Οι μαθητικές κοινότητες, καθαρά παιδαγωγικός θεσμός του Υπουργείου Παιδείας, που συνδέεται άρρηκτα με την εκπαιδευτική διαδικασία, αποτελούν το χώρο για την ανάπτυξη της μαθητικής πρωτοβουλίας μέσα στο σχολείο. Οι μαθητικές κοινότητες εκφράζουν τη θέληση των μαθητών για τη ζωή και τη λειτουργία του σχολείου. Οι μαθητές διαμορφώνουν μέσα από τις λειτουργίες των μαθητικών κοινοτήτων τις απόψεις τους και προτείνουν λύσεις στο σύλλογο των καθηγητών και τη διεύθυνση για τα προβλήματα του σχολείου.
Δραστηριότητες των μαθητικών κοινοτήτων
Το σχολείο, πέρα από χώρος παιδείας, μπορεί και πρέπει να γίνει χώρος πολιτιστικής δημιουργίας και ανάπτυξης, καθώς και καλλιέργειας του αθλητικού πνεύματος και της άθλησης.
Οι μαθητικές κοινότητες, με δική τους πρωτοβουλία και με τη συνεργασία και την τελική έγκριση της διεύθυνσης και του συλλόγου των καθηγητών του σχολείου, προωθούν πολιτιστικές εκδηλώσεις (επιστημονικές διαλέξεις, συζητήσεις, ποιητικές ή μουσικές βραδιές, συναυλίες, εκθέσεις, θέατρο, συγκρότηση βιβλιοθήκης, μορφωτικές επισκέψεις και εκδρομές, διοργάνωση σχολικών εορτών, κ.λπ.), που αναφέρονται σε κάθε μορφή επιστήμης και τέχνης, όπως, επίσης, και διοργανώσεις αθλητικών αγώνων.
Σε κάθε σχολείο μπορεί να ιδρυθούν όμιλοι ψυχαγωγικού και πολιτιστικού χαρακτήρα, στους οποίους μπορούν να δραστηριοποιούνται οι μαθήτριες και οι μαθητές, από διάφορες τάξεις ή τμήματα, ανάλογα με τα ενδιαφέροντά τους (π.χ. κινηματογραφικός όμιλος, θεατρικός, φωτογραφικός, σκακιστικός, όμιλος φίλων του περιβάλλοντος, λογοτεχνικός, μουσικός, αθλητικός, πρακτικών κατασκευών, κ.λπ.). Οι συνεδριάσεις αυτών των ομίλων πραγματοποιούνται στο σχολείο, σε ώρες εκτός των διδακτικών, ικανοποιούν τα ιδιαίτερα ενδιαφέροντα των μαθητών και καλλιεργούν το ταλέντο των μελών τους
Με πρωτοβουλία, επίσης, των μαθητικών κοινοτήτων μπορούν να εκδίδονται έντυπα (σχολικό περιοδικό, εφημερίδα, ενημερωτικά έντυπα) από τους μαθητές για την ενημέρωση και την ανταλλαγή απόψεων με τους συμμαθητές τους ή και τους άλλους φορείς του σχολείου. Την ευθύνη για τη σύνταξη του περιοδικού ή της εφημερίδας θα έχει συντακτική επιτροπή που θα αποτελείται από μέλη της μαθητικής κοινότητας. Καθηγητής - σύμβουλος, ορίζεται από το σύλλογο των καθηγητών, για τη συμπαράσταση και βοήθεια στην έκδοση των εντύπων.
Οι μαθητικές κοινότητες, επίσης, μπορούν και πρέπει να επεμβαίνουν και ελέγχουν τα μέλη τους, ώστε να αποφεύγεται η αναγραφή στους τοίχους των αιθουσών διδασκαλίας, των διαδρόμων και των κοινοχρήστων χώρων συνθημάτων, σχημάτων, συμβόλων, ασέμνων λέξεων ή φράσεων, κ.λπ., που και αντιαισθητικά είναι, αλλά και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια υποβαθμίζουν.
Η καθαριότητα και η διατήρηση σε καλή κατάσταση των σχολικών χώρων και των μέσων διδασκαλίας (θρανία, πίνακες, έπιπλα, υπολογιστές, κ.λπ.) όχι μόνο αποτελούν προϋπόθεση για τη σωστή και αποδοτική λειτουργία του σχολείου, αλλά και υποχρέωση της σχολικής κοινότητας.
Σκόπιμη φθορά της σχολικής περιουσίας με πράξεις ή παραλείψεις αποτελεί ουσιαστικά αντικοινωνική συμπεριφορά, αφού η δαπάνη για αγορά, επιδιόρθωση ή αντικατάσταση προέρχεται από τους φόρους που πληρώνει ο Ελληνικός λαός.
Όργανα, σύνθεση και λειτουργία των μαθητικών κοινοτήτων
Μαθητική κοινότητα αποτελεί το σύνολο των μαθητών κάθε τάξης ή, όπου οι τάξεις διαιρούνται σε τμήματα, το σύνολο των μαθητών κάθε τμήματος. α Τα μέλη κάθε μαθητικής κοινότητας έχουν το δικαίωμα να συμμετέχουν στις τακτικές ή έκτακτες γενικές συνελεύσεις με δικαίωμα λόγου, ελέγχου και ψήφου και να συμβάλλουν στη διαμόρφωση της ημερήσιας διάταξης των γενικών συνελεύσεων με γραπτή πρότασή τους προς το συμβούλιο κάθε μαθητικής κοινότητας.
Τα μέλη οφείλουν να συμμορφώνονται με τις διατάξεις του κανονισμού λειτουργίας και τις αποφάσεις των συνελεύσεων των μαθητικών κοινοτήτων, να εναρμονίζουν τη δράση τους σύμφωνα με τα γενικότερα συμφέροντα και τις επιδιώξεις των μαθητικών κοινοτήτων, να καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για την πραγματοποίηση των αποφάσεων των συνελεύσεων, να πληρώνουν τη συνδρομή τους στις μαθητικές κοινότητες, εφ΄ όσον προβλέπεται συνδρομή με απόφαση της γενικής συνέλευσης κάθε μαθητικής κοινότητας (τάξης ή τμήματος).
Όργανα κάθε μαθητικής κοινότητας είναι:
α) Η Γενική Συνέλευση και
β) το 5μελές ή το 15μελές Συμβούλιο.
ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ
Η γενική συνέλευση, όπου μετέχουν όλα τα μέλη κάθε μαθητικής κοινότητας, δηλαδή όλοι οι μαθητές κάθε τάξης ή τμήματος, είναι το ανώτερο όργανο κάθε μαθητικής κοινότητας. Στην γενική συνέλευση οι μαθητές συζητούν και αποφασίζουν για τα προβλήματα που τους απασχολούν.
Η γενική συνέλευση συγκαλείται τακτικά κάθε μήνα ή έκτακτα με πρωτοβουλία του συμβουλίου ή με αίτηση προς το συμβούλιο του 1 /2 των μελών κάθε μαθητικής κοινότητας.
Οι τακτικές γενικές συνελεύσεις διεξάγονται σε κάθε τάξη ή τμήμα την τελευταία διδακτική ώρα (σχετική η απόφαση Τροπ. Γ2/336/1991).
Οι τακτικές γενικές συνελεύσεις ορίζονται σε διαφορετική μέρα κάθε μήνα σε συνεργασία των συμβουλίων με τους συλλόγους των καθηγητών και τη διεύθυνση.
Οι έκτακτες γενικές συνελεύσεις συγκαλούνται εκτός διδακτικών ωρών.
Στις γενικές συνελεύσεις προεδρεύει το τριμελές προεδρείο που εκλέγεται από τη γενική συνέλευση. Ο πρώτος σε ψήφους εκλέγεται πρόεδρος, ο δεύτερος γραμματέας και ο τρίτος αντιπρόεδρος. Προεδρεύει ο πρόεδρος με συλλογική συμμετοχή και ευθύνη του προεδρείου.
Στις γενικές συνελεύσεις των μαθητικών κοινοτήτων των γυμνασίων παραβρίσκεται καθηγητής που ορίζεται στην αρχή της χρονιάς για κάθε κοινότητα από το σύλλογο των καθηγητών. Σκοπός της παρουσίας του είναι να συμβουλεύει τους μαθητές αποκλειστικά σε διαδικαστικά θέματα. Η παράγραφος αυτή δεν εφαρμόζεται στα λύκεια και στις τεχνικές-επαγγελματικές σχολές.
Οι αποφάσεις λαμβάνονται κατά πλειοψηφία και όλα τα μέλη έχουν μία ψήφο.
ΕΚΛΟΓΕΣ για 5μελές ή 15μελές συμβούλιο / Εφορευτική Επιτροπή
Δικαίωμα για υποβολή ή πρόταση υποψηφιότητας έχουν όλοι οι μαθητές, όλα τα μέλη της μαθητικής κοινότητας.
Η διαδικασία της εκλογής είναι η ακόλουθη:
α) Από τη γενική συνέλευση εκλέγεται 3μελής εφορευτική επιτροπή, που έχει την ευθύνη για την διεξαγωγή των εκλογών, για 5μελες συμβούλιο. Για το 15μελές συμβούλιο από κάθε μαθητική κοινότητα εκλέγεται ένας αντιπρόσωπος για την εφορευτική επιτροπή που έχει την ευθύνη για τη διεξαγωγή των εκλογών. Τα μέλη της εφορευτικής επιτροπής δεν μπορούν να είναι υποψήφιοι για το συμβούλιο.
β) Στο γυμνάσιο ο καθηγητής - σύμβουλος συμμετέχει στην εφορευτική επιτροπή χωρίς ψήφο με σκοπό να συμβουλεύει τους μαθητές για διαδικαστικά θέματα.
γ) Η εφορευτική επιτροπή γράφει με αλφαβητική σειρά τα ονόματα των υποψηφίων σε φύλλα χαρτιού (ψηφοδέλτια), τόσα όσα είναι και οι μαθητές.
δ) Η ψηφοφορία είναι μυστική. Κάθε μαθητής σημειώνει, με μπλε μελάνι, σταυρό δίπλα στα ονόματα των υποψηφίων της προτίμησής τους. Κάθε μαθητής έχει δικαίωμα να σημειώνει από ένα μέχρι πέντε σταυρούς για το 5μελές και έως 7 σταυρούς για το 15μελές. Ψηφοδέλτια που έχουν διακριτικά γνωρίσματα ή σταυρούς περισσότερους από πέντε ή τους 7 αντίστοιχα θεωρούνται από την εφορευτική επιτροπή άκυρα. Οποιοδήποτε μέλος της μαθητικής κοινότητας έχει το δικαίωμα να υποβάλλει στην εφορευτική επιτροπή ένσταση, αν θεωρεί ότι παραβιάστηκε η μυστικότητα της ψηφοφορίας ή δεν τηρείται ο κανονισμός των μαθητικών κοινοτήτων.
Η εφορευτική επιτροπή είναι η μόνη αρμόδια για να κρίνει την οποιαδήποτε ένσταση.
Οι πέντε πρώτοι σε σταυρούς υποψήφιοι αποτελούν τα τακτικά μέλη του συμβουλίου και οι τρεις επόμενοι τα αναπληρωματικά και αντίστοιχα οι 15 πρώτοι σε σταυρούς υποψήφιοι αποτελούν τα τακτικά μέλη του μαθητικού συμβουλίου και οι 5 επόμενοι τα αναπληρωματικά.
Σε περίπτωση ισοψηφίας οι εκλογές είτε επαναλαμβάνονται μεταξύ αυτών που ισοψήφησαν, είτε γίνεται κλήρωση.
Μετά την εκλογή συντάσσεται και υπογράφεται πρακτικό από την εφορευτική επιτροπή, που κοινοποιείται με ευθύνη της στη διεύθυνση του σχολείου.
ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΣΕ ΣΩΜΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
Το συμβούλιο συγκροτείται σε σώμα στην πρώτη του συνεδρίαση με φανερή ψηφοφορία μεταξύ των μελών του. Το 5μελές αποτελείται από τον πρόεδρο, το γραμματέα, τον ταμία και 2 μέλη, ενώ το 15μελές αποτελείται από τον πρόεδρο, τον αντιπρόεδρο, το γραμματέα και 12 μέλη ισότιμα με το προεδρείο.
Πόροι / έσοδα των μαθητικών κοινοτήτων
Οι πόροι κάθε μαθητικής κοινότητας είναι τακτικοί και έκτακτοι. Τακτικοί είναι από τις εισφορές των μελών της κοινότητας, σύμφωνα με όσα θα καθορίσει η πρώτη γενική συνέλευση κάθε μαθητικής κοινότητας. Έκτακτοι πόροι είναι όσοι προέρχονται από προσφορές και εισπράξεις από διάφορες εκδηλώσεις της μαθητικής κοινότητας.
Ποσά που προέρχονται από εκδηλώσεις, στις οποίες παίρνουν μέρος μαθητές από διάφορες μαθητικές κοινότητες του σχολείου, χωρίζονται σε ίσα μέρη και μοιράζονται στα ταμεία των μαθητικών κοινοτήτων από το μαθητικό συμβούλιο του σχολείου.
Τους πόρους της μαθητικής κοινότητας διαχειρίζεται το συμβούλιό της.
Οι πόροι που μένουν στο τέλος κάθε σχολικής χρονιάς παραδίδονται στη διεύθυνση του σχολείου και φυλάσσονται απ΄ αυτήν, μεταφέρονται δε στην επόμενη τάξη, ενώ το υπόλοιπο του ταμείου της τελευταίας τάξης παραδίδεται στην πρώτη τάξη του επόμενου σχολικού χρόνου.
Ο πρόεδρος του συμβουλίου προεδρεύει στις συνεδριάσεις του και συγκαλεί με ευθύνη του τις έκτακτες συνεδριάσεις του συμβουλίου. Υπογράφει την αλληλογραφία και μαζί με τον ταμία τις αποδείξεις εισπράξεων και πληρωμών. Υπογράφει, επίσης, την ημερήσια διάταξη του συμβουλίου της μαθητικής κοινότητας.
Ο γραμματέας αναπληρώνει τον πρόεδρο, τηρεί βιβλίο πρακτικών των συνεδριάσεων του συμβουλίου και καταρτίζει την ημερήσια διάταξη για τις συνεδριάσεις του σε συνεργασία με τα άλλα μέλη του προεδρείου. Την ημερήσια διάταξη υπογράφουν ο πρόεδρος και ο γραμματέας.
Φροντίζει, επίσης, για την διεξαγωγή της αλληλογραφίας.
Ο ταμίας τηρεί βιβλίο ταμείου και έχει την ευθύνη εισπράξεων και πληρωμών της μαθητικής κοινότητας.
Τα άλλα μέλη του συμβουλίου είναι ισότιμα προς τα υπόλοιπα μέλη του συμβουλίου.
Το 5μελές/15μελές συμβούλιο έχει συλλογική ευθύνη για το συντονισμό των λειτουργιών της μαθητικής κοινότητας.
Οι αρμοδιότητες του μαθητικού συμβουλίου κάθε σχολείου είναι:
α) Ο συντονισμός της λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων του σχολείου,
β) η εκπροσώπηση των μαθητών του σχολείου στη συνεργασία τους με τους άλλους φορείς (τις μαθητικές κοινότητες άλλων σχολείων, το σύλλογο των καθηγητών και τη διεύθυνση, τους συλλόγους γονέων και κηδεμόνων του σχολείου τους, την τοπική αυτοδιοίκηση),
γ) η προώθηση των αποφάσεων των μαθητών στα θέματα που τους απασχολούν, μεταφέροντας τις αποφάσεις των γενικών συνελεύσεων στις συναντήσεις - συνεργασίες με τις άλλες μαθητικές κοινότητες, τη διεύθυνση του σχολείου, το σύλλογο των καθηγητών,
δ) ο διάλογος πάνω στα προβλήματα των μαθητών και του σχολείου και
ε) ο συντονισμός των δραστηριοτήτων του.
Βιβλία /Αποδείξεις μαθητικών κοινοτήτων
Για τα έσοδα και τα έξοδα τους εκδίδουν αποδείξεις είσπραξης και πληρωμής, που υπογράφονται από τον πρόεδρο και τον ταμία.
Διατηρούν βιβλίο ταμείου, που καταχωρούν τις εισπράξεις και τις πληρωμές τους.
Την αρμοδιότητα της ενημέρωσης του βιβλίου έχει ο ταμίας.
Φορολογικά θέματα μαθητικών κοινοτήτων
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες,15μελες συμβούλια) ανήκουν στην δικαιοδοσία του Υπουργείου Παιδείας, ως παιδαγωγικός θεσμός, και ελέγχονται από την Διεύθυνση του κάθε Σχολείου.
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν αποτελούν Νομικά Πρόσωπα, δεν έχουν νομική προσωπικότητα, σύμφωνα με τον Αστικό Κώδικα, αφού τα μέλη τους, ως ανήλικα, δεν είναι ικανά για κάθε δικαιοπραξία (άρθρα 127-128 του Α.Κ.).
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν εμπίπτουν στα πρόσωπα της ΠΟΛ.1006/2013 (περί απόκτησης Α.Φ.Μ.).
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν αποκτούν Α.Φ.Μ. από την εφορία/Α.Α.Δ.Ε..
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν αποκτούν κωδικούς taxisnet από την Α.Α.Δ.Ε..
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν περιλαμβάνονται στα πρόσωπα του άρθρου 45 του Ν.4172/2013 (περί φορολογίας).
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν κάνουν φορολογική δήλωση στην εφορία.
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν εγγράφονται στο μητρώο πραγματικών δικαιούχων.
Οι μαθητικές κοινότητες (5μελες και 15μελες συμβούλια) δεν θεωρούν αποδείξεις εισπράξεων, ούτε από την εφορία, ούτε από άλλη υπηρεσία του Δημοσίου.
Σχολικό Συμβούλιο ή Συμβούλιο Σχολικής Κοινότητας
( άρθρο 107 του Ν.4823/2021 , αναμόρφωση του άρθρου 51 του Ν.1566/1985 και Υπουργική Απόφαση 45120/2024).
Σε κάθε σχολική μονάδα της Δημόσιας Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης λειτουργεί Σχολικό Συμβούλιο, που αποτελείται από: Τον Διευθυντή ή Προϊστάμενο της σχολικής μονάδας, από εκπροσώπους του οικείου Δήμου, από εκπαιδευτικούς της σχολικής μονάδας και από εκπρόσωπο του Συλλόγου Γονέων και Κηδεμόνων.
Στα Σχολικά Συμβούλια των σχολικών μονάδων της Δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης μετέχει, χωρίς δικαίωμα ψήφου, και ένας εκπρόσωπος της μαθητικής κοινότητας, που ορίζεται κατά πλειοψηφία με απόφαση του δεκαπενταμελούς μαθητικού συμβουλίου της σχολικής μονάδας.
Σχολική Επιτροπή του Δήμου
( άρθρο 52 του Ν.1566/1985 και Υπουργική Απόφαση 45120/2024).
Για καθεμία ή για περισσότερες εκπαιδευτικές μονάδες μπορεί να συγκροτείται και να λειτουργεί Σχολική Επιτροπή σε επίπεδο Δήμου.
Υπάρχουν δύο επιτροπές ανά Δήμο: μία για την Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση (Δημοτικά/Νηπιαγωγεία) και μία για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσια/Λύκεια).
Οι σχολικές επιτροπές είναι δημοτικά Νομικά Πρόσωπα Δημοσίου Δικαίου (Ν.Π.Δ.Δ.), που συστήθηκαν βάσει της παρ. 2 του άρθρου 103 του Ν. 3852/2010.
Έργο της Σχολικής Επιτροπής είναι η διαχείριση εσόδων και εξόδων της μονάδας και η φροντίδα για την εξεύρεση πρόσθετων πόρων, η ανάθεση της λειτουργίας των κυλικείων και γενικότερα ο εφοδιασμός αυτής με τα απαραίτητα μέσα για τη λειτουργία τους. Διαχειρίζονται τα κονδύλια για τη λειτουργία των σχολείων (φωτισμός, ύδρευση, τηλέφωνο, καθαριότητα). Φροντίζουν για τις επισκευές των σχολικών κτιρίων και την προμήθεια επίπλων/εξοπλισμού. Διαχειρίζονται τα έσοδα από τα κυλικεία.
Με απόφαση των οικείων σχολικών επιτροπών λειτουργεί για κάθε σχολική μονάδα «Συμβούλιο Σχολικής Κοινότητας».
Πλέον, με το άρθρο 27 του Ν.5056/2023 και το άρθρο 34 του Ν5270/2026 , οι σχολικές επιτροπές καταργήθηκαν και οι αρμοδιότητές τους ασκούνται από τον οικείο Δήμο (αποτελούν ένα γνωμοδοτικό όργανο του Δήμου). Σχετική η εγκύκλιος με αριθ.2485/3/2024 με αρ. πρωτ. 21745 του Υπουργείου Εσωτερικών.
Σχολικός Συνεταιρισμός
[ άρθρο 46 του Ν.1566/1985 και Υπ. Απόφαση Φ3/1085/Γ1/1456/1997 (ΦΕΚ 1107/15-12-1997)]
Ο Σχολικός Συνεταιρισμός αποτελεί έναν σύγχρονο θεσμό της κοινωνικής ζωής του σχολείου και έχει ως βασικό σκοπό «τη διαπαιδαγώγηση των μαθητών σχετικά με τις αρχές της αλληλοβοήθειας, της συνεργασίας και της κοινωνικής ευθύνης, την ανάπτυξη της ανεξάρτητης σκέψης και δημοκρατικής συνείδησης, καθώς και τη γνώση συλλογικών μορφών οικονομικής δραστηριότητας» ( παρ. 3 του άρθρου 46 του Ν.1566/1985 ).
Είναι ένας θεσμός που η ίδρυση και η λειτουργεία του καθορίζεται αποκλειστικά από το Υπουργείο Παιδείας. Στην πράξη, βέβαια, δεν υπάρχουν πολλοί τέτοιοι συνεταιρισμοί και οι δραστηριότητες τους καλύπτονται από τα μαθητικά συμβούλια, τις σχολικές επιτροπές, τους συλλόγους γονέων και κηδεμόνων, κ.λπ..
Αρχικά, με απόφαση του σχολικού συμβουλίου ορίζονται δύο μέλη του, ένα από το σύλλογο διδασκόντων και ένα από το Δ.Σ. του συλλόγου γονέων, τα οποία μαζί με έναν εκπρόσωπο των μαθητών από κάθε τμήμα των Δ΄, Ε΄ και ΣΤ τάξεων, για την επιλογή των οποίων φροντίζει ο δάσκαλος του τμήματος, αποτελούν το συντονιστικό συμβούλιο της ίδρυσης του συνεταιρισμού.
Με τη φροντίδα του συντονιστικού συμβουλίου καταρτίζεται κατάλογος μελών, ο οποίος πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον 20 μαθητές και συντάσσεται το καταστατικό του συνεταιρισμού.
Συγκεκριμένα, οι στόχοι του σχολικού συνεταιρισμού είναι:
α) Η ανάπτυξη επαγγελματικών δεξιοτήτων εκ μέρους των μαθητών και των μαθητριών και η προσομοιωτική άσκηση επαγγελματικών ρόλων (όπως η συνέπεια στην τήρηση ωραρίου, η διενέργεια αγορών και πωλήσεων, η ανάρτηση ενημερωτικών πινακίδων, η διαμόρφωση τιμολογίου, η συνεργασία, η κατανομή ρόλων, η λήψη αποφάσεων, η καταγραφή και η απογραφή των ειδών, κ.ά.).
β) Η ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων (κανόνες επαγγελματικής επικοινωνίας και κοινωνικής συνδιαλλαγής, κανόνες δημοκρατικής διαχείρισης και λήψης αποφάσεων, σεβασμός στις ιδιαιτερότητες, ενημέρωση σε θέματα κοινωνικής ασφάλειας και δημόσιας υγιεινής, κ.ο.κ).
γ) Η παροχή Σχολικού Επαγγελματικού Προσανατολισμού.
δ) Η περαιτέρω καλλιέργεια επικοινωνιακών δεξιοτήτων.
ε) Η καλλιέργεια των δεξιοτήτων αυτο-μέριμνας των μαθητών.
στ) Η σύνδεση με την κοινωνική και εργασιακή πραγματικότητα της κοινότητας του σχολείου.
ζ) Η διαθεματική προσέγγιση του σχολικού συνεταιρισμού με την υποστήριξη των μαθημάτων που καλλιεργούν περαιτέρω τη γραφή, ανάγνωση, αρίθμηση και πολιτειακή αγωγή.
Φορολογική αντιμετώπιση σχολικού συνεταιρισμού
Σύμφωνα με την ΠΟΛ 1216/29-11-2018 , οι σχολικοί συνεταιρισμοί που συστήνονται ως ελεύθερη ένωση των μαθητών, σκοπός των οποίων είναι η διαπαιδαγώγηση των μαθητών σχετικά με τις αρχές της αλληλοβοήθειας, της συνεργασίας, της κοινωνικής ευθύνης κ.λπ., αλλά και εν γένει η εμπέδωση των αρχών της συλλογικότητας, συνάγεται ότι προέχει ο μη κερδοσκοπικός χαρακτήρας τους, ανεξάρτητα από την υποχρέωση σύστασής τους με τη μορφή του συνεταιρισμού, η οποία απορρέει από τις διατάξεις της νομοθεσίας που τους διέπει. Κατά συνέπεια, τα εν λόγω πρόσωπα για φορολογικούς σκοπούς αποτελούν νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου (Ν.Π.Ι.Δ.) μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, στα οποία δεν επιβάλλεται το τέλος επιτηδεύματος του Ν.3986/2011.
Ακόμη, επισημαίνεται ότι τα εν λόγω πρόσωπα έχουν υποχρέωση υποβολής δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, με βάση τις διατάξεις του άρθρου 68 του Ν.4172/2013 , καθόσον δεν απαλλάσσονται από αυτήν.
Με το αριθ. πρωτ. ΔΕΑΦ Β 1071868 ΕΞ 2015/26-5-2015 έγγραφό διευκρινίστηκε ότι, στα νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα της περ. γ΄ του άρθρου 45 του Ν.4172/2013 δεν περιλαμβάνονται περιοριστικά μόνο τα σωματεία ή τα ιδρύματα, αλλά μπορεί να περιλαμβάνονται και λοιπά νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες ιδιωτικού δικαίου, που αποδεδειγμένα επιδιώκουν μη κερδοσκοπικό σκοπό και με την προϋπόθεση ότι δεν εντάσσονται σε κάποια άλλα κατηγορία προσώπων του άρθρου 45 του Ν.4172/2013 (π.χ. αστική μη κερδοσκοπική εταιρεία, κοινωνία, συνεταιρισμός, κ.λπ.).
Σχετική νομοθεσία
ΥΠ.Ε.Π.Θ. 1986/1982, Κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων
Κεφ. ΙΓ του Ν. 1566/1985 (ΦΕΚ Α΄ 167/30-09-1985)
Υπ. Απόφαση 23613/6/Γ2/4094/1986, Κανονισμός λειτουργίας των μαθητικών κοινοτήτων
Υπ. Απόφαση Γ2/336/29-1-1991 (ΦΕΚ Β 66)
Υπουργική Απόφαση Φ3/1085/Γ1/1456/1997 (ΦΕΚ Β΄ 1107/15-12-1997) και Υπουργική Απόφαση Δ3/15717/01-02-2016 (ΦΕΚ Β΄ 310/15-02-2016), για σχολικούς συνεταιρισμούς
`Αρθρο 22 του Ν. 4027/2011 , σχολικά συμβούλια-σχολικές επιτροπές
ΠΟΛ.1006/2013 , άρθρο 45 του Ν.4172/2013 , ΠΟΛ.1216/2018
`Αρθρο 107 του Ν.4823/2021 , αναμόρφωση του άρθρου 51 του Ν.1566/1985
Υπουργική Απόφαση 45120/2024 (ΦΕΚ Β΄ 3229/ 6-6-2024), για σχολικές επιτροπές.
Το ομότιτλο άρθρο του κ. Αργύρη Καβουρίνου δημοσιεύθηκε στο τεύχος Απριλίου του περιοδικού Epsilon7.