Σχετικά με τις γενικές ευθύνες των Διαχειριστών Ε.Π.Ε. : Σύμφωνα με το
άρθρο 1 του Ν.3190/1955, προβλέπεται ότι :
« Επί της εταιρείας περιωρισμένης ευθύνης διά τας εταιρικάς υποχρεώσεις ευθύνεται μόνον η εταιρεία διά της περιουσίας αυτής. »
Επιπρόσθετα, σύμφωνα με το
άρθρο 26 του Ν.3190/1955, σχετικά με την ευθύνη των διαχειριστών προβλέπεται ότι :
« Οι διαχειρισταί ευθύνονται εις αποζημίωσιν εφ΄ όσον ενήργησαν από κοινού εις ολόκληρον, έναντι της εταιρείας, εκάστου των εταίρων και των τρίτων διά παραβάσεις του παρόντος νόμου και του καταστατικού ή δια πταίσματα περί την διαχείρισιν αυτών »
Επίσης, σύμφωνα με το
άρθρο 14 παρ. 2 περ. δ του Ν.3190/1955 ορίζεται ότι :
«δ) Περί εγέρσεως αγωγής κατά των οργάνων της εταιρείας ή των κατ΄ ιδίαν εταίρων δι΄ αξιώσεις της εταιρείας κατ΄ αυτών επί αποζημιώσει απορρεούσας εκ πράξεων ή παραλείψεων κατά την σύστασιν ή κατά την λειτουργείαν της εταιρείας.»
Σε ότι αφορά τις ποινικές ευθύνες των διαχειριστών Ε.Π.Ε., θα πρέπει τα ανωτέρω άρθρα να εξετάζονται παράλληλα με το
άρθρο 60 Ν.3190/1955.
Σύμφωνα με τα ανωτέρω συνάγεται ότι, καταρχήν, η εταιρεία περιορισμένης ευθύνης, για τις εταιρικές υποχρεώσεις, ευθύνεται μόνο η εταιρεία, με την περιουσία τους. Εξαίρεση αποτελεί η περίπτωση κατά την οποία, η ευθύνη αποδίδεται στους διαχειριστές της ΕΠΕ κατά τις περιπτώσεις στις οποίες η εταιρεία ζημιώνεται άμεσα από τις ενέργειές τους. Λοιποί τρίτοι (υπόλοιποι εταίροι, πιστωτές) μπορεί να ζημιώνονται ως επακόλουθο, λόγω ανεπάρκειας της εταιρικής περιουσίας. Σύμφωνα με τα αναφερόμενα (άρθρο 14 Ν.3190/1955), ο διαχειριστής της ΕΠΕ καθώς και τα όργανα της εταιρείας έχουν ευθύνη οπότε υπάρχει περίπτωση να κληθούν σε καταβολή αποζημίωσης, κατά την σύσταση ή κατά την λειτουργία της εταιρείας, προς κάποιον που υπέστη ζημία από πράξεις ή παραλείψεις πράξεων.
Σχετικά με τις οφειλές προς ΙΚΑ κ.λπ.: Από τον
Νόμο 4321/2015 άρθρο 31:
«
1. Τα πρόσωπα που είναι νόμιμοι εκπρόσωποι, πρόεδροι, διαχειριστές, διευθύνοντες σύμβουλοι, εντεταλμένοι στη διοίκηση και εκκαθαριστές των νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων, όπως αυτές προσδιορίζονται στο άρθρο 3 του Ν.4174/2013, Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας (Α΄ 170), κατά το χρόνο της διάλυσης ή συγχώνευσής τους, ευθύνονται προσωπικά και αλληλέγγυα και εις ολόκληρον για την καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών, πρόσθετων τελών, προσαυξήσεων και λοιπών επιβαρύνσεων που οφείλονται από αυτά τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες προς τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους. Στα νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες που συγχωνεύονται, ευθύνεται αλληλεγγύως και εις ολόκληρον μαζί με τα πιο πάνω πρόσωπα, για την πληρωμή των κατά το προηγούμενο εδάφιο οφειλόμενων ασφαλιστικών εισφορών του διαλυόμενου νομικού προσώπου και εκείνο ή εκείνη η νομική οντότητα που το απορρόφησε ή το νέο νομικό πρόσωπο ή η νέα νομική οντότητα που συστήθηκε, ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους.
Η προσωπική και αλληλέγγυα ευθύνη των προσώπων που έχουν τις παραπάνω ιδιότητες για την καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών, πρόσθετων τελών, προσαυξήσεων και λοιπών επιβαρύνσεων που οφείλονται από τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες υπάρχει και κατά τη διάρκεια λειτουργίας του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας που εκπροσωπούν.
2. ....................
3. Τα πρόσωπα που κατά τις διατάξεις του παρόντος άρθρου ευθύνονται προσωπικά και αλληλέγγυα για τις οφειλές νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας προς Φ.Κ.Α., κατ' εξαίρεση, είναι δυνατό να εξοφλήσουν ή να ρυθμίσουν αυτοτελώς κατά τις εκάστοτε ισχύουσες περί ρυθμίσεως οφειλών διατάξεις τις οφειλές του νομικού προσώπου προς τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης (Φ.Κ.Α.), που υπήρχαν κατά την ανάληψη των καθηκόντων τους, καθώς και αυτές που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της θητείας τους, ανεξαρτήτως του χρόνου βεβαίωσής τους.
4. Πρόσωπα ευθυνόμενα για την καταβολή ασφαλιστικών οφειλών εκ μέρους του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας, σύμφωνα με το παρόν άρθρο, δύνανται να ασκήσουν έναντι των Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης, παράλληλα με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα, οποιοδήποτε δικαίωμα θα είχε στη διάθεσή του το νομικό πρόσωπο ή η νομική οντότητα.
5.
Το άρθρο αυτό ισχύει από την ημερομηνία κατάργησης του άρθρου 115 του Ν.2238/1994 για τα πρόσωπα που ήταν υπεύθυνα με βάση τις διατάξεις της παρ. 4 του άρθρου 4 του Ν.2556/1997 (Α΄270), όπως αντικαταστάθηκε με την παρ. 2 του άρθρου 69 του Ν.2676/1999 (Α΄1). Για τα υπόλοιπα πρόσωπα ισχύει από την ψήφιση του παρόντος.»
Σχετικά με τις οφειλές φόρων κ.λπ.: Σύμφωνα με το
άρθρο 50 Ν.4174/2013 προβλέπεται ότι :
« 1. Τα πρόσωπα που είναι πρόεδροι, διευθυντές, διαχειριστές, διευθύνοντες σύμβουλοι, εντεταλμένοι στη διοίκηση και εκκαθαριστές των νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων κατά το χρόνο της διάλυσης ή συγχώνευσής τους, ευθύνονται προσωπικά και αλληλέγγυα για την πληρωμή του φόρου τόκων και προστίμων που οφείλονται από αυτά τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες καθώς και του φόρου που παρακρατείται, ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους. Στα νομικά πρόσωπα που συγχωνεύονται, ευθύνεται αλληλεγγύως μαζί με τα πιο πάνω πρόσωπα, για την πληρωμή των κατά το προηγούμενο εδάφιο οφειλόμενων φόρων του διαλυόμενου νομικού προσώπου και εκείνο που το απορρόφησε ή το νέο νομικό πρόσωπο που συστήθηκε ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους.
2. Τα πρόσωπα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 ευθύνονται προσωπικώς και αλληλεγγύως για τους παρακρατούμενους φόρους το ΦΠΑ και όλους τους επιρριπτόμενους φόρους και κατά τη διάρκεια λειτουργίας του νομικού προσώπου που εκπροσωπούν ως εξής:
α) Αν έχει γίνει η παρακράτηση φόρου, όλα τα πρόσωπα που είχαν μία από τις ως άνω ιδιότητες από τη λήξη της προθεσμίας απόδοσης του φόρου και μετά.
β) Αν δεν έχει γίνει η παρακράτηση φόρου, όλα τα πρόσωπα, που είχαν μία από τις πιο πάνω ιδιότητες κατά το χρόνο που υπήρχε η υποχρέωση παρακράτησης του φόρου.
3. Αν κατά το χρόνο διάλυσης νομικού προσώπου ή νομικής οντότητας δεν έχουν εξοφληθεί όλες οι φορολογικές υποχρεώσεις του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας, περιλαμβανόμενων των παρακρατούμενων και επιρριπτόμενων φόρων, οι κατά το χρόνο διάλυσης αυτών μέτοχοι ή εταίροι κεφαλαιουχικών εταιρειών με ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον δέκα (10%) τοις εκατό ευθύνονται αλληλεγγύως με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα για την καταβολή του οφειλόμενου φόρου, μέχρι του ποσού των αναληφθέντων κερδών ή απολήψεων σε μετρητά ή σε είδος λόγω της ιδιότητας του μετόχου ή εταίρου κατά τα τρία (3) τελευταία έτη προ της λύσης.
4. Ευθύνεται αλληλεγγύως με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα για την καταβολή του οφειλόμενου και μη εξοφληθέντος φόρου κατά τη λύση του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας, και κάθε πρόσωπο που υπήρξε μέτοχος ή εταίρος κεφαλαιουχικών εταιρειών αυτού με ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον δέκα τοις εκατό (10%) κατά τα τρία (3) τελευταία έτη πριν τη λύση του μέχρι του ποσού των αναληφθέντων εντός της ως άνω τριετίας κερδών ή απολήψεων σε μετρητά ή σε είδος λόγω της ιδιότητας του μετόχου ή εταίρου και εφόσον η οφειλή αφορά την περίοδο, στην οποία το εν λόγω πρόσωπο ήταν μέτοχος ή εταίρος.
5. Οι νόμιμοι εκπρόσωποι των υπόχρεων σε ενιαίο φόρο ιδιοκτησίας ακινήτων νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων, ο εκκαθαριστής ή προσωρινός διαχειριστής νομικού προσώπου, που έχει τεθεί σε εκκαθάριση ή βρίσκεται κάτω από αναγκαστική διαχείριση, ευθύνονται σε ολόκληρο, μαζί με τους υπόχρεους, για την πληρωμή των τόκων και προστίμων που οφείλονται σε δικές τους πράξεις ή παραλείψεις.
6. Οι τελευταίοι κύριοι ή ψιλοί κύριοι ή επικαρπωτές ή επιφανειούχοι των ακινήτων ευθύνονται σε ολόκληρο μαζί με τους υπόχρεους για την πληρωμή του ΕΝ.Φ.Ι.Α. που βαρύνει το δικαίωμα που απέκτησαν. Τα πρόσωπα αυτά έχουν δικαίωμα να προσφύγουν στη διαδικασία του άρθρου 63 του παρόντος εντός εξήντα (60) ημερών από την κοινοποίηση με συστημένη επιστολή της οικείας πράξης της Φορολογικής Διοίκησης.
7. Πρόσωπα ευθυνόμενα για την καταβολή φόρου εκ μέρους του νομικού προσώπου ή της νομικής οντότητας σύμφωνα με το παρόν άρθρο δύνανται να ασκήσουν έναντι της Φορολογικής Διοίκησης, παράλληλα με το νομικό πρόσωπο ή τη νομική οντότητα, οποιοδήποτε δικαίωμα θα είχε στη διάθεσή του το νομικό πρόσωπο ή η νομική οντότητα. »
Επίσης, σύμφωνα με το άρθρο 66 και 67
Ν.4174/2013 ορίζονται και οι ποινικές ευθύνες των ανωτέρω προσώπων.
Σύμφωνα με τα ανωτέρω, ο διαχειριστής καθώς και ο εκκαθαριστής, κατά τον χρόνο διάλυσης ή συγχώνευσης, της Ε.Π.Ε., ευθύνεται προσωπικά και αλληλέγγυα για την πληρωμή του φόρου τόκων και προστίμων που οφείλονται από την Ε.Π.Ε. καθώς και του φόρου που παρακρατείται, ανεξάρτητα από τον χρόνο βεβαίωσής τους. Το ίδιο ισχύει και για την ευθύνη για καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών, πρόσθετων τελών, προσαυξήσεων και λοιπών επιβαρύνσεων που οφείλονται από της Ε.Π.Ε προς τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης ανεξάρτητα από το χρόνο βεβαίωσής τους.
Σε ότι αφορά του παρακρατούμενους φόρους, το ΦΠΑ και τους επιρριπτόμενους φόρους, η ρύθμιση αυτή αφορά περίοδο από την λήξη προθεσμίας απόδοσης του φόρου, στην περίπτωση όπου έχει γίνει παρακράτηση, και κατά τον χρόνο που υπήρχε υποχρέωση παρακράτησης, στην περίπτωση κατά την οποία δεν έχει γίνει παρακράτηση φόρου.
Στις περιπτώσεις όπου κατά τον χρόνο διάλυσης της Ε.Π.Ε. δεν έχουν εξοφληθεί όλες οι φορολογικές υποχρεώσεις της Ε.Π.Ε., περιλαμβανομένου των παρακρατούμεων και επιρριπτόμενων φόρων, οι μέτοχοι οι εταίροι με ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον δέκα (10%) τοις εκατό ευθύνονται αλληλεγγύως με την Ε.Π.Ε. για την καταβολή του οφειλόμενου φόρου, με ανώτατο ποσό υποχρέωσης προς καταβολή να ορίζεται στο ποσό αναληφθέντων κερδών ή απολήψεων σε μετρητά ή σε είδος λόγω της ιδιότητας του εταίρου κατά τα τρία (3) τελευταία έτη προ λύσης.
Την ίδια ευθύνη φέρουν και οι εταίροι της Ε.Π.Ε. οι οποίοι κατά τα τελευταία τρία (3) έτη πριν την λύση της Ε.Π.Ε. είχαν ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον δέκα τοις εκατό (10%), εφόσον η υποχρέωση προς καταβολή δημιουργήθηκε κατά το ίδιο διάστημα, με ίδιο ανώτατο ύψος υποχρέωσης προς καταβολή.
Σχετικά με τον ΕΝΦΙΑ, η, εις ολόκληρο, ευθύνη των διαχειριστών και εκκαθαριστών (μαζί με τους υπόχρεους) για την πληρωμή των τόκων και των προστίμων περιορίζεται στο μέρος κατά το οποίο η υποχρέωση δημιουργήθηκε από δικές τους πράξεις ή παραλείψεις, ενώ η, εις ολόκληρο, ευθύνη (μαζί με τους υπόχρεους) για πληρωμή του ΕΝΦΙΑ, βαρύνει του τελευταίους κύριους ή ψιλούς κύριους ή επικαρπωτές ή επιφανειούχους των ακινήτων (Το δικαίωμα προσφυγής στην διαδικασία άσκησης ενδικοφανούς προσφυγής μπορεί να ασκηθεί από τα πρόσωπα αυτά εντός εξήντα ημερών από την κοινοποίηση με συστημένης επιστολή της οικείας Φορολογικής Διοίκησης).
Επιπρόσθετα, η ευθύνη αποδίδεται στους διαχειριστές της ΕΠΕ κατά τις περιπτώσεις στις οποίες η εταιρεία ζημιώνεται άμεσα από τις ενέργειές τους. Λοιποί τρίτοι (υπόλοιποι εταίροι, πιστωτές) μπορεί να ζημιώνονται ως επακόλουθο, λόγω ανεπάρκειας της εταιρικής περιουσίας.
Επίσης, ο διαχειριστής της ΕΠΕ καθώς και τα όργανα της εταιρείας υπάρχει περίπτωση να κληθούν σε καταβολή αποζημίωσης, κατά την σύσταση ή κατά την λειτουργία της εταιρείας, προς κάποιον που υπέστη ζημία από πράξεις ή παραλείψεις πράξεων.