε κληρονόμοι εκείνου που πέθανε είτε αδιάθετος είτε με διαθήκη, καθώς και οι αναγκαίοι κληρονόμοι του δεν έχουν δικαίωμα στην κατάθεση.
Όπως, άλλωστε, έχει γίνει δεκτό με τη Γνμδ ΝΣΚ 64/2000, η οποία έγινε δεκτή από τον Υπουργό Οικονομικών, η ως άνω νομοθετική πρόβλεψη του ν. 5638/1932 έχει την έννοια ότι η ενάσκηση του ενοχικού δικαιώματος της ανάληψης από οποιονδήποτε επιζώντα δικαιούχο δεν θα φορολογηθεί στα πλαίσια της φορολογίας κληρονομιών, αφού ο κοινός λογαριασμός δεν ανήκει στην κληρονομιαία περιουσία του θανόντος (σχετ. και οι Γνμδ. ΝΣΚ 17/1987, 775/1984).
2. Σύμφωνα με την περ. γ΄ της παρ. 2 του άρθρου 25 του Κώδικα διατάξεων φορολογίας κληρονομιών, δωρεών, γονικών παροχών και κερδών από τυχερά παίγνια (ν. 2961/2001, Α΄266), όπως ίσχυε πριν από την τροποποίησή της με το άρθρο 57 του ν. 4916/2022 (Α΄65), σε συνέχεια των ως άνω οριζόμενων στον ν. 5638/1932, απαλλάσσονταν από τον φόρο κληρονομίας η χρηματική κατάθεση σε τράπεζα σε ανοικτό λογαριασμό στο όνομα δύο ή περισσοτέρων από κοινού (Compte Joint, Joint Account) κατά τις διατάξεις του ν. 5638/1932 (Α΄307), στην οποία είχε τεθεί ο πρόσθετος όρος ότι με τον θάνατο οποιουδήποτε δικαιούχου, η κατάθεση και ο λογαριασμός αυτής περιέρχεται αυτοδίκαια στους λοιπούς επιζώντες μέχρι τον τελευταίο από αυτούς. Η απαλλαγή αυτή ίσχυε και σε κοινούς λογαριασμούς με προθεσμία ή ταμιευτηρίου με προειδοποίηση και σε κοινούς λογαριασμούς σε συνάλλαγμα ή σε συνάλλαγμα και δραχμές με προθεσμία ή ταμιευτηρίου με προειδοποίηση μόνιμων κατοίκων της αλλοδαπής ή αυτών με συνδικαιούχους μόνιμους κατοίκους της ημεδαπής. Αντίθετα, η απαλλαγή αυτή δεν επεκτεινόταν στους κληρονόμους του τελευταίου απομείναντος δικαιούχου. Οι διατάξεις αυτές εφαρμόζονταν ανάλογα και σε μερίδα αμοιβαίου κεφαλαίου.
3. Περαιτέρω, αναφορικά με την περίπτωση των κινητών αξιών, σημειώνεται ότι με την παρ. 8 του άρθρου 31 του ν. 3461/2006 (Α΄106), με τον οποίο ενσωματώθηκε στο εθνικό δίκαιο η Οδηγία 2004/25/ΕΚ σχετικά με τις δημόσιες προτάσεις αγοράς κινητών αξιών, οριζόταν ότι οι διατάξεις του ν. 5638/1932 «περί καταθέσεως εις κοινόν λογαριασμό» εφαρμόζονται και στις άυλες (κινητές) αξίες που καταχωρούνται στο Σύστημα Άυλων Τίτλων. Η ανωτέρω διάταξη της παρ. 8 του αρθ. 31 του ν. 3461/2006 καταργήθηκε με την περ. δ΄ της παρ. 2 του άρθρου 29 του ν. 4569/2018 (Α΄179), ωστόσο με την παρ. 6 του άρθρου 13 του ίδιου νόμου προβλέφθηκε ότι για τις κινητές αξίες, που τηρούνται σε κεντρικό αποθετήριο τίτλων ή μέσω διαμεσολαβητή, σύμφωνα με τις παρ. 1 έως 5 του άρθρου αυτού, μπορεί, ύστερα από σχετική συμφωνία με τους πελάτες, να εφαρμόζεται αναλογικά ο ν. 5638/1932.
4. Με το άρθρο 57 του ν. 4916/2022 τροποποιήθηκε η περ. γ΄ της παρ. 2 του άρθρου 25 του ν. 2961/2001, η οποία κωδικοποιήθηκε ως περ. β΄ της παρ. 2 του άρθρου 75 του Κώδικα Φορολογίας Περιουσίας (ν. 5219/2025 – Α΄130) και ορίζεται πλέον ότι απαλλάσσεται από τον φόρο κληρονομιάς τόσο η χρηματική κατάθεση σε πιστωτικό ίδρυμα σε ευρώ ή σε ξένο νόμισμα στο όνομα δύο (2) ή περισσοτέρων δικαιούχων από κοινού, όσο και οι κοινοί λογαριασμοί λοιπών χρηματοπιστωτικών προϊόντων της ημεδαπής ή της αλλοδαπής, ανεξάρτητα από την κατοικία των συνδικαιούχων, μετά τον θάνατο οποιουδήποτε εξ αυτών για όλους τους επιζώντες συνδικαιούχους, στους οποίους περιέρχεται αυτοδίκαια, και μέχρι τον τελευταίο από αυτούς.
5. Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση του άρθρου 57 του ν. 4916/2022 «Στόχος της προτεινόμενης διάταξης είναι η φορολογική ισότητα και η διευκόλυνση των επενδύσεων, χωρίς φορολογική επιβάρυνση με φόρο κληρονομιάς όλων των αντίστοιχων λογαριασμών και επενδυτικών προϊόντων, ημεδαπής και αλλοδαπής, σε ευρώ ή/και σε ξένο νόμισμα, αφού δεν αποτελούν κληρονομιά…».
6. Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι εφόσον, σε περίπτωση θανάτου ενός συνδικαιούχου κοινού τραπεζικού λογαριασμού, η χρηματική κατάθεση και ο λογαριασμός αυτός περιέρχεται αυτοδικαίως στους λοιπούς επιζώντες συνδικαιούχους, το ποσό της κατάθεσης αυτής εξαιρείται από την κληρονομιά, καθώς δεν συνιστά μέρος της κληρονομιαίας περιουσίας. Επομένως, η ανάληψη του ποσού αυτού από τον επιζώντα καταθέτη, ακόμα και στην περίπτωση που αυτός είναι, συγχρόνως, και κληρονόμος του αποβιώσαντος, γίνεται όχι μόνο «ιδίω ονόματι», αλλά και «εξ ιδίου δικαίου» και όχι με την ιδιότητα του κληρονόμου.
Συνεπώς, με βάση τις προαναφερόμενες διατάξεις περί απαλλαγής από τον φόρο κληρονομιάς, τόσο την προϊσχύσασα περ. γ΄ της παρ. 2 του άρθρου 25 του ν. 2961/2001, όπως ίσχυε πριν από την τροποποίησή της με το άρθρο 57 του 4916/2022, όσο και την ισχύουσα διάταξη της περ. β΄ της παρ. 2 του άρθρου 75 του ν. 5219/2025, με την οποία κωδικοποιήθηκε η περ. γ της παρ. 2 του αρθ. 25 του ν. 2961/2001, σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 2 και 3 του ν. 5638/1932, συνάγεται ότι οι καταθέσεις σε κοινούς τραπεζικούς λογαριασμούς ή σε κοινά χαρτοφυλάκια στην ημεδαπή ή στην αλλοδαπή, οι οποίες σε περίπτωση θανάτου ενός συνδικαιούχου περιέρχονται αυτοδικαίως στους λοιπούς επιζώντες συνδικαιούχους, δεν υπόκεινται σε φόρο κληρονομίας μετά τον θάνατο ενός συνδικαιούχου για όλους τους επιζώντες συνδικαιούχους, δεδομένου ότι με βάση τα προαναφερθέντα τα εν λόγω ποσά καταθέσεων δεν αποτελούν μέρος της κληρονομιαίας περιουσίας.
Από την αρθρογραφία της Εβδομάδας που πέρασε, κ. Στέφανος Κοτζαμάνης, Οικονομολόγος, Δημοσιογράφος και «Κεφαλαιαγορές: Η μία κρίση διαδέχεται την άλλη – Μια ιστορία 60 ετών»: Σύμφωνα με τον αρθρογράφο «Αναμφίβολα οι πολεμικές συρράξεις στη Μέση Ανατολή όχι μόνο έχουν προκαλέσει κλίμα έντονης αβεβαιότητας σε διεθνές επίπεδο, αλλά επιπρόσθετα θεωρείται βέβαιο ότι θα οδηγήσουν σε έντονη αναταραχή την τροφοδοτική αλυσίδα (ιδιαίτερα στο μέτωπο της ενέργειας) για μεγάλο χρονικό διάστημα, ακόμη και μετά τη λήξη του πολέμου. Οι οικονομικές συνέπειες θα είναι ιδιαίτερα σημαντικές. Προφανώς, θα προκύψουν επιπτώσεις τόσο σε ότι αφορά τον πληθωρισμό, όσο πιθανότατα και σε ότι αφορά τα επιτόκια, με τους περισσότερους πλέον αναλυτές να προβλέπουν ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα προχωρήσει σε τουλάχιστον μία ανοδική τους αναθεώρηση μέσα στο 2026. Όπως είναι φυσικό, το κλίμα αβεβαιότητας δεν άφησε ανεπηρέαστες ούτε τις διεθνείς κεφαλαιαγορές, οδηγώντας σε υποχώρηση των τιμών σε μετοχές, σε (εταιρικά και κρατικά) ομόλογα, αλλά και στο χρυσό.
Πολλοί είναι εκείνοι που μιλούν για πρωτόγνωρη αβεβαιότητα, ωστόσο οι παλαιότεροι θυμούνται ότι η ιστορία των κεφαλαιαγορών κατά τις τελευταίες δεκαετίες είναι γεμάτη από αβεβαιότητες και ρίσκα που οι επενδυτές έπρεπε σε κάθε περίπτωση να διαχειριστούν.».
Δείτε το σύνολο ενός ακόμα επίκαιρου άρθρου του κ. Στέφανου Κοτζαμάνη, μέσω του αρχικού συνδέσμου.
Επιστ. Ομάδα Epsilon Net και «Η αναμόρφωση των άρθρων 28Α και 28Γ του Ν. 4172/2013 με το νέο φορολογικό νομοσχέδιο». Σύμφωνα με την Επιστ. Ομάδα Epsilon Net «Το άρθρο 40 του νέου σχεδίου νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με τίτλο «Διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2226 του Συμβουλίου της 17ης Οκτωβρίου 2023 και της Οδηγίας (ΕΕ) 2025/872 του Συμβουλίου της 14ης Απριλίου 2025 για την τροποποίηση της οδηγίας 2011/16/ΕΕ σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και λοιπές διατάξεις», παρεμβαίνει στο ήδη ισχύον καθεστώς του τεκμαρτού ελάχιστου καθαρού εισοδήματος της ατομικής επιχειρηματικής δραστηριότητας, όπως αυτό έχει διαμορφωθεί στα άρθρα 28Α, 28Β και 28Γ του Ν.4172/2013 περί Κ.Φ.Ε. (Κωδικοποιημένος σύμφωνα με το Ν.5264/2025). Η βασική του λογική δεν είναι η ανατροπή του μηχανισμού, αλλά η στοχευμένη προσαρμογή του σε δύο ευαίσθητες κατηγορίες: στους κατόχους άδειας επαγγελματία πωλητή σε λαϊκή αγορά και στους ανηλίκους, που, κατά μέρος ή κατά το σύνολο του φορολογικού έτους, εμπίπτουν σε καθεστώς αντικειμενικής αδυναμίας πλήρους επιχειρηματικής δράσης. Η ισχύς των ρυθμίσεων του άρθρου 40 αρχίζει από το φορολογικό έτος 2025.».
Δείτε το σύνολο του εξαιρετικά επίκαιρου άρθρου στον αρχικό σύνδεσμο, πάντα με την σφραγίδα της Επιστ. Ομάδας Epsilon Net.
Κ. Αργύρης Καβουρίνος, Οικονομολόγος-Λογιστής και «Προσυμπληρωμένη δήλωση Ε1, λάθη που κοστίζουν και ο λογιστής». Σύμφωνα με τον αρθρογράφο «Αρχικά ακούγεται ωραίο ότι δεν θα πληρώσεις τον λογιστή σου για την φορολογική δήλωση, αφού θα είναι προσυμπληρωμένη!!!
Τον λογιστή, που μέσα στο χρόνο τον έχεις πάρει και 5 φορές τηλέφωνο ή που πέρασες από το γραφείο του για μια εκτύπωση και 3 ερωτήσεις ή που τηλεφωνικά έκανες και 2-3 επιδόματα και μια ανανέωση μισθωτηρίου ή μια ηλεκτρονική παρουσία στον Ο.Α.Ε.Δ./Δ.ΥΠ.Α. ή που σου έστειλε και 2-3 email το πρωί που ήσουν στην τράπεζα και δεν είχες μαζί σου τα στοιχεία σου, το λογιστή που όταν υπάρχει κάτι νέο θέλεις να σε ενημερώσει άμεσα!!!
Γνωρίζουν, όμως, όλοι τα σημεία που πρέπει να προσέξουν (σαν να είναι λογιστές), να τα διασταυρώσουν με προσεκτικό έλεγχο, προκειμένου να αποφευχθούν λάθη και ελλείψεις που κοστίζουν;
Αν υπάρχουν λάθη ή ελλείψεις, οι φορολογούμενοι θα πρέπει να απευθυνθούν στους φορείς ή στο λογιστή για τις διορθώσεις και να υποβάλουν τροποποιητική δήλωση.
Αν δεν υπάρχουν λάθη, ελλείψεις και ανακρίβειες μπορούν να υποβάλλουν τη φορολογική δήλωση (πατώντας οι ίδιοι το κουμπί της υποβολής).
Αν δεν το κάνουν, δηλαδή, αν η προσυμπληρωμένη δήλωση δεν αποσταλεί από τον φορολογούμενο, θα το κάνει η Α.Α.Δ.Ε. αυτόματα, μετά το Πάσχα, με ό,τι στοιχεία έχουν συμπεριληφθεί στη δήλωση (σωστά ή λάθος ή με ελλείψεις).
Κάποια από τα στοιχεία που πρέπει να ελεγχθούν πριν από την υποβολή είναι και τα εξής:
- Εισοδήματα και παρακρατήσεις φόρου
Οι κωδικοί στο Ε1 είναι «κλειδωμένοι», αν υπάρχουν λάθη ο φορολογούμενος θα πρέπει να έρθει σε επικοινωνία με τον φορέα που εξέδωσε τη βεβαίωση, ώστε να αποσταλεί διορθωμένο αρχείο στην Α.Α.Δ.Ε., εντός των προθεσμιών.
- Ηλεκτρονικές δαπάνες/αγορές, κ.λπ.
Το απαιτούμενο όριο είναι το 30% του φορολογητέου εισοδήματος. Αν είναι χαμηλότερες του ορίου αυτού, επί της διαφοράς επιβάλλεται πρόσθετος φόρος 22%.
- Διεύθυνση κύριας κατοικίας
Ειδικά όταν μέσα στη χρονιά έχουμε αλλαγή κατοικίας.
Κατοικία κύρια και εξοχική, αυτοκίνητα, δωρεές, δάνεια και άλλα περιουσιακά στοιχεία μπορεί να ανεβάσουν το τεκμαρτό εισόδημα πάνω από το δηλωθέν.
Όταν έχουμε αγοραπωλησίες μέσα στο έτος θα πρέπει να δηλωθούν και τα αντίστοιχα ποσά.
Η σωστή δήλωσή τους μπορεί να μειώσει τον τελικό φόρο, αλλά μπορεί και να υπάρχει και το αντίθετο, αν τα παιδία αποκτούν εισόδημα.
Έλεγχος με τα ηλεκτρονικά μισθωτήρια και με τα κενά διαστήματα.
Καλό διάβασμα, λοιπόν, σε όλους τους φορολογούμενους και προσοχή στον AI, διότι δεν λέει πάντα ολόκληρη την αλήθεια!!!!!».
Κ. Γιάννης Καρούζος, Δικηγόρος, Εργατολόγος και «Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για τις άδειες των εργαζόμενων γονέων λόγω ασθένειας, νοσημάτων και ατυχημάτων των παιδιών τους». Σύμφωνα με τον αρθρογράφο «Ενόψει των ιδιαίτερων αναγκών που σχετίζονται με την οικογένεια, το ελληνικό εργατικό δίκαιο προβλέπει μία σειρά αδειών που σχετίζονται με τη γονεϊκότητα και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτή. Στις άδειες αυτές συγκαταλέγονται η άδεια λόγω ασθένειας παιδιού ή άλλου εξαρτώμενου μέλους, η άδεια λόγω σοβαρών νοσημάτων ή νοσηλείας των παιδιών και η άδεια που χορηγείται για λόγους ανωτέρας βίας.
Κατ’ αρχάς, η άδεια λόγω ασθένειας παιδιού ή άλλου εξαρτώμενου μέλους προβλέπεται στο άρ. 244 του Κώδικα Εργατικού Δικαίου (εφ’ εξής: Κ.Ε.Δ.) και η απόληψη αυτής συνιστά ατομικό και αμεταβίβαστο δικαίωμα του γονέα. Ως «εξαρτώμενο μέλος» θεωρείται κάθε παιδί έως 16 ετών, του οποίου ο εργαζόμενος γονέας έχει την επιμέλεια, καθώς και τα παιδιά άνω των 16 ετών που έχουν αποδεδειγμένα ανάγκη για ειδική φροντίδα, λόγω οξείας, βαριάς ή μακροχρόνιας ασθένειας. Εξαρτώμενα μέλη θεωρούνται ακόμη ο/η σύζυγος, οι γονείς και οι άγαμοι αδελφοί/αδελφές, εφόσον για λόγους επίσης οξείας, βαριάς ή χρόνιας ασθένειας, αναπηρίας ή και ηλικίας δεν μπορούν να αυτοεξυπηρετηθούν. Η άδεια αυτή χορηγείται χωρίς αποδοχές, εφάπαξ ή τμηματικά και ανέρχεται σε 6 ημέρες ανά έτος, εάν ο εργαζόμενος προστατεύει ένα παιδί ή εξαρτώμενο μέλος, ενώ αυξάνεται σε 8 ημέρες για δύο παιδιά/εξαρτώμενα μέλη και σε 14 ημέρες για περισσότερα από δύο. Φυσικά, μπορούν να συμφωνηθούν ευνοϊκότερες για τους εργαζομένους διατάξεις (π.χ. καταβολή αποδοχών από τον εργοδότη κατά τη διάρκεια της ως άνω άδειας) μέσω συλλογικής σύμβασης ή εσωτερικού κανονισμού.
Επιπροσθέτως, στην εργατική νομοθεσία και συγκεκριμένα στο άρ. 245 Κ.Ε.Δ. γίνεται λόγος για την άδεια λόγω σοβαρών νοσημάτων ή νοσηλείας των παιδιών. Συγκεκριμένα, στους εργαζόμενους γονείς χορηγείται ειδική γονική άδεια, διάρκειας 10 εργασίμων ημερών κατ` έτος, με αποδοχές, για την αντιμετώπιση των αναγκών παιδιών έως 18 ετών, με νόσημα που απαιτεί μεταγγίσεις αίματος και παραγώγων του ή αιμοκάθαρση, με νεοπλασματική ασθένεια ή που χρήζει μεταμόσχευσης ή με σπάνιο νόσημα ή πάθηση, και εφόσον στην τελευταία περίπτωση συντρέχει ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, ή παιδιών, ανεξαρτήτως της ηλικίας τους, με βαριά νοητική αναπηρία ή σύνδρομο DOWN ή αυτισμό. Στην ίδια διάταξη προβλέπεται, επιπροσθέτως, ειδική γονική άδεια νοσηλείας χωρίς αποδοχές, σε περίπτωση νοσηλείας του παιδιού, ανεξαρτήτως της ηλικίας του, λόγω ασθένειας ή ατυχήματος που καθιστά αναγκαία την άμεση παρουσία του εργαζόμενου γονέα, για όσο διάστημα διαρκεί η νοσηλεία, και σε κάθε περίπτωση όχι πέραν των 30 εργάσιμων ημερών κατ` έτος. Η χορήγηση των δύο παραπάνω αδειών (άδεια λόγω σοβαρών νοσημάτων και άδεια λόγω νοσηλείας του παιδιού) είναι ανεξάρτητη από τις άλλες διευκολύνσεις που παρέχονται στους εργαζόμενους γονείς για οικογενειακούς λόγους και λαμβάνει χώρα αφού εξαντληθούν συναφή δικαιώματα με αποδοχές, πλην της ετήσιας κανονικής άδειας.
Τέλος, σε αυτό το σημείο αξίζει να γίνει λόγος για την απουσία του εργαζομένου για λόγους «ανωτέρας βίας», που προβλέπεται στη διάταξη του άρ. 233 του Κ.Ε.Δ.. Πρόκειται για άδεια με αποδοχές, χορηγούμενη σε περίπτωση που ανακύψουν έκτακτα οικογενειακά ζητήματα που καθιστούν απαραίτητη την παρουσία του εργαζόμενου γονέα. Η εν λόγω άδεια χορηγείται έως δύο φορές το έτος για μία ημέρα κάθε φορά, ανεξαρτήτως του αριθμού των παιδιών που φροντίζει ο εργαζόμενος.
Εκ των ανωτέρω, συνάγεται ότι το ισχύον εργατικό δίκαιο αναγνωρίζει τις αυξημένες οικογενειακές υποχρεώσεις των εργαζομένων και θεσπίζει σχετικές άδειες για την κάλυψη σοβαρών ή έκτακτων αναγκών. Φυσικά, για την χορήγηση των ως άνω αδειών, οι ασθένειες, τα νοσήματα και τα ατυχήματα χρειάζεται να αποδεικνύονται με ιατρική γνωμάτευση του νοσοκομείου ή του θεράποντος ιατρού.».
Δείτε περισσότερα στο www.dikigorosergatologos.gr
Τέλος της εργασιακής εβδομάδας και για την Εβδομάδα που έρχεται θα συνεχίσει να συζητιέται η αναμόρφωση του κληρονομικού δικαίου. Το υπό διαβούλευση σχέδιο για την αναμόρφωση του κληρονομικού δικαίου εντάσσεται σε μια ευρύτερη προσπάθεια εκσυγχρονισμού ενός πλαισίου που, κατά την επίσημη παρουσίαση του Υπουργείου Δικαιοσύνης, παραμένει ουσιαστικά αμετάβλητο επί οκτώ δεκαετίες. Η δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση άρχισε στις 21 Μαρτίου 2026 και ολοκληρώνεται στις 20 Απριλίου 2026, με δηλωμένο νομοπαρασκευαστικό στόχο την προσαρμογή των διατάξεων του Αστικού Κώδικα στις σύγχρονες κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες και την ενίσχυση της ασφάλειας δικαίου.
Υπό το ισχύον δίκαιο, η κληρονομία περιέρχεται από τον νόμο ή από διαθήκη (άρθρο 1710 του Α.Κ.), ενώ η ιδιόγραφη διαθήκη πρέπει να είναι ολόγραφη, χρονολογημένη και υπογεγραμμένη από τον διαθέτη (άρθρο 1721 του Α.Κ.). Ανήλικοι και ορισμένες κατηγορίες δικαιοπρακτικά ανικάνων δεν μπορούν να συντάξουν διαθήκη (άρθρο 1719 του Α.Κ.). Η εξ αδιαθέτου διαδοχή του επιζώντος συζύγου ρυθμίζεται στο άρθρο 1820 του Α.Κ., η νόμιμη μοίρα στο άρθρο 1825 του Α.Κ. ως το ήμισυ της εξ αδιαθέτου μερίδας, οι κληρονομικές συμβάσεις παραμένουν κατ’ αρχήν άκυρες (άρθρο 368 του Α.Κ.), ο κληρονόμος ευθύνεται και με την προσωπική του περιουσία για τα χρέη της κληρονομίας (άρθρο 1901 του Α.Κ.), και η αποποίηση τελεί υπό τετράμηνη προθεσμία (άρθρο 1847 του Α.Κ.). Η βιβλιογραφία έχει εύστοχα επισημάνει ότι ο θεσμός της νόμιμης μοίρας επιχειρεί συμβιβασμό μεταξύ οικογενειακής προστασίας και ελευθερίας του διαθέτη.
Εδώ παρεμβαίνει η προτεινόμενη μεταρρύθμιση. Σύμφωνα με την επίσημη παρουσίαση του Υπουργείου, αναμορφώνει την εξ αδιαθέτου διαδοχή και τη νόμιμη μοίρα, εισάγει κληρονομικές συμβάσεις και συμβάσεις παραίτησης από μελλοντικά κληρονομικά δικαιώματα, επανεξετάζει το καθεστώς ευθύνης του κληρονόμου για τις υποχρεώσεις της κληρονομίας και προσαρμόζει το δίκαιο στις σύγχρονες μορφές οικογένειας, περιλαμβανομένων των συντρόφων με σύμφωνο συμβίωσης. Η κατεύθυνση αυτή δεν εγκαταλείπει την προστασία της οικογένειας, αλλά μετατοπίζει την έμφαση από τον κατακερματισμό της περιουσίας προς μια πιο λειτουργική ιδιωτική αυτονομία και μια πιο αποτελεσματική διαδοχή, με εμφανές οικονομικό αποτύπωμα για οικογενειακές επιχειρήσεις και ακίνητα.
Παρασκευή πριν από τη Μεγάλη Εβδομάδα και ένα διήμερο ξεκούρασης είναι μπροστά μας, πριν μπούμε στη κατάνυξη του Θείου Πάθους της επόμενης εβδομάδας και τελικά στην Ανάσταση του Κυρίου, αλλά και στην προσωπική Ανάσταση του καθένα από εμάς. Μέχρι την επόμενη εβδομάδα, να έχετε ένα ακόμα ΚΑΛΟ ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ.