Σε συνεργασία με τον Ηλία Χατζηγεωργίου - Φοροτεχνικό, Πρόεδρο Επιτροπής Λογιστών Ε.Ε.Α.
Μπορεί ο Οκτώβριος να έχει μία εβδομάδα μπροστά του για να φτάσει στο τέλος του, αλλά υπολείπονται λίγες ώρες για να μπούμε και με την «σφραγίδα της ώρας» σε χειμωνιάτικη διάσταση. Αυτό γιατί τα ξημερώματα της Κυριακής 25 Οκτωβρίου και ώρα 4:00 θα γυρίσουμε τα ρολόγια μας μία ώρα πίσω, που αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να συνηθίζουμε στην ιδέα του να φεύγουμε από τα γραφεία μας νύχτα χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια, αφού θα νυχτώνει από τις 17:00 – 17:30. Το καλό είναι ότι όσοι έχουν να ξυπνήσουν νωρίς την Κυριακή κερδίζουν μία ώρα επιπλέον ύπνου, την οποία είχαν χάσει το καλοκαίρι, που το ρολόι πήγε μία ώρα μπροστά. Αλήθεια, τι έγινε με εκείνη την απόφαση που τα ευρωπαϊκά κράτη θα σταματούσαν τα «μπρος - πίσω» στα ρολόγια; Μάλλον το έργο ξεχάστηκε κάπου στο 2020, που είχε μπει και σαν θέμα απόφασης μεταξύ των κρατών και έτσι συνεχίζουμε στο παλιό μοτίβο της διαδικασίας.
Και μίας και λέμε για «μοτίβα», πάμε λίγο και στα δικά μας ξεκινώντας με ένα ελαφρύ παράπονο. Έχει να κάνει με τη μετάβαση στο νέο σύστημα του Ε.Φ.Κ.Α. και του Κ.Ε.Α.Ο. που ξεκίνησε από τις αρχές του έτους και συνεχίστηκε το καλοκαίρι που μας πέρασε. Το νέο ψηφιακό περιβάλλον είναι όντως καλύτερο από το προηγούμενο, κάτι που το είχαμε αναφέρει και σε παλαιότερο άρθρο μας. Μπορεί να μας πήρε ένα μικρό χρονικό διάστημα να το συνηθίσουμε, όπως και επίσης και ένα μικρό διάστημα να ρυθμίσουμε τα OTP για να υπάρχει πρόσβαση στις υπηρεσίες, αλλά πάνω κάτω θεωρούμε ότι όλα αυτά έχουν ρυθμιστεί. Ξέρετε, όμως, τι δεν έχει ρυθμιστεί, το οποίο είναι πάρα πολύ σημαντικό; Το ζήτημα της ασφαλιστικής ενημερότητας και της βεβαίωσης των όποιων οφειλών υπάρχουν, είτε από την επιχείρηση αν μιλάμε για εργοδότη, είτε από τον ασφαλισμένο αν μιλάμε για μη μισθωτό ασφαλισμένο.
Δυστυχώς, από το περασμένο καλοκαίρι υπάρχουν αρκετά παράπονα από συναδέλφους και ασφαλισμένους σε σχέση με την ασφαλιστική ενημερότητα, όπου έχουν αυξηθεί οι περιπτώσεις που δεν εκδίδεται αυτοματοποιημένα γιατί το σύστημα εντοπίζει οφειλές. Εάν αυτές οι οφειλές φαίνονται ήδη στο Κ.Ε.Α.Ο., τα πράγματα είναι σχεδόν ξεκάθαρα, αφού πληρώνοντας ή αντίστοιχα ρυθμίζοντας την οφειλή, μπορείς να έχεις ασφαλιστική ενημερότητα, κάτι για το οποίο δεν έχουμε κάτι να πούμε αφού είναι η «φυσιολογική» διαδικασία.
Βέβαια, αυτό δεν συμβαίνει κάθε φορά, αφού δεν λειτουργεί πάντα η «φυσιολογική» διαδικασία. Υπάρχουν περιπτώσεις που μπορεί να πληρώσεις όλο το ποσό που βλέπεις στο Κ.Ε.Α.Ο. και η ενημερότητα να εξακολουθεί να μην βγαίνει. Υπάρχουν, επίσης, περιπτώσεις που στο Κ.Ε.Α.Ο. δεν εμφανίζεται καμία οφειλή, άρα εκεί έχεις να κάνεις με ένα μεγάλο κενό που θα πρέπει να αναζητήσεις. Τουλάχιστον δεν μένεις με τη «χαρά» ότι πλήρωσες, που συμβαίνει στην πρώτη περίπτωση. Και οι δύο περιπτώσεις ανακαλύπτονται από την αίτηση ενημερότητας που σου εμφανίζει την ένδειξη «Κ.Ε.Α.Ο. – ύπαρξη οφειλών» και στην κάτω στήλη το μήνυμα «για την καλύτερη εξυπηρέτηση σας θα πρέπει να απευθυνθείτε στην αρμόδια τοπική διεύθυνση e-Ε.Φ.Κ.Α.». Αυτό συμβαίνει γιατί το σύστημα «καταλαβαίνει» ότι υπάρχουν οφειλές, αλλά δεν τις έχει βεβαιώσει στο Κ.Ε.Α.Ο. και για να τις βεβαιώσει πρέπει να τρέξει έλεγχος εισφορών από την υπηρεσία του e-Ε.Φ.Κ.Α., κάτι για το οποίο ενημερώνει με το προαναφερόμενο μήνυμα τον ενδιαφερόμενο που ζητάει ενημερότητα.
Ο συγκεκριμένος έλεγχος δεν έχει να κάνει με ενδελεχή έλεγχο στις εισφορές που αποδίδει μία επιχείρηση, ούτε κάτι παρόμοιο βαρύγδουπο. Καμία σχέση… Έχει να κάνει μία σύγκριση χρεώσεων και πιστώσεων του ασφαλισμένου, δηλαδή να συγκρίνει πληρωμές που έχει κάνει σε σχέση με τις εισφορές που θα έπρεπε να αποδώσει. Διαδικασία που ακούγεται θεωρητικά απλή, αφού πρακτικά μιλάμε για έλεγχο ταμείου. Και όμως η θεωρία δεν υπερισχύει της πράξης, αφού πολλές φορές για να βγει το πολυπόθητο έγγραφο περνάνε πολλά στάδια από τον ενδιαφερόμενο, με πολύ μεγάλη αγωνία αφού θέλει την ασφαλιστική ενημερότητα.
Τα στάδια αυτά κινούνται πολλές φορές μεταξύ της τοπικής διεύθυνσης e-Ε.Φ.Κ.Α. και του Κ.Ε.Α.Ο., σε σχέση με το που θα πρέπει να απευθυνθεί ο ενδιαφερόμενος. Μάλιστα, έχουμε μάθει ότι εάν υπάρχει πιστωτικό υπόλοιπο στην καρτέλα του θα πρέπει αυτό να τακτοποιηθεί για να μπορέσει να τρέξει ο έλεγχος των πληρωμών. Αν δεν τακτοποιηθεί, από ότι έχουμε καταλάβει, δεν μπορεί να τρέξει έλεγχος εισφορών. Το πιστωτικό υπόλοιπο δεν προέρχεται απαραίτητα από παραπάνω πληρωμές που έχει κάνει ο υπόχρεος καταβολής των εισφορών. Εάν το σκεφτούμε λίγο καλύτερα, θα ήταν παράλογο να προέρχεται από αυτό, αφού τότε δεν θα έπαιρνε ενημερότητα, γιατί έχει πληρώσει παραπάνω! Τις περισσότερες φορές έχει να κάνει με κάτι που δεν έχει «πέσει» στην καρτέλα του υπόχρεου στο κομμάτι των οφειλών - υποχρεώσεων. Για παράδειγμα, μπορεί να είναι η αυτοματοποιημένη Α.Π.Δ. από τις παιδικές κατασκηνώσεις, η τρέχουσα Α.Π.Δ., παλιές ρυθμίσεις που ενδεχομένως έχουν χαθεί και άλλα τέτοια παρόμοια δεδομένα. Προφανώς και δεν είναι η μοναδική περίπτωση για την οποία δεν βγαίνει ενημερότητα, υπάρχουν και άλλες περιπτώσεις που μάλιστα σε αρκετές περιπτώσεις δεν μάθαμε γιατί δεν έβγαινε, αλλά μάθαμε το τι θα πρέπει να πληρώσει για να βγει.
Και τότε έρχεται η εύλογη ερώτηση από τον ενδιαφερόμενο … Εγώ πληρώνω κάθε μήνα, γιατί δεν βγαίνει ενημερότητα; Εκεί υπάρχουν περιπτώσεις που η απάντηση είναι εύκολη, αφού μπορεί όντως στα τελευταία χρόνια να ξέχασε να πληρώσει κάποια υποχρέωση και είναι κάτι που μπορεί να εντοπιστεί άμεσα, όμως δεν είναι όλες οι περιπτώσεις έτσι εύκολες. Κάθε άλλο θα λέγαμε… Υπάρχουν πολλές φορές περιπτώσεις πολύ δύσκολες που είναι αδύνατον να εντοπίσεις την πηγή της οφειλής και τότε δεν ξέρεις πραγματικά τι να πεις στον πελάτη.
Φυσικά, όλα αυτά είναι κάτι το οποίο δεν θα έπρεπε να ενδιαφέρει τον αιτούμενο ενημερότητας, ο οποίος θέλει το έγγραφο. Προφανώς και δεν το θέλει γιατί δεν είχε κάτι καλύτερο να κάνει, αλλά το θέλει για κάποιον πολύ σοβαρό λόγο, ο οποίος μπορεί να είναι από μεταβίβαση ακινήτου μέχρι συμμετοχή σε επενδυτικό πρόγραμμα, αλλά και σύναψη δανείου. Είναι δεκάδες οι λόγοι που κάποιος θέλει ασφαλιστική ενημερότητα, αλλά συνήθως την θέλει άμεσα. Δεν θα πρέπει να «κατηγορείται» για αυτό, το αντίθετο θα λέγαμε, αφού κάποιος του την ζητάει.
Αντιθέτως και με όλο τον σεβασμό προς τον οργανισμό και προς όλους τους υπαλλήλους που τις περισσότερες φορές κάνουν τα αδύνατα δυνατά για να εξυπηρετήσουν, πιστεύουμε ότι όλα αυτά, μετά από τόσες ψηφιοποιήσεις, μεταβάσεις σε νέα συστήματα με αυτοματοποιημένες διαδικασίες θα έπρεπε να έχουν λυθεί. Δηλαδή, το σύστημα θα έπρεπε σε κάθε περίπτωση να εντόπιζε μόνο του και άμεσα τις οφειλές οι οποίες θα «έπεφταν» στο Κ.Ε.Α.Ο.. Το κάνει, όμως, από ότι φαίνεται δεν το κάνει και πολύ καλά, γιατί αν το έκανε η προαναφερόμενη ειδοποίηση θα φαινόταν όλο και πιο σπάνια, αλλά από ότι φαίνεται, ειδικά το τελευταίο διάστημα, εμφανίζεται όλο και συχνότερα. Εκτός αυτού, θα έπρεπε να είναι σε θέση να μπορεί να απαντήσει άμεσα στην ερώτηση του ενδιαφερόμενου ή του λογιστή του «από που βγήκε αυτό το ποσό;». Είναι ένα εύλογο ερώτημα, ακόμα και από αυτόν που κάτι ξέχασε να πληρώσει στο βαθύ παρελθόν, ερώτημα που περιμένει απάντηση.
Προσοχή, δεν αναφερόμαστε στους συστηματικούς οφειλέτες, γιατί εκεί η προσέγγιση είναι πολύ εύκολη, αφού έτσι και αλλιώς δεν βγάζουν ενημερότητα. Αναφερόμαστε σε αυτούς που είναι σωστοί και κάτι ξέχασαν να πληρώσουν και το αντιλήφθηκαν πολύ αργότερα. Εκεί είναι η δύσκολη περίπτωση που θα πρέπει να «πείσεις» τον άλλον ότι θα πρέπει να πληρώσει για να πάρει το πολυπόθητο χαρτί που ζητάει, γιατί αλλιώς μπορεί να το πάρει λίγο «στραβά».
Εκεί είναι, λοιπόν, που θέλουμε τη βοήθεια του συστήματος. Εάν δεν μπορεί να αυτοματοποιηθεί, ας αλλάξει «κουβά» και να μην πέφτουν όλα σε έναν «κουβά», με μία ενιαία ταυτότητα οφειλής, γιατί τις περισσότερες φορές, για να μην πούμε όλες, εκεί είναι η «πηγή του κακού». Ας δούμε τι γίνεται στην Α.Α.Δ.Ε., που η κάθε οφειλή έχει το δικό της όνομα, δηλαδή ξεχωριστή ταυτότητα οφειλής. Εκεί τα πράγματα, ειδικά μετά και την τακτοποίηση της ενημέρωσης της επιστροφής και των συμψηφισμών, είναι πολύ καλύτερα, αφού είναι ελάχιστες οι φορές που ψάχνεις με ντετέκτιβ να βρεις την οφειλή. Δεν είναι εποχές να ψάχνουμε ντετέκτιβ ή αν ψάχνουμε, να το κάνουμε για σοβαρότερους λόγους και όχι για να βρουν την «τρύπα του κουβά».
Καλό Σαββατοκύριακο σε όλους και προσοχή, την Κυριακή τα ρολόγια μία ώρα πίσω!