ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΜΕ ΧΕΙΡΟΠΕΔΕΣ – ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ ΜΕ ΚΟΚΚΙΝΟ ΧΑΛΙ
Η ελληνική επιχείρηση στο στόχαστρο της προστιμολαγνείας
Η ψηφιοποίηση υποτίθεται ότι γίνεται για να απλοποιήσει τη λειτουργία της επιχείρησης. Στην Ελλάδα, όμως, κινδυνεύει να μετατραπεί σε έναν ακόμη μηχανισμό γραφειοκρατικού καταναγκασμού και εξοντωτικών προστίμων.
Με την ισχύουσα παρ. 13 του άρθρου 57 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 214 του ν. 5222/2025, η διακίνηση αγαθών χωρίς το προβλεπόμενο παραστατικό τιμωρείται, ανά φορολογικό έλεγχο, με 5.000 ευρώ για επιχείρηση με απλογραφικό λογιστικό σύστημα και 10.000 ευρώ για επιχείρηση με διπλογραφικό. Σε περίπτωση υποτροπής ενεργοποιείται το άρθρο 67: διπλάσιο πρόστιμο και, σε νέα υποτροπή, τετραπλάσιο.
Και όλα αυτά ανεξάρτητα από το αν πρόκειται για εμπορεύματα μεγάλης αξίας ή για αγαθά ελάχιστης οικονομικής σημασίας.
Αυτό δεν είναι αναλογικότητα. Είναι προστιμολαγνεία.
Δεν μπορεί η παράλειψη ενός παραστατικού διακίνησης να αντιμετωπίζεται με ένα οριζόντιο πρόστιμο χιλιάδων ευρώ χωρίς το ύψος της κύρωσης να συνδέεται ουσιαστικά με την αξία των αγαθών, το πραγματικό φορολογικό αποτέλεσμα ή τη βαρύτητα της παράβασης.
Και δεν σταματάμε εκεί.
Για την παράλειψη διαβίβασης ψηφιακού παραστατικού διακίνησης προβλέπεται επιπλέον πρόστιμο 100 ευρώ ανά παράβαση, μέχρι 500 ευρώ ημερησίως και μέχρι 20.000 ευρώ ανά φορολογικό έτος.
Έτσι χτίζεται, στρώμα πάνω στο στρώμα, ένα σύστημα στο οποίο ο επιχειρηματίας δεν φοβάται πλέον μόνο την αγορά, το ενεργειακό κόστος, τις τράπεζες, τον διεθνή ανταγωνισμό και τη φορολογία.
Φοβάται μήπως ένα λάθος στη γραφειοκρατική αλυσίδα τού στοιχίσει χιλιάδες ευρώ.
Η μεγάλη αντίφαση: αυστηρότητα στον Έλληνα – ανταγωνιστικό πλεονέκτημα στον ξένο
Οι ελληνικές επιχειρήσεις που υπάγονται στο ελληνικό λογιστικό και φορολογικό πλαίσιο καλούνται να εκδίδουν ψηφιακά παραστατικά διακίνησης, να διαβιβάζουν στοιχεία στο myDATA και να τηρούν σε πραγματικό χρόνο ένα συνεχώς διευρυνόμενο πλέγμα υποχρεώσεων. Η Α.1122/2024 εντάσσει στο σύστημα τόσο τις εγχώριες όσο και τις διεθνείς διακινήσεις των υπόχρεων οντοτήτων.
Την ίδια στιγμή, μια αλλοδαπή επιχείρηση που διαθέτει αγαθά στην ελληνική αγορά χωρίς να υπάγεται η ίδια στο ελληνικό καθεστώς ΕΛΠ και myDATA δεν επιβαρύνεται με την ίδια άμεση ελληνική γραφειοκρατική και κυρωτική αλυσίδα.
Και εδώ βρίσκεται το πραγματικό πρόβλημα:
Ο Έλληνας εξαγωγέας φορτώνεται υποχρεώσεις, διαδικασίες, συστήματα, διαβιβάσεις και τον διαρκή φόβο του προστίμου.
Ο αλλοδαπός ανταγωνιστής δεν βρίσκεται κατ’ ανάγκη κάτω από το ίδιο διοικητικό βάρος της ΑΑΔΕ.
Το αποτέλεσμα είναι μία επικίνδυνη ανταγωνιστική ασυμμετρία:
στραγγαλισμός της ελληνικής εξαγωγικής επιχείρησης – ευνοϊκότερο διοικητικό περιβάλλον για την εισαγωγή.
Με άλλα λόγια, ζητάμε από την ελληνική παραγωγική επιχείρηση να ανταγωνιστεί στο ευρωπαϊκό και διεθνές εμπόριο έχοντας δεμένα στα πόδια της τα βαρίδια μιας διαρκώς αυξανόμενης εσωτερικής γραφειοκρατίας.
Προς το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και την ΑΑΔΕ
Ρωτάμε ευθέως:
Ποια φορολογική δικαιοσύνη υπηρετεί ένα πρόστιμο 5.000 ή 10.000 ευρώ για μία παράβαση διακίνησης όταν η κύρωση δεν διαφοροποιείται ουσιαστικά ανάλογα με την αξία των αγαθών;
Πώς ενισχύεται η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής παραγωγής όταν η επιχείρηση που εξάγει επιβαρύνεται με συνεχώς περισσότερες εσωτερικές ψηφιακές διαδικασίες και κυρώσεις;
Πώς προστατεύεται η ελληνική επιχειρηματικότητα όταν το φορολογικό σύστημα αντιμετωπίζει το ανθρώπινο ή τεχνικό λάθος πρωτίστως ως ευκαιρία επιβολής προστίμου;
Η φορολογική συμμόρφωση είναι αναγκαία.
Η οικονομική εξόντωση δεν είναι φορολογική συμμόρφωση.
Η ψηφιοποίηση πρέπει να σημαίνει λιγότερη γραφειοκρατία, μικρότερο διοικητικό κόστος και αποτελεσματικότερους ελέγχους — όχι περισσότερες παγίδες και περισσότερα πρόστιμα.
Και τα Επιμελητήρια πού είναι;
Προς τις διοικήσεις των Εμπορικών και Βιομηχανικών Επιμελητηρίων:
Οι επιχειρήσεις που χρηματοδοτούν τη λειτουργία σας περιμένουν εκπροσώπηση, όχι σιωπή.
Όταν μία μικρή ή μεσαία επιχείρηση κινδυνεύει με πρόστιμα χιλιάδων ευρώ για παραβάσεις διαδικαστικού χαρακτήρα, η ουδετερότητα δεν αρκεί.
Τα Επιμελητήρια οφείλουν να αναδείξουν δημόσια το ζήτημα της αναλογικότητας των κυρώσεων και της ισότιμης μεταχείρισης των ελληνικών επιχειρήσεων μέσα στην ενιαία αγορά.
Και οι εκπρόσωποι οικονομολόγων και λογιστών;
Ο λογιστής δεν μπορεί να μετατρέπεται στον τελευταίο κρίκο μιας ατελείωτης αλυσίδας νέων υποχρεώσεων και προστίμων.
Ούτε οι θεσμικοί εκπρόσωποι του κλάδου μπορούν να περιορίζονται σε δημόσιες σχέσεις, ημερίδες και φωτογραφίες με την εκάστοτε πολιτική ηγεσία.
Ο ρόλος τους είναι να επισημαίνουν εγκαίρως πότε η φορολογική διοίκηση περνά από τον αναγκαίο έλεγχο στον γραφειοκρατικό στραγγαλισμό της πραγματικής οικονομίας.
Η ΑΚΙΟΕ ζητά το αυτονόητο
Αναλογικότητα στις κυρώσεις.
Η κύρωση να λαμβάνει υπόψη την αξία της διακίνησης, τη βαρύτητα της παράβασης, την ύπαρξη ή μη φορολογικής απώλειας και την πραγματική συμπεριφορά της επιχείρησης.
Ίσους όρους ανταγωνισμού.
Οι ελληνικές επιχειρήσεις δεν μπορεί να επιβαρύνονται με διοικητικό κόστος που τις καθιστά λιγότερο ανταγωνιστικές απέναντι σε επιχειρήσεις του εξωτερικού που δραστηριοποιούνται στην ίδια αγορά.
Ψηφιοποίηση χωρίς παγίδες.
Η τεχνολογία πρέπει να υπηρετεί την επιχείρηση και τη φορολογική διοίκηση — όχι να δημιουργεί ένα νέο πεδίο αυτόματης παραγωγής προστίμων.
Η ελληνική επιχειρηματικότητα δεν χρειάζεται άλλη μία θηλιά.
Χρειάζεται χώρο να παράγει, να επενδύει, να εξάγει και να δημιουργεί θέσεις εργασίας.
Αλλιώς, στο τέλος θα έχουμε πετύχει το παράδοξο:
να ελέγχουμε ψηφιακά, σε πραγματικό χρόνο και μέχρι τελευταίας λεπτομέρειας… επιχειρήσεις που θα έχουμε ήδη οδηγήσει στο κλείσιμο.
Με εκτίμηση,
Η Συντονιστική Επιτροπή της Ανεξάρτητης Κίνησης Οικονομολόγων Ελλάδας (Α.ΚΙ.Ο.Ε.)