Σε συνεργασία με τον Ηλία Χατζηγεωργίου - Φοροτεχνικό, Πρόεδρο Επιτροπής Λογιστών Ε.Ε.Α.
Ο Νοέμβριος πλησιάζει στο τέλος του και οδεύουμε ολοταχώς για τον τελευταίο μήνα του έτους, ο οποίος θα μας υποδεχτεί την ερχόμενη εβδομάδα. Όπως το γράψαμε και την περασμένη εβδομάδα, πραγματικά το 2025 πέρασε χωρίς καλά-καλά να το καταλάβουμε ότι ξεκίνησε. Τουλάχιστον, οι πόλεις άρχισαν να βάζουν τα γιορτινά τους, όπως και τα σπίτια που στολίζονται σιγά-σιγά, ώστε όλοι μαζί να περιμένουμε τα επερχόμενα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά. Μέχρι τότε, βέβαια, έχουμε καιρό και θέματα να ασχοληθούμε, ειδικά στα δικά μας «γήπεδα», που σε τέτοιες περιόδους πάντα επικρατεί ένας κλασικός συνωστισμός, σαν το σημερινό μποτιλιάρισμα στην Αθήνα.
Η αρχή στα «γήπεδα» μας γίνεται σήμερα Παρασκευή 28 Νοεμβρίου, με την επιδότηση ενοικίου με την μορφή επιστροφής, σύμφωνα με τα όσα ορίζει το άρθρο 70 του Ν. 5217/2025 και εξειδικεύει η σχετική εγκύκλιος Α. 1132/2025. Προφανώς και εικόνα των αποτελεσμάτων δεν έχουμε ακόμα, αλλά ελπίζουμε η διαδικασία να κυλήσει ομαλά και να μην χρειαστούν επί του θέματος επιπλέον εγκύκλιοι, που θα προβλέπουν αντιμετώπιση των ειδικών καταστάσεων, πέραν των όσων προβλέπονται στην αρχική εγκύκλιο.
Σε κάθε περίπτωση, πάντως, αυτό που θα πρέπει να συγκρατήσει ο κόσμος από όλο αυτό είναι ότι θα πρέπει να δηλώνει στην Α.Α.Δ.Ε. το ΙΒΑΝ του τραπεζικού λογαριασμού που επιθυμεί, χωρίς να έχει να φοβηθεί το οτιδήποτε από την εφορία. Έτσι και αλλιώς, οι ελεγκτικοί μηχανισμοί εδώ και πολλά χρόνια έχουν όποιες πληροφορίες επιθυμούν, όποτε χρειαστούν, για όλους τους τραπεζικούς λογαριασμούς που βρίσκονται στην Ελλάδα. Αυτό γίνεται φυσικά με την σύμφωνη γνώμη και προτροπή των ίδιων των τραπεζικών ιδρυμάτων, που είναι υποχρεωμένα να δίνουν τα στοιχεία που τους ζητούνται. Οπότε, η κουβέντα «δεν δηλώνω το ΙΒΑΝ μου για να μην τον γνωρίζει η εφορία» προφανώς και δεν υπάρχει ως αντικείμενο εδώ και καιρό. Το αναφέρουμε αυτό γιατί περίπου 100.000 φορολογούμενοι έλαβαν τις τελευταίες ημέρες ένα email από την Α.Α.Δ.Ε. με τίτλο Δήλωση IBAN, το οποίο τους ενημέρωνε ότι «προκειμένου να λαμβάνετε με ταχύτητα και ασφάλεια επιστροφές φόρων ή άλλα ποσά από την ΑΑΔΕ, χρειάζεται να δηλώσετε λογαριασμό ΙΒΑΝ.».
Όσοι δεν το αντιλήφθηκαν και δεν τον δήλωσαν μέχρι χθες προφανώς και δεν θα πάρουν την επιστροφή ενοικίου σήμερα. Η εγκύκλιος δεν προβλέπει κάτι συγκεκριμένο, αλλά δεδομένου ότι στο άρθρο 8 προβλέπει ότι για όσους θα πρέπει να υποβάλλουν αίτηση από την εφαρμογή e-αιτήματα, μπορούν να το κάνουν έως τις 31 Δεκεμβρίου, θεωρούμε ότι κάτι θα προβλεφθεί για όσους δήλωσαν το ΙΒΑΝ καθυστερημένα στην ειδική εφαρμογή, όπως αντίστοιχα κάτι θα προβλεφθεί για όσους δεν αντιλήφθηκαν ότι ο ΙΒΑΝ που είχαν δηλώσει στο παρελθόν σε αυτή την εφαρμογή πλέον δεν λειτουργεί, γιατί δεν έχουν κάνει επικαιροποίηση στοιχείων στην τράπεζα.
Εκτός, όμως, του «δηλώστε ΙΒΑΝ», αρκετοί φορολογούμενοι την εβδομάδα που διανύουμε έλαβαν ένα άλλου είδους ενημερωτικό email από την Α.Α.Δ.Ε., το οποίο δεν ήταν και τόσο χαρούμενο, γιατί είχε τον τίτλο «υπενθύμιση για την τακτοποίηση ληξιπρόθεσμων οφειλών». Το εν λόγω email ενημέρωνε ότι «την 24/11/2025 διαπιστώθηκε εκκρεμότητα ανεξόφλητης ληξιπρόθεσμης οφειλής σας, υπενθυμίζουμε ότι πρέπει να προβείτε άμεσα στην τακτοποίησή της.». Και κάπως έτσι, η Α.Α.Δ.Ε. υπενθύμισε, με τον δικό της λιτό και άμεσο τρόπο, ότι το ημερολόγιο δεν δείχνει μόνο γιορτές και στολίδια, αλλά και φορολογικές υποχρεώσεις που τρέχουν μέχρι την τελευταία ημέρα του έτους. Η αποστολή των προειδοποιητικών e-mail για ληξιπρόθεσμες οφειλές αποτελεί πλέον καθιερωμένη πρακτική, ωστόσο φέτος φαίνεται πως ο αριθμός των ειδοποιήσεων ήταν μεγαλύτερος, κάτι που δείχνει ότι οι φορολογούμενοι δυσκολεύονται όλο και περισσότερο να παρακολουθήσουν τις υποχρεώσεις τους για τον προφανή λόγο, δηλαδή λόγω της οικονομικής πίεσης που υπάρχει και προκειμένου να «βγει ο μήνας» πολλές φορές την πληρώνει ο θεωρητικά εύκολος στόχος που είναι οι δόσεις της εφορίας και του Ε.Φ.Κ.Α..
Βέβαια, όλοι μας πολύ καλά γνωρίζουμε ότι η υπενθύμιση της Α.Α.Δ.Ε. δεν αποτελεί απλώς μια τυχαία «προτροπή», αλλά ουσιαστικά μια προειδοποίηση ότι η οφειλή μπορεί να ενεργοποιήσει μέτρα αναγκαστικής είσπραξης, εάν δεν τακτοποιηθεί άμεσα. Όμως, όταν οι οφειλές έχουν συσσωρευτεί αυτό είναι μία κουβέντα «σχετική», αφού οι επιλογές δεν είναι πολλές, για την ακρίβεια είναι η εξής μία. Πρακτικά, η μόνη δυνατότητα για ρύθμιση είναι η υπαγωγή στην πάγια ρύθμιση των έως 24 δόσεων ή 48 δόσεων για έκτακτες αιτίες ή υποθέσεις φόρου κληρονομιών, με όλες, όμως, τις δυσλειτουργίες που παρέχει η συγκεκριμένη επιλογή σε σχέση με το πόσες δόσεις σου δίνεται η δυνατότητα να χάσεις, αλλά και πόσο είναι το ύψος του τόκου που σε επιβαρύνει η συγκεκριμένη ρύθμιση. Από την άλλη, το πλεονέκτημα της είναι ότι αν την αξιοποιήσεις πριν ληφθούν τα μέτρα είσπραξης, τότε αυτά δεν λαμβάνονται όσο η ρύθμιση είναι ενεργή. Αν, όμως, τα μέτρα ληφθούν πριν ρυθμίσεις, δεν αίρονται επειδή ρύθμισες παρά αίρονται μόνο εφόσον πληρώσεις το σύνολο της οφειλής για την οποία έχουν ληφθεί. Κατά τη διάρκεια των μέτρων υπάρχει μόνο το ακατάσχετο των 1.250 ευρώ μηνιαίως, για έναν λογαριασμό και μόνο, τα οποίο προφανώς και δεν φτάνει ούτε για αστείο για κανέναν φορολογούμενο, ειδικά για μία επιχείρηση.
Για την περαιτέρω μερική αποδέσμευση η μόνη λύση είναι να μπαίνει σε χρονοβόρες διαδικασίες εγκρίσεων από το δικαστικό τμήμα της Δ.Ο.Υ.. Καταρχάς, θα πρέπει να παρουσιαστούν αναλυτικά τα στοιχεία για τα οποία χρειάζεται μερική προσωρινή αποδέσμευση. Τα στοιχεία θα πρέπει στην συνέχεια να εξεταστούν και να αποφασιστεί αν θα εγκριθεί και σε τι ποσοστό η αίτηση του φορολογούμενου. Μέχρι να γίνουν όλα αυτά οι παράλληλες οφειλές συσσωρεύονται και «χτίζουν» τα δεδομένα για την επόμενη αίτηση και ούτω καθεξής. Προφανώς και δεν είναι και η ποιο ευέλικτη διαδικασία στον κόσμο, το κάθε άλλο θα λέγαμε, όμως δυστυχώς δεν υπάρχει άλλος τρόπος για κάποια σταθερή διεύρυνση του ποσού αποδέσμευσης.
Αξίζει στο σημείο αυτό να θυμίσουμε, γιατί μάλλον μόνο εμείς το θυμόμαστε ανά διαστήματα, ότι το 2019 είχε ψηφιστεί ο Ν. 4611/2019, που στο άρθρο 130 προβλέπει ότι «κατάσχεση που έχει επιβληθεί από τη Φορολογική Διοίκηση στα χέρια τρίτων κατά τις διατάξεις των άρθρων 30Α και 30Β του ν.δ. 356/1974 (A' 90) σε καταθέσεις τραπεζικού λογαριασμού ή τοποθετήσεις λογαριασμών πληρωμών, κοινών ή ατομικών, περιορίζεται για έναν μοναδικό λογαριασμό, εφόσον: α) έχουν τακτοποιηθεί στο σύνολό τους με ρύθμιση ή με αναστολή πληρωμής οι ατομικές ληξιπρόθεσμες οφειλές του καθ’ ου η κατάσχεση προς τη Φορολογική Διοίκηση, καθώς και αυτές για τις οποίες έχει ευθύνη καταβολής και τηρούνται οι όροι των ρυθμίσεων αυτών, β) έχει εξοφληθεί εμπρόθεσμα η δόση της ρύθμισης του δεύτερου ημερολογιακού μήνα που προηγείται του μήνα χορήγησης του περιορισμού της κατάσχεσης και γ) προκειμένου για φυσικά πρόσωπα, έχει υποβληθεί η ηλεκτρονική δήλωση της παραγράφου 2 του άρθρου 31 του ν.δ. 356/1974 για τη δήλωση μοναδικού ακατάσχετου λογαριασμού.». Μάλιστα, σε συνέχεια του νόμου δημοσιεύθηκε και η εγκύκλιος Α.1236/2019, που περιγράφει την διαδικασία μερικής αποδέσμευσης, κάτι που μέχρι σήμερα δεν έχει εφαρμοστεί ποτέ και από ότι φαίνεται ούτε πρόκειται να γίνει, αφού έχουμε κλείσει αισίως μία εξαετία και κάτι ψηλά από την εν λόγω εγκύκλιο και η υπόθεση έχει μείνει «στα χαρτιά».
Σε κάθε περίπτωση, λαμβάνοντας υπόψη ότι οι φορολογούμενοι που τους βαραίνουν μέτρα είσπραξης αυξάνονται εκθετικά, αλλά και συνδυάζοντας το γεγονός ότι το όριο των ακατάσχετων 1.250 ευρώ θεσπίστηκε πριν από πολλά χρόνια που το κόστος διαβίωσης ήταν πολύ χαμηλότερο , θεωρούμε ότι επί του θέματος πρέπει να βρεθεί μία λύση άμεσα. Κατ αρχάς, θα πρέπει να γίνει το προφανές και τα 1.250 ευρώ να αυξηθούν και να ανέβουν αναλογικά με το πόσο έχει αυξηθεί το κόστος ζωής σήμερα σε σχέση με την περίοδο που θεσπίστηκε. Φυσικά αυτό δεν αρκεί, αλλά θα πρέπει να υπάρξει ειδική πρόβλεψη για τις επιχειρήσεις για αύξηση του ακατάσχετου στο ύψος του ποσού που θα φτάνει να καλύψει τις μηνιαίες ανάγκες της επιχείρησης, τις οποίες το κράτος πλέον τις ξέρει σχεδόν on line. Αν δεν τις ξέρει, τότε γιατί κάναμε όλον αυτό τον κόπο να «στήσουμε» τα myDΑΤΑ; Είναι ένας πολύ καλός τρόπος να γυρίσουν πίσω στους φορολογούμενους.
Επιπλέον και τελευταίο αφήσαμε αυτό που προτείνει εδώ και πολύ καιρό το Επαγγελματικό Επιμελητήριο Αθηνών, μαζί με πολλούς άλλους φορείς. Ρύθμιση γενναία, πολλών δόσεων, για τα έως τώρα πεπραγμένα που εμπεριέχουν όλες τις περίεργες περιόδους που περάσαμε την περασμένη 15ετία. Θεωρητικά, υπάρχει και ο εξωδικαστικός, αλλά στην πράξη έχουμε δει ότι έχει πάρα πολλά προβλήματα, άσε που συν της άλλης, εάν δεν οφείλεις πάνω από 10.000 ευρώ δεν μπορείς να τον αξιοποιήσεις καθόλου. Πιστεύουμε ότι μία ρύθμιση τύπου ρύθμιση 120 δόσεων με κίνητρο την αποδέσμευση όσο αυτή τηρείται, όπως είχε και με την προηγούμενη δηλαδή, θα ήταν μία ρύθμιση που θα εξυπηρετούσε πολλούς φορολογούμενους στο να κάνουν μία νέα αρχή.
Καλό Σαββατοκύριακο και καλό μήνα σε όλους.