ΘΕΜΑ:

Περί υπαγωγής στην ασφάλιση του ΟΑΕΕ των κατόχων ψιλής κυριότητας και κατόχων επικαρπίας μετοχών ή εταιρικών μεριδίων εταιρειών, καθώς και όσων κατέχουν την επικαρπία σε αυτοκίνητα Δημόσιας Χρήσης.

Η Υπηρεσία μας προκειμένου να διευκρινίσει το θέμα απευθύνθηκε με σχετικά ερωτήματά της στη Δ/νση Νομικών Υπηρεσιών του Οργανισμού για την έκδοση σχετικών γνωμοδοτήσεων.

Καταρχάς για την πληρέστερη και ακριβή γνώση των εννοιών κυριότητας, ψιλής κυριότητας και επικαρπίας, ανατρέχοντας κατ΄ απλούστευση στους νομικούς ορισμούς, σας γνωρίζουμε τα κάτωθι:

Κυριότητα (πλήρης) είναι το εμπράγματο δικαίωμα επί ακινήτου ή κινητού πράγματος που ο κύριος αυτού, έχοντας τη φυσική εξουσία επ΄ αυτού (νομή και κατοχή) δύναται να το διαθέτει (μεταβιβάζει) ή εκμεταλλεύεται όπως θέλει, αλλά και να αποκλείει κάθε ενέργεια άλλου πάνω σ΄ αυτό (άρθρα 999, 1000, 1001 ΑΚ).

Περαιτέρω, ο κατά την προηγούμενη παράγραφο κύριος του πράγματος (κινητού ή ακινήτου) έχει, όπως προαναφέρθηκε, το δικαίωμα να μεταβιβάσει κατ΄ ελεύθερη κρίση σε τρίτον την πλήρη χρήση και εκμετάλλευση του πράγματος, διατηρημένης της ουσίας αυτού (του πράγματος) ακεραίας. Το εμπράγματο αυτό δικαίωμα της χρήσης και εκμετάλλευσης του πράγματος ονομάζεται κατά τη νομική ορολογία «επικαρπία» (άρθρα 1142, 1143, 1144 ΑΚ). Στην περίπτωση αυτή αυτό που απομένει στον κύριο από την πλήρη κυριότητα είναι η ψιλή κυριότητα. Μπορούμε δηλαδή να πούμε ότι η πλήρης κυριότητα στην εν λόγω περίπτωση διασπάται στην ψιλή κυριότητα και στην επικαρπία.

Επίσης, θα πρέπει να αναφέρουμε ότι η επικαρπία, αν δεν αναφέρεται ρητά στη σύστασή της, είναι αμεταβίβαστη και επανέρχεται πάντα στην ψιλή κυριότητα με το θάνατο του επικαρπωτή ή στην περίπτωση παραιτήσεως του επικαρπωτή από αυτή. Έτσι ο ψιλός μέχρι τότε κύριος ανακτά και πάλι την πλήρη κυριότητα.

1. Σύμφωνα με την από 12/12/08 γνωμοδότηση του Νομικού Συμβούλου του ΟΑΕΕ (η οποία συμφωνεί με την αρ. πρωτ. 3785/8-9-04 παλαιότερη γνωμοδότηση της Νομικής Υπηρεσίας του τέως ΤΕΒΕ), στις διατάξεις των εδαφιών α, β, γ και δ της παρ. 2 του άρθρου 1 του Π.Δ. 258/05 , ο νομοθέτης αρκείται στη διαπίστωση της συμμετοχής του εταίρου/μετόχου στο κεφάλαιο χωρίς άλλη διάκριση. Στο κεφάλαιο μετέχουν και ο κύριος των μετοχών/εταιρικών μεριδίων και ο επικαρπωτής αυτών, ο καθένας με την ιδιότητά του. Επομένως, ως μέτοχοι του κεφαλαίου, έστω και με διαφορετικές ιδιότητες, είναι υποχρεωτικά ασφαλιστέοι και οι δύο στον ΟΑΕΕ.

ΠΡΟΣΟΧΗ: Τα αναφερόμενα στην προηγούμενη παράγραφο αφορούν τις εταιρείες και των τριών καταργηθέντων Ταμείων (ΤΕΒΕ, ΤΑΕ, ΤΣΑ).

Σας υπενθυμίζουμε ότι σύμφωνα με το άρθρο 46 του Ν. 3518/06 στην ασφάλιση του ΟΑΕΕ υπάγονται υποχρεωτικά σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια:

α) οι εταίροι των ΕΠΕ, ανεξαρτήτως ποσοστού συμμετοχής στο κεφάλαιο (όχι οι διαχειριστές, παρά μόνο εάν είναι ταυτόχρονα και εταίροι της εταιρείας).

β) τα μέλη ΔΣ των ΑΕ, εφόσον είναι ταυτόχρονα και μέτοχοι κατά ποσοστό 3% τουλάχιστον. Εάν διαθέτουν μία από τις δύο ιδιότητες (δηλ. μόνο μέλος ΔΣ ή μόνο κάτοχος του ποσοστού μετοχών), δεν ασφαλίζονται στον ΟΑΕΕ.

Επίσης, στην ασφάλιση του Οργανισμού υπάγονται τα μέλη ή οι μέτοχοι οργανισμών, κοινοπραξιών ή κάθε μορφής εταιρειών, (ανεξαρτήτως ποσοστού συμμετοχής στο κεφάλαιο), των οποίων ο σκοπός συνιστά δραστηριότητα, για την οποία τα ασκούντα αυτή πρόσωπα υπάγονται στην ασφάλιση του ΟΑΕΕ (εδάφιο α) παρ. 2 άρθρο 1 Π.Δ. 258/05 ).

Επιπλέον, στον Οργανισμό ασφαλίζονται οι μέτοχοι των Ανωνύμων Εταιρειών, των οποίων ο σκοπός είναι η μεταφορά προσώπων ή πραγμάτων επί κομίστρω με αυτοκίνητα δημόσιας χρήσης, εφόσον είναι κάτοχοι ονομαστικών μετοχών (ανεξαρτήτως αριθμού μετοχών) [εδάφιο δ) παρ. 2 άρθρο 1 Π.Δ. 258/05].

2. Κατά δεύτερον, με την αρ. πρωτ. 8265/21-12-09 γνωμοδότηση της Δ/νσης Νομικών Υπηρεσιών του ΟΑΕΕ κατέστη σαφές ότι σύμφωνα με τη διάταξη του εδαφίου η) της παρ. 1 του άρθρου 1 του Π.Δ. 258/05 , όπως αυτό τροποποιήθηκε και ισχύει με το άρθρο 3 του Π.Δ. 5/2007 , στην ασφάλιση του ΟΑΕΕ υπάγονται οι ιδιοκτήτες ΔΧ αυτοκινήτων που έχουν την πλήρη κυριότητα αυτών, ανεξαρτήτως ποσοστού κυριότητας, νομής, χρήσης και εκμετάλλευσης και οι έχοντες την επικαρπία ΔΧ αυτοκινήτων, δηλ. όσοι έχουν ανεξαρτήτως ποσοστού τη χρήση και εκμετάλλευση αυτών με συμβολαιογραφική πράξη μεταβίβασης δικαιώματος επικαρπίας.

Συνεπώς, από την προηγούμενη παράγραφο συνάγεται ότι δεν υπάγονται στην υποχρεωτική ασφάλιση του Οργανισμού οι καθ΄ οιονδήποτε τρόπο κτώμενοι δικαίωμα ψιλής κυριότητας επ΄ αυτοκινήτου Δημόσιας Χρήσης.

Της παρούσης να λάβει γνώση ενυπόγραφα το προσωπικό της μονάδας σας.