περί ομαδικών απολύσεων βασικός νόμος στο εθνικό εργατικό δίκαιο είναι ο ν.1387/83 (φεκ 110 α’ 19-8-83) “Έλεγχος ομαδικών απολύσεων κι άλλες διατάξεισ”, που αποτελεί τη συνέχεια και την προέκταση των προηγηθέντων διατάξεων του α.ν.99/67 "περί ελέγχου ομαδικών απολύσεων και τροποποιήσεως και συμπληρώσεως του ν.2112/20". ο νόμος αυτός τροποποιήθηκε από τους νόμους 2736/99 και 2874/2000.
οι διατάξεις του νόμου αυτού έχουν κριθεί ότι είναι σύμφωνες με τις συνταγματικές επιταγές (μον. πρωτ. πατρών 762/84, μον. πρωτ. λαμίας 114/85), διότι έχουν λάβει υπόψη τους τα δικαστήρια τα εξήσ:
α) οι διατάξεις αυτές θεσπίσθηκαν για λόγους γενικότερου κοινωνικού συμφέροντοσ, το οποίο συνιστά η εξασφάλιση της απασχόλησης μεγάλου αριθμού μισθωτών από ενδεχόμενη αδικαιολόγητη απόλυση αυτών εκ μέρους του εργοδότη.
β) η υπαγωγή του δικαιώματος αυτού του εργοδότη στον έλεγχο των αρμοδίων κρατικών οργάνων (σ.επ.ε. - δικαστήρια), περιέχει ακριβώς την εκτίμηση, στη συγκεκριμένη περίπτωση κάθε φορά και προς χάρη του γενικότερου κοινωνικού συμφέροντος των αντιτιθέμενων συμφερόντων (εργοδότη και εργαζομένων), για να επιτευχθεί η εξισορρόπηση τούτων, χωρίς για το λόγο αυτό να μπορεί να θεωρηθεί υπέρμετρος περιορισμός της οικονομικής ή επαγγελματικής δραστηριότητας αυτού.
καίτοι η καταγγελία της εργασιακής σχέσης αποτελεί μονομερή αναιτιώδη δικαιοπραξία υπόκειται σε περιορισμούς του δικαιώματος του εργοδότη όταν προβαίνει σε απολύσεις που θεωρούνται από τον νόμο ομαδικέσ, διότι οι ομαδικές απολύσεις διαταράσσουν την εργασιακή και κοινωνική γαλήνη και δημιουργούν προβλήματα στους απολυόμενους μισθωτούς που βρίσκονται ξαφνικά άνεργοι, καθώς και στο κράτος που, σύμφωνα με το άρθρο 22, παρ. 1 του συντάγματοσ, υποχρεούται να εξασφαλίζει προϋποθέσεις απασχόλησης των πολιτών. Έτσι ο νομοθέτης για την πρόληψη της ανεργίας και την αποφυγή κοινωνικών αναταραχών θέσπισε διατάξεις που αφορούν τον έλεγχο των ομαδικών απολύσεων, οι οποίες είναι κανόνες δικαίου δημοσίας τάξεωσ, υπό την έννοια ότι με σ.σ.ε. ή δ.α. ή κανονισμό εργασίας ή ατομική σύμβαση, δεν μπορεί να αποκλειστεί ή να περιοριστεί η προστασία του μισθωτού από τις διατάξεις αυτέσ.
με το ν.1387/83 ενσωματώθηκε, επίσησ, στο ελληνικό εργατικό δίκαιο η κοιν. οδηγία με αριθμό 75/129, όπως έχει ήδη τροποποιηθεί με τη νεώτερη κοιν. οδηγία 92/56 και το 1998 το συμβούλιο ευρωπαϊκών κοινοτήτων εξέδωσε νεότερη οδηγία 98/59, η οποία κωδικοποίησε τις δύο προηγούμενες οδηγίεσ.
1. Έννοια ομαδικών απολύσεων
σύμφωνα με το άρθρο 1, ν.1387/83 και την κοιν. οδηγία ομαδικές απολύσεις θεωρούνται όσες γίνονται από επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεισ, που απασχολούν από είκοσι (20) εργαζόμενους και πλέον, για λόγους που δεν αφορούν το πρόσωπο των απολυομένων και υπερέβαιναν αρχικά κάθε ημερολογιακό μήνα τα όρια ως εξήσ:
α. πέντε (5) εργαζόμενοι για επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεισ, που απασχολούσαν είκοσι (20) έως πενήντα (50) άτομα.
β. ποσοστό 2-3% του προσωπικού και μέχρι 30 άτομα ανά μήνα για επιχειρήσεις ή εκμεταλλεύσεισ, που απασχολούσαν πάνω από πενήντα (50) εργαζόμενουσ.
δειτε ολο το αρθρο των ευαγγελου παντζου, οικονομολογου, προΪσταμενου σεπε και ελενης ε. παντζου, δικηγορου στο E-MAGAZINE αυτης της εβδομαδασ
9/11/2010