28/07/22 | Αρχική > Αρθρογραφία > Επώνυμες Σκέψεις

Πάγιο ενεργητικό και χρηματοδότηση μιας εταιρείας

Το πάγιο ενεργητικό μιας εταιρείας περιλαμβάνει τα περιουσιακά της στοιχεία που προβλέπεται να διατηρήσει για χρονικό διάστημα μεγαλύτερα του ενός έτους.

Το γεγονός ότι το πάγιο ενεργητικό αποτελείται από μακροπρόθεσμης διάρκειας περιουσιακά στοιχεία δημιουργεί την ανάγκη να χρηματοδοτείται και από μακροπρόθεσμης διάρκειας κεφάλαια. Έτσι, ένας από τους βασικότερους κανόνες υγιούς χρηματοδότησης είναι πως το άθροισμα των ιδίων κεφαλαίων και του μακροπρόθεσμου παθητικού θα πρέπει να υπερβαίνει το πάγιο ενεργητικό:


Ίδια κεφάλαια + μακροπρόθεσμο παθητικό

--------------------------------------------------------------- > 1

Πάγιο ενεργητικό


Αν συμβαίνει αυτό, τότε και ο δείκτης κυκλοφοριακής ρευστότητας (κυκλοφορούν ενεργητικό προς βραχυπρόθεσμοπαθητικό) θα είναι και αυτός μεγαλύτερος της μονάδας.

Γιατί όμως πρέπει τα ίδια κεφάλαια συν το μακροπρόθεσμο παθητικό να υπερβαίνουν το πάγιο ενεργητικό; Αν για παράδειγμα ένα πάγιο περιουσιακό στοιχείο (πχ η απόκτηση ενός ξενοδοχείου) αποκτηθεί με βραχυπρόθεσμο δανεισμό, τότε δεν θα έχει προλάβει να αποδώσει σημαντικά μέσα σε λίγους μήνες, έτσι ώστε να αποπληρωθεί το δάνειο, οπότε το δάνειο της εταιρείας θα καταστεί ληξιπρόθεσμο. Αντίθετα, αν η χρηματοδότηση προκύψει από ίδια κεφάλαια και πχ μέσα από ένα πενταετούς διάρκειας δάνειο,τότε είναι πολύ πιο πιθανή η αποπληρωμή του από την εταιρεία.

Ένας άλλος δείκτης που εμπεριέχειτα πάγια περιουσιακά στοιχεία και σχετίζεται με τη ρευστότητα και την κεφαλαιακή διάρθρωση μιας επιχείρησης είναι ο δείκτης παγιοποίησης μιας εταιρείας, δηλαδή το ποσοστό του παγίου επί του συνολικού ενεργητικού.

Πάγιο ενεργητικό + κυκλοφορούν ενεργητικό = Συνολικό ενεργητικό

Δείκτης παγιοποίησης = (Πάγιο ενεργητικό / Συνολικό ενεργητικό) x 100

Για παράδειγμα, αν ο δείκτης παγιοποίησης μιας εταιρείας είναι 60%, σημαίνει ότι για κάθε 100 ευρώ συνολικού ενεργητικού, τα 60 ευρώ είναι πάγια. Υπάρχουν επιχειρηματικοί κλάδοι με υψηλό δείκτη παγιοποίησης, όπως για παράδειγμα οι βιομηχανίες, ενώ αντίθετα κάποιοιάλλοι διακρίνονται για το χαμηλό τους δείκτη παγιοποίησης (πχ αρκετοί κλάδοιαπό το εμπόριο και την παροχή υπηρεσιών).

Το σημαντικό είναι ότι όσομεγαλύτερος είναι ο δείκτης παγιοποίησης μιας εταιρείας, τόσο μεγαλύτερο ποσοστό του ενεργητικού της πρέπει να χρηματοδοτείται από μακροπρόθεσμηςδιάρκειας κεφάλαια, άρα από ίδια κεφάλαια και μακροπρόθεσμο δανεισμό. Με τον τρόπο αυτό, μια πχ βιομηχανική μονάδα μπορεί να απαιτεί ουσιαστικά πάνω από το50% των συνολικών κεφαλαίων (σύνολο παθητικού, άρα και σύνολο ενεργητικού) πουχρησιμοποιεί να είναι ίδια (καταβολές των μετόχων της και επανεπενδυθέντα κέρδη),ενώ για μια άλλη εταιρεία χαμηλής παγιοποίησης, το ποσοστό αυτό να μπορεί να είναι πολύ χαμηλότερο (πχ 25% ή 30%), όπως προκύπτει και από το παράδειγμα του παρατιθέμενου πίνακα.

Σχέσεις παγιοποίησης καικεφαλαιακής διάρθρωσης

Βιομηχανική εταιρεία Α’

Εμπορική εταιρεία Β’

Δείκτης παγιοποίησης

50%

25%

Ίδια κεφάλαια/Συνολικά κεφάλαια

55%

30%

Για μια εταιρεία πάντως, αν τοεπιθυμεί, υπάρχουν τρόποι μείωσης του δείκτη παγιοποίησής της, άρα και συρρίκνωσης των απαιτούμενων μακροπρόθεσμων κεφαλαίων που χρειάζονται για τη χρηματοδότησήτης. Ένας πρώτος τρόπος για παράδειγμα είναι η πώληση των αποθηκευτικών της εγκαταστάσεων και του σχετικού της εξοπλισμού και η εξυπηρέτηση των υπηρεσιών logistics της εταιρείας μέσα από τη μέθοδο του outsourcing (ανάληψη εργασίας από εξειδικευμένη εταιρεία). Ένας, δεύτερος τρόπος είναι η πώληση ακινήτων της και η εν συνεχεία μίσθωση των συγκεκριμένων(ή άλλων) χώρων, και ένας τρίτος η πώληση μιας ή περισσοτέρων θυγατρικών εταιρειών (μέσα από την πώληση μιας θυγατρικής, η μητρική εταιρεία όχι μόνο εισπράττει κάποιο τίμημα, αλλά μεταφέρει στο νέο ιδιοκτήτη και τις δανειακές υποχρεώσεις της θυγατρικής). Να σημειωθεί ότι σε περιπτώσεις Ομίλων, προτιμότερο είναι οι δείκτες ρευστότητας να υπολογίζονται με βάση τις ενοποιημένες λογιστικές καταστάσεις.

Όλα αυτά προφανώς, μειώνουν τις ανάγκες χρηματοδότησης της εταιρείας, πλην όμως στις δύο πρώτες περιπτώσεις (outsourcing και sale and lease back) ανεβάζουν ταλειτουργικά έξοδα (μειώνουν την κερδοφορία), ενώ η πώληση θυγατρικών εταιρειών περιορίζει την κερδοφορία (αν αυτές είναι κερδοφόρες) και ενδεχομένως τιςπροοπτικές ανάπτυξης του Ομίλου.

Τι περιλαμβάνει

Το πάγιο ενεργητικό αποτελείται απότρεις σημαντικές υποκατηγορίες:

Πρώτον, τα υλικά ή ενσώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία (tangible assets)δηλαδή τα περιουσιακά στοιχεία που διαθέτουν ύλη, όπως για παράδειγμα τα κτήρια, τα γήπεδα, ο μηχανολογικός εξοπλισμός, τα έπιπλα και τα σκεύη.

Δεύτερον, τα άυλα ή ασώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία (intangible assets), δηλαδή τα περιουσιακά στοιχεία που δεν διαθέτουν ύλη. Τέτοιου είδους περιουσιακά στοιχεία μπορεί να είναι η αποτίμηση εμπορικών σημάτων, ουπολογισμός προγραμμάτων έρευνας και ανάπτυξης, η αποτίμηση δικαιωμάτων χρήσης,κ.λπ.

Τα ενσώματα και ασώματα πάγια περιουσιακά στοιχεία μιας εταιρείας (εκτός των γηπέδων και των οικοπέδων) φθείρονται ή γενικότερα απαξιώνονται με την πάροδο του χρόνου και γι’ αυτό στη λογιστική χρησιμοποιούμε την έννοια της απόσβεσης. Απόσβεση λοιπόν είναι ένα λογιστικό έξοδο (όχι ταμειακή εκροή) που προσπαθεί να απεικονίσει τη φθορά των στοιχείων του παγίου ενεργητικού.

Και τρίτον, οι συμμετοχές, δηλαδήτο ποσοστό που διαθέτει η εξεταζόμενη εταιρεία σε άλλες επιχειρήσεις. Κλασικό είναι το παράδειγμα μια μητρικής εταιρείας στην Ελλάδα που συμμετέχει μετοχικά στις θυγατρικές της εταιρείες στο εξωτερικό.

Οι αναλυτές εντείνουν την προσοχήτους για ενδεχόμενη ύπαρξη «κρυμμένων» υπεραξιών ή υποαξιών (αρνητικώνυπεραξιών) στα πάγια περιουσιακά στοιχεία της εταιρείας. Μεγαλύτερη υποψία υπάρχει στην αξιολόγηση των άυλων περιουσιακών στοιχείων μιας επιχείρησης, ιδιαίτερα στην περίπτωση που αυτά είναι σχετικά μεγάλης αξίας. Και αυτό γιατί έχουν υπάρξει αρκετές περιπτώσεις όπου εντάχθηκαν στα άυλα πάγια μεγάλου ύψους ποσά που θα έπρεπε να καταλογιστούν στα έξοδα, άρα να είχαν επηρεάσει αρνητικά το ύψος τόσο της κερδοφορίας, όσο και των ιδίων κεφαλαίων της εταιρείας.

Εξετάζονται επίσης το κατά πόσοσωστά είναι αποτιμημένα τα ακίνητα της εταιρείας, ή ακόμη και οι θυγατρικές τηςεταιρείες.

Είναι προφανές, ότι τα πάγια περιουσιακά στοιχεία θα πρέπει να είναι επιλεγμένα και διαρθρωμένα με τέτοιοτρόπο, έτσι ώστε να συμβάλουν στην καλή λειτουργία και στη θετική απόδοση της επιχείρησης.

Ένα ακόμη στοιχείο που θα πρέπεινα προσεχτεί, είναι το πόσο ρευστοποιήσιμα μπορεί να είναι τα πάγια περιουσιακά στοιχεία μιας εταιρείας. Για παράδειγμα, μιλάμε για ακίνητα που πωλούνται σχετικά εύκολα, ή βρίσκονται σε απομακρυσμένες περιοχές που δεν προσελκύουν το αγοραστικό ενδιαφέρον; Το ίδιο ισχύει και για τις συμμετοχές: Υπάρχουν υποψήφιοι αγοραστές γι’ αυτές αν κριθεί ότι θα πρέπει να πουληθούν ολικά ήμερικά; (πχ προσέλκυση στρατηγικού επενδυτή, είσοδος σε χρηματιστηριακή αγορά).



comments powered by Disqus
* Παρακαλούμε τα σχόλια να μην είναι σε greeklish. Σχόλια με υβριστικό ή προσβλητικό περιεχόμενο θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.
Χρηματοοικονομική κατάσταση, πάγιο περιουσιακό στοιχείο, Χρηματοδότηση επιχειρήσεων