Σε συνεργασία με τον Ηλία Χατζηγεωργίου - Φοροτεχνικό, Πρόεδρο Επιτροπής Λογιστών Ε.Ε.Α.
Ο Μάιος έχει φτάσει ήδη στα μισά του δρόμου και ο καιρός, με εξαίρεση ένα μικρό διάλειμμα, φαίνεται να φοράει σιγά σιγά τα καλοκαιρινά του ρούχα. Άλλωστε, δεν απέχουμε και πολύ από την 1η Ιουνίου, που μάλιστα φέτος πέφτει την ίδια ημέρα με την γιορτή του Αγίου Πνεύματος, που την τιμούν αρκετοί από εμάς, δημιουργώντας μία επιπλέον ευκαιρία για να ξεφύγουν από την καθημερινότητα.
Σε κάθε περίπτωση, βέβαια, ο δρόμος μέχρι το «κανονικό» καλοκαίρι είναι μακρύς και συνοδεύεται από αρκετές παγίδες και διαδικασίες, όπως για παράδειγμα οι φορολογικές δηλώσεις. Σήμερα λήγει η πρώτη έμμεση προθεσμία, που έχει να κάνει με τα φυσικά πρόσωπα που θέλουν να διεκδικήσουν έκπτωση 4%, αν πληρώσουν ολικά έως τις 31 Ιουλίου τον φόρο τους. Αντίστοιχα, από αύριο και μέχρι τη Δευτέρα 15 Ιουνίου μπαίνουμε στο φάσμα του 3% και πάει λέγοντας. Πάντως, μέχρι χθες είχαν υποβληθεί λίγο παραπάνω από 3,5 εκατομμύρια δηλώσεις φυσικών προσώπων (3.554.293 δηλώσεις για την ακρίβεια), ενώ αντίστοιχα την ίδια ημέρα πέρσι είχαν υποβληθεί περίπου 200.000 δηλώσεις παραπάνω σε σχέση με φέτος, ενώ αντίστοιχα πρόπερσι τέτοια ημέρα είχαν υποβληθεί μόλις 356.000 δηλώσεις φυσικών προσώπων. Από την άλλη, στα νομικά πρόσωπα μέχρι στιγμής η πορεία υποβολής δεν παρουσιάζει μεγάλη διαφορά σε σχέση με πέρσι, αφού μέχρι χθες είχαν υποβληθεί κάτι παραπάνω από 69 χιλιάδες δηλώσεις εταιρειών, ενώ αντίστοιχα το 2025 την ίδια ημέρα είχαν υποβληθεί κάτι παραπάνω από 70 χιλιάδες. Η σύγκριση με το 2024 είναι αστεία, αφού στην ίδια ημέρα σαν χθες είχαν υποβληθεί μόλις 3.042 δηλώσεις εταιρειών, αφού το σύστημα για τα νομικά πρόσωπα είχε ανοίξει την πρωτομαγιά.
Πάντως, τα νούμερα δείχνουν, έστω και αν φέτος μέχρι στιγμής η ροή είναι ελαφρώς χαμηλότερη σε σχέση με πέρσι, ότι η νέα κανονικότητα σε σχέση με την κουλτούρα υποβολής είναι πλέον γεγονός και ελπίζουμε να παραμείνει έτσι. Ήμασταν οι πρώτοι που φωνάζαμε ότι δεν ήμασταν εμείς οι λογιστές αυτοί που ευθυνόμασταν για τις απαραίτητες παρατάσεις, αλλά έφταιγε ξεκάθαρα το γεγονός της «αόρατης» έναρξης υποβολής. Την χαρακτηρίζουμε έτσι, γιατί αφενός δεν γνωρίζαμε από πριν την ημερομηνία έναρξης τους, ενώ πλέον γνωρίζουμε εμείς, αλλά κυρίως και όλοι οι άλλοι εμπλεκόμενοι, ότι η διαδικασία ξεκινάει στις 15 Μαρτίου, αλλά και αφετέρου γιατί για μεγάλο διάστημα τα απαραίτητα στοιχεία υποβολής ήταν άφαντα και έτσι η πραγματική έναρξη των δηλώσεων μπορεί να γίνονταν ακόμα και έναν ή δύο μήνες μετά την θεωρητική έναρξη της διαδικασίας και έτσι φτάναμε προς το τέλος της διαδικασίας να πρέπει να αποδείξουμε ότι δεν είμαστε ελέφαντες και η παράταση της προθεσμίας ήταν απαραίτητη. Πέρσι κάτι τέτοιο δεν χρειάστηκε, εκτός μίας ολιγοήμερης παράτασης που ήταν και χρονολογικά ανεκτή, κάτι που αν χρειαστεί θα μπορεί να γίνει και φέτος, αφού από τις 15 Ιουλίου που λήγουν οι δηλώσεις έως τις 31 Ιουλίου που λήγει η πληρωμή της πρώτης δόσης, μεσολαβούν 16 ημέρες που και να αλλάξει η προθεσμία υποβολής δεν επηρεάζει καθόλου τον προγραμματισμό είσπραξης, αφού δεν θα είναι απαραίτητη η παράταση της πληρωμής της πρώτης δόσης. Δεδομένου ότι εκ του νόμου η προθεσμία υποβολής λήγει στις 15 Ιουλίου, με εξαίρεση τα μέλη Ο.Ε. και Ε.Ε. με απλογραφικά βιβλία που έχουν εξ ορισμού επιπλέον 16 ημέρες, θεωρούμε ότι για τους υπόλοιπους θα μπορεί να εφαρμόζεται η προαναφερόμενη λογική, εάν και εφόσον χρειάζεται.
Στα υπόλοιπα νέα, από εχθές γνωρίζουμε το τελικό κείμενο του πολυνομοσχεδίου που ψηφίστηκε και στα 127 άρθρα του εμπεριέχει ουκ ολίγες φορολογικές διατάξεις. Κατ’ αρχάς, στα άρθρα 36 έως 39 εμπεριέχει τις αλλαγές που γνωρίζαμε για τα πρόστιμα και αναλύσαμε στο άρθρο της προηγούμενης Παρασκευής , σε σχέση με τις αλλαγές στον Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας. Για την ακρίβεια, οι αλλαγές αυτές αναλύονται στο άρθρο 37 και φυσικά ισχύουν αναδρομικά από 19/4/2024.
Εκτός αυτού, όμως, στο άρθρο 38 του ψηφισθέντος νομοσχεδίου βλέπουμε μία σημαντική αλλαγή σε σχέση με την αποδοχή πληρωμών με μετρητά, για συναλλαγές με ιδιώτες. Με τις αλλαγές αυτές η διάταξη του Κ.Φ.Δ. πλέον διαμορφώνεται ως εξής: «Σε επιχείρηση που, κατά παράβαση της παρ. 3 του άρθρου 20 του ν. 3842/2010 (Α΄ 58), δέχεται πληρωμή με μετρητά που αντιστοιχεί σε συναλλαγές πώλησης αγαθών ή παροχής υπηρεσιών σε ιδιώτες συνολικής αξίας πεντακοσίων (500) ευρώ και άνω, επιβάλλεται για κάθε παράβαση πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο της καταβληθεί-σας με μετρητά αξίας των συναλλαγών.». Μέχρι στιγμής, ο νόμος μιλούσε για συγκεκριμένα παραστατικά, αφού η διάταξη ανέφερε ότι «σε επιχείρηση που, κατά παράβαση της παρ. 3 του άρθρου 20 του Ν. 3842/2010 (ΦΕΚΑ' 58), δέχεται πληρωμή με μετρητά που αντιστοιχεί σε φορολογικά στοιχεία συνολικής αξίας πεντακοσίων (500) ευρώ και άνω, που εκδίδονται για πώληση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών σε ιδιώτες, επιβάλλεται για κάθε παράβαση πρόστιμο ίσο με το διπλάσιο της καταβληθείσας με μετρητά αξίας των στοιχείων λιανικής πώλησης που εκδίδονται για τη συναλλαγή.».
Η αλλαγή είναι πολύ σημαντική, αλλά μένει να δούμε πως ακριβώς την εννοεί ο νομοθέτης. Δηλαδή, τι εννοεί με τον γενικό και αόριστο προσδιορισμό της λέξης «συναλλαγές». Σε ποια χρονική διάρκεια; Μέσα στην ίδια ημέρα, στην ίδια εβδομάδα, στον ίδιο μήνα ή γενικά εφ’ όρου ζωής; Προφανώς και δεν νομίζουμε ότι ο νομοθέτης θα εννοεί το εφ’ όρου ζωής, όμως επειδή στην Ελλάδα έρχονται και τουρίστες, όπως υπάρχουν και πολλοί που ακόμα δεν χρησιμοποιούν τραπεζική κάρτα, θα πρέπει να ξεκαθαριστεί άμεσα τι εννοεί ο νομοθέτης. Εκτός αυτού, θα πρέπει να ξεκαθαριστεί άμεσα αν ο νομοθέτης δέχεται κατάθεση μετρητών την ίδια ή έστω την άλλη ημέρα από τον ίδιο τον επαγγελματία, επ’ ονόματι του πελάτη που δεν ήθελε ή δεν είχε την δυνατότητα να πληρώσει τραπεζικά. Με το στενό γράμμα του νόμου, ο νομοθέτης δεν το επιτρέπει και έτσι ο επαγγελματίας βρίσκεται ανάμεσα στην επιλογή του να διώξει τον πελάτη του ή να ρισκάρει με την επιβολή προστίμου, παρότι έκοψε κανονικά παραστατικό και απέδωσε Φ.Π.Α. και φόρο. Μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα δηλαδή.
Η σημαντικότητα αυτού αυξάνεται αν συνυπολογίσουμε την υπέρογκη αξία του προστίμου, η οποία όπως μπορείτε να διαπιστώσετε δεν άλλαξε και παραμένει στο διπλάσιο του ποσού είσπραξης με μετρητά, πρόστιμο τελείως παράλογο αν υπολογίσουμε ότι δεν υπάρχει κανένα πραγματικό μέσο πίεσης προς τον πελάτη της επιχείρησης, που επιμένει να πληρώσει με μετρητά και το πρόβλημα είναι καθαρά και μόνο της επιχείρησης. Προφανώς και το μέτρο δεν αποσκοπεί μόνο σε φορολογικές διατάξεις, αλλά όπως και να έχει θα πρέπει να προβλέπονται ξεκάθαρα και διατάξεις εξαιρέσεων του μέτρου. Αναμένουμε διευκρινήσεις και επανερχόμαστε επί του θέματος.
Καλό Σαββατοκύριακο σε όλους…