22/03/22 | Αρχική > Αρθρογραφία > Επώνυμες Σκέψεις

Έξι τρόποι για να μειωθούν (αυξηθούν) οι χρεωστικοί τόκοι μιας εταιρείας

Υπάρχουν αρκετοί παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν είτε ανοδικά, είτε πτωτικά, το ύψος των χρηματοοικονομικών εξόδων μιας επιχείρησης, δηλαδή το κόστος που καταβάλει σε τράπεζες, εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης και ομολογιούχους. Μερικοί από αυτούς είναι:

Πρώτον, η μεταβολή του όγκου των πωλήσεων μιας επιχείρησης. Μια επιχείρηση χρειάζεται κεφάλαιο κίνησης προκειμένου να καλύψει τη χρονική υστέρηση που συνήθως υπάρχει μεταξύ ταμειακών εκροών και ταμειακών εισροών της. Δηλαδή, συνήθως μια εταιρεία πρώτα πληρώνει τις πρώτες ύλες, το εργατικό και το λοιπό κόστος παραγωγής και στη συνέχεια πουλάει τα προϊόντα της στους πελάτες της, στους οποίους μάλιστα προσφέρει συχνά και κάποιους μήνες περίοδο πίστωσης.

Έτσι, σε περίπτωση ανοδική πορείας του όγκου εργασιών μιας εταιρείας, συνήθως βραχυμεσοπρόθεσμα χρειάζεται μεγαλύτερο κεφάλαιο κίνησης, με αποτέλεσμα να αυξάνεται η έκθεση της επιχείρησης σε τραπεζικό δανεισμό. Το αντίθετο συμβαίνει βραχυμεσοπρόθεσμα σε περίπτωση μείωσης του όγκου των εργασιών της εταιρείας, καθώς το απαιτούμενο κεφάλαιο κίνησης συρρικνώνεται.

Δεύτερον, μια ενδεχόμενη μεταβολή του επιτοκίου. Συνήθως τα εταιρικά ομόλογα (μακροπρόθεσμος δανεισμός) που εκδίδονται είτε μέσα του Χρηματιστηρίου της Αθήνας, είτε στις ξένες αγορές έχουν σταθερό επιτόκιο. Ωστόσο, η πλειονότητα των τραπεζικών και των ομολογιακών δανείων (όσων τουλάχιστον καλύπτονται αποκλειστικά από τις τράπεζες) όπως φαίνεται και από τον παρατιθέμενο τύπο, έχουν κυμαινόμενο επιτόκιο που προκύπτει από το άθροισμα του ευρωπαϊκού επιτοκίου EURIBOR, συν ένα περιθώριο (spread) που μπορεί να ποικίλλει από πελάτη σε πελάτη (από εταιρεία σε εταιρεία) και από έτος σε έτος.

Σήμερα, το EURIBOR κινείται σε αρνητικό επίπεδο (άρα θεωρείται ως μηδέν για την πλειονότητα των δανείων), πλην όμως εκτιμάται ως πολύ πιθανόν από τους αναλυτές να περάσει σε θετικό πρόσημο, είτε φέτος, είτε έστω μέσα στο 2023. Σε μια τέτοια περίπτωση θα έχουμε και αύξηση του επιτοκίου με το οποίο επιβαρύνονται οι επιχειρήσεις.

Είναι προφανές, ότι το επιτόκιο μπορεί να διαφοροποιηθεί και στην περίπτωση μεταβολής του περιθωρίου (spread) του δανείου. Αυτό θα μπορούσε να γίνει αν παρατηρείτο κάποια αξιοσημείωτη βελτίωση ή επιδείνωση της πιστοληπτικής ικανότητας της εταιρείας, ή σε ενδεχόμενο κάποιας δραστικής αλλαγής του εξωτερικού οικονομικού περιβάλλοντος.

Ύψος επιτοκίου = EURIBOR + Spread

Τρίτον, μια πιθανή σημαντική αλλαγή στο επίπεδο τιμών των εμπορευμάτων, όπως για παράδειγμα αυτή που έχει λάβει χώρα από το τρίτο εξάμηνο του 2020 έως σήμερα. Κατά το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα πέρα από τον πολλαπλασιασμό των θαλάσσιων ναύλων, παρατηρήθηκε εκτίναξη διεθνών τιμών σε βασικά εμπορεύματα, όπως για παράδειγμα το πετρέλαιο, το αλουμίνιο, ο χάλυβας, το βαμβάκι και το σιτάρι. Όλα αυτά -εκτός από έντονες πληθωριστικές πιέσεις στη διεθνή οικονομία, ανάγκασαν τις επιχειρήσεις να χρησιμοποιούν αυξημένο κεφάλαιο κίνησης προκειμένου να σημειώνουν τον ίδιο όγκο παραγωγής, ή να αποκτούν τον ίδιο αριθμό εμπορευμάτων, άρα τις ώθησαν επιπλέον τραπεζικό δανεισμό, με ό,τι αυτό σημαίνει για την πορεία των χρεωστικών τόκων που θα κληθούν να καταβάλουν.

Το αντίθετο θα συμβεί σε περίπτωση αποκλιμάκωσης των τιμών των εμπορευμάτων, καθώς το απαιτούμενο κεφάλαιο κίνησης θα περιοριστεί και έτσι θα ψαλιδιστούν η έκθεση των επιχειρήσεων στον τραπεζικό δανεισμό και οι χρεωστικοί τόκοι που θα καταβάλουν στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.

Τέταρτον, η επίτευξη θετικών ή αρνητικών συναλλαγματικών διαφορών όταν η επιχείρηση έχει δανειστεί σε ξένο, ή σε ξένα νομίσματα. Έτσι, σε περίπτωση υποχώρησης των συναλλαγματικών ισοτιμιών των ξένων αυτών νομισμάτων σε σχέση με το ευρώ, η εταιρεία μειώνει το χρηματοοικονομικό της κόστος, ενώ αντίθετα το αυξάνει αν τα ξένα αυτά νομίσματα ανατιμηθούν σε σχέση με το εθνικό μας νόμισμα.

Βέβαια, η υπερτίμηση (ή αντίστοιχα η διολίσθηση) ενός ξένου νομίσματος συχνά συνδυάζεται με χαμηλότερο (ή αντίστοιχα υψηλότερο) επιτόκιο δανεισμού. Επίσης, πολλές φορές ο δανεισμός σε ξένο νόμισμα συνδυάζεται με την πολιτική φυσικής αντιστάθμισης κινδύνου (natural hedging). Για παράδειγμα, ένας ελληνικός Όμιλος που διαθέτει θυγατρική εταιρεία στην Τουρκία αποφασίζει -ως ένα ποσοστό- να δανειστεί σε τουρκικές λίρες έτσι ώστε σε περίπτωση υποτίμησης της λίρας να χάσει σε ότι αφορά τον κύκλο εργασιών του σε όρους ευρώ, αλλά αντίθετα να περιορίσει τη συγκεκριμένη απώλεια μέσα από κέρδη συναλλάγματος (μείωση δανειακών υπολοίπων σε όρους ευρώ) και μέσα από μικρότερους χρεωστικούς τόκους σε όρους ευρώ.

Πέμπτο, παραγωγή ελεύθερων ταμειακών ροών (Free Cash Flow). Όπως φαίνεται και από τον παρατιθέμενο τύπο, οι ελεύθερες ταμειακές ροές είναι το άθροισμα των λειτουργικών ταμειακών ροών (πόσο επηρεάστηκε το ταμείο σε ένα έτος από τη λειτουργία της επιχείρησης) και των επενδυτικών ταμειακών ροών (πόσο επηρεάστηκε το ταμείο σε ένα έτος από τις επενδύσεις που υλοποίησε η επιχείρηση).

Σε περίπτωση που οι ελεύθερες ταμειακές ροές είναι θετικές και μάλιστα υπερβαίνουν τυχόν χρηματικές διανομές μετρητών της εταιρείας προς τους μετόχους (μερίσματα ή και επιστροφές κεφαλαίου), τότε ο καθαρός δανεισμός μειώνεται και παράλληλα αποκλιμακώνεται το κόστος χρηματοδότησης της εταιρείας.

Αν για παράδειγμα μια εταιρεία σημειώσει θετικές λειτουργικές ταμειακές 3 εκατ. ευρώ, διαθέσει για επενδύσεις 1 εκατ. ευρώ και διανείμει στους μετόχους της μερίσματα ύψους 500 χιλιάδων ευρώ, τότε ο καθαρός της δανεισμός θα μειωθεί κατά 1,5 εκατ. ευρώ (3 εκατ. – 1 εκατ. – 0,5 εκατ.).

Αν αντίθετα μια εταιρεία σημειώσει θετικές λειτουργικές ταμειακές 1 εκατ. ευρώ, διαθέσει για επενδύσεις 3 εκατ. ευρώ και διανείμει στους μετόχους της μερίσματα ύψους 500 χιλιάδων ευρώ, τότε ο καθαρός της δανεισμός θα αυξηθεί κατά 2,5 εκατ. ευρώ (1 εκατ. – 3 εκατ. – 0,5 εκατ.).

Ελεύθερες ταμειακές ροές = Λειτουργικές ταμειακές ροές + Επενδυτικές ταμειακές ροές

Έκτο, κινήσεις ενίσχυσης ή αναδιάρθρωσης κεφαλαίων από την πλευρά της διοίκησης και των μετόχων της εταιρείας. Μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε να είναι η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας με καταβολή μετρητών με στόχο -μεταξύ άλλων- και τον περιορισμό των τραπεζικών υποχρεώσεων. Προς την ίδια κατεύθυνση θα λειτουργούσε και η ρευστοποίηση μιας θυγατρικής, ή ενός περιουσιακού στοιχείου της εταιρείας (πχ ενός ακινήτου που δεν χρησιμοποιείται για λειτουργικούς σκοπούς).

Ένα άλλο παράδειγμα θα μπορούσε να είναι η εγγύηση περιουσιακών στοιχείων είτε της ίδιας της εταιρείας, είτε των βασικότερων μετόχων της, προκειμένου οι τράπεζες να δεχτούν να μειώσουν το ύψος του επιτοκίου με το οποίο επιβαρύνουν την επιχείρηση. Θα μπορούσε επίσης να γίνει μια αναδιάρθρωση δανεισμού (πχ από βραχυπρόθεσμος να μετατραπεί σε μακροπρόθεσμο) εξέλιξη που -ανάλογα με τη συγκυρία και την περίπτωση- θα ανέβαζε ή θα μείωνε το κόστος εξυπηρέτησης των δανείων.



comments powered by Disqus
* Παρακαλούμε τα σχόλια να μην είναι σε greeklish. Σχόλια με υβριστικό ή προσβλητικό περιεχόμενο θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.
Χρεωστικοί τόκοι καταθέσεων