28/07/21 | Αρχική > Αρθρογραφία > Επώνυμες Σκέψεις

Η σημασία των προσδοκιών στις επενδύσεις και τις επιχειρηματικές αποφάσεις

Συνηθισμένοι δείκτες αποτίμησης μιας μετοχής είναι το P/E (τρέχουσα τιμή στο χρηματιστήριο προς κέρδη ανά μετοχή) και η μερισματική απόδοση (μέρισμα ανά μετοχή προς τρέχουσα τιμή μετοχής). Η μεγαλύτερη αδυναμία των συγκεκριμένων (αλλά και πολλών άλλων) δεικτών είναι η στατική τους μορφή, δηλαδή το γεγονός ότι προσπαθούν να εκτιμήσουν την πορεία του μέλλοντος βασισμένοι σε στοιχεία του παρελθόντος.

Με άλλα λόγια, ένας επενδυτής δεν λαμβάνει -στην πράξη- αποφάσεις για μια μετοχή μόνο με βάση τα στοιχεία του παρελθόντος (κέρδη, ρευστότητα, κεφαλαιακή διάρθρωση, καθαρή θέση, μερίδια αγοράς, μερίσματα) αλλά και με βάση το πώς όλα αυτά θα εξελιχθούν στο μέλλον. Για το λόγο αυτό, πολλοί αναλυτές χρησιμοποιούν τους δείκτες P/E και μερισματικής απόδοσης με βάση τις δικές τους μελλοντικές προβλέψεις για τις οικονομικές επιδόσεις μιας εταιρείας, όσο και αν αυτό εμπεριέχει τον κίνδυνο του (ενίοτε μεγάλου) σφάλματος.

Στην πράξη, όταν ένας αναλυτής προχωρεί σε προβλέψεις μελλοντικών δεικτών μιας εταιρείας, θα πρέπει να έχει διαμορφώσει ένα βασικό σενάριο για το:

  • Πώς θα κινηθεί το Α.Ε.Π. της χώρας (ή και της Ευρώπης, ή του κόσμου αν η εξεταζόμενη εταιρεία είναι εξωστρεφής), η πορεία της εγχώριας ζήτησης στο συγκεκριμένο κλάδο, το πώς θα εξελιχθούν οι τουριστικές αφίξεις (σε περίπτωση που οι ξένοι επισκέπτες καταναλώνουν τα προϊόντα ή χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες της εταιρείας), το πώς θα κυμανθούν οι διεθνείς τιμές των εμπορευμάτων (π.χ. πετρέλαιο, αλουμίνιο, βαμβάκι, νήμα, χάλυβας), το κόστος των μεταφορών, το ύψος των επιτοκίων, κ.λπ.
  • Πόσο αποτελεσματικά θα κινηθεί μέσα στο προαναφερόμενο περιβάλλον η εταιρεία που αποτιμούμε (π.χ. λανσάρισμα νέων-καινοτόμων προϊόντων, επέκταση δικτύων διανομής, επιτυχής διαφημιστική καμπάνια, εξαγορές άλλων εταιρειών, αποχωρήσεις από επιμέρους δραστηριότητες) σε σύγκριση με τις αντίστοιχες κινήσεις των ανταγωνιστών της.
  • Ποιες ενδεχόμενες θεσμικές αλλαγές που μπορούν να επηρεάσουν την οικονομική πορεία της συγκεκριμένης εταιρείας θα ληφθούν σε επίπεδο ελληνικής κυβέρνησης (π.χ. φορολογική πολιτική, πολιτική αδειοδοτήσεων, προκήρυξη ή αναστολή δημοσίων έργων, διεθνείς συμβάσεις, αποφάσεις Επιτροπής Ανταγωνισμού), ή σε διεθνές επίπεδο (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, Κεντρική Τράπεζα Η.Π.Α., κ.λπ.).

Και επειδή όλα αυτά τα στοιχεία που καλούνται οι αναλυτές να προβλέψουν είναι ευμετάβλητα (ιδίως στην Ελλάδα), ανά τακτά χρονικά διαστήματα τα επανεξετάζουν, τα αναπροσαρμόζουν και με τον τρόπο αυτό μεταβάλλουν την τιμή στόχο που δίνουν για μία μετοχή. Ως τιμή-στόχος θεωρείται η «εύλογη αξία» της μετοχής, ή εναλλακτικά η τιμή στην οποία εκτιμάται ότι θα διαμορφωθεί η συγκεκριμένη μετοχή σε μεσοπρόθεσμο χρονικό διάστημα (π.χ. 12 ή 18 μήνες).

Ποιο είναι το επόμενο βήμα; Σε περίπτωση που η τιμή στόχος υπερβαίνει την τρέχουσα τιμή, τότε παρατηρούνται αγοραστικές κινήσεις από την πλευρά των επενδυτών (σε περίπτωση που οι τελευταίοι εμπιστεύονται τον αναλυτή) και έτσι η τιμή της μετοχής ανεβαίνει από τώρα προεξοφλώντας τα μελλούμενα. Το αντίθετο θα συμβεί (υποχώρηση τιμής μετοχής) σε περίπτωση που η τιμή στόχος είναι χαμηλότερη από την τρέχουσα χρηματιστηριακή.

Η μάχη των προσδοκιών

Όμως, οι οικονομικές προσδοκίες (οι προβλέψεις για το πώς θα εξελιχθούν τα πράγματα στο μέλλον) δεν επηρεάζουν μόνο τις τιμές των μετοχών, αλλά και ολόκληρη την πορεία της οικονομίας. Μερικά ενδεικτικά παραδείγματα είναι τα παρακάτω:

  • Πρόβλεψη για μελλοντική τόνωση της εγχώριας ζήτησης, οδηγεί τις επιχειρήσεις σε αύξηση των αποθεμάτων τους από τώρα, άρα και σε μεγαλύτερο ύψος την παραγωγή τους (περισσότερες θέσεις εργασίας, περισσότερα έσοδα του δημοσίου από φόρους και ασφαλιστικές εισφορές). Αν η προβλεπόμενη αύξηση της ζήτησης έχει μεγαλύτερη διάρκεια, τότε συχνά οι επιχειρήσεις προχωρούν σε επενδύσεις μηχανολογικού εξοπλισμού, ή σε εξαγορές άλλων επιχειρήσεων. Η αύξηση της ζήτησης σε έναν κλάδο, επηρεάζει αναμφίβολα θετικά και μια σειρά από άλλες σχετιζόμενες δραστηριότητες. Για παράδειγμα, αυτή την περίοδο οι ελληνικές επιχειρήσεις προσδοκούν οφέλη από την εισροή των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης. Αν και το μεγαλύτερο τμήμα των συγκεκριμένων κονδυλίων θα επικεντρωθεί σε περιορισμένο αριθμό κλάδων (βλέπε κατασκευές, πληροφορική, ενέργεια) είναι γνωστό ότι θα δούμε την ανάπτυξη αυτή να διαχέεται και σε άλλες δραστηριότητες (χαρακτηριστικό το παράδειγμα της σύνδεσης της οικοδομικής δραστηριότητας με περισσότερα από εκατό επιπλέον επαγγέλματα).
  • Η προσδοκώμενη υλοποίηση ενός μεγάλου project σε μια περιοχή, αναβαθμίζει από τώρα το σύνολο των περιουσιακών στοιχείων της συγκεκριμένης περιοχής. Για παράδειγμα, η περίπτωση του Ελληνικού επιδρά από τώρα στην οικοδομική δραστηριότητα, αλλά και στις τιμές των ακινήτων σε ολόκληρη την περιοχή των νοτίων προαστίων της Αθήνας. Ανάλογη είναι η επίδραση που έχει η ανακοίνωση για επέκταση του μετρό σε μια σειρά από περιοχές στις οποίες το συγκεκριμένο μέσο θα κάνει στάσεις αποβίβασης και επιβίβασης.
  • Η διαμόρφωση θετικών προσδοκιών στην οικονομία επηρεάζει όμως και την καταναλωτική συμπεριφορά των νοικοκυριών. Όσο πιο αισιόδοξα βλέπει κάποιος τη μελλοντική οικονομική πορεία του νοικοκυριού του, τόσο περισσότερο είναι πρόθυμος να καταναλώσει από τώρα, είτε «τρώγοντας από τα έτοιμα», είτε ακόμη και δανειζόμενος. Πέραν αυτού, η διαμόρφωση θετικών προσδοκιών στην οικονομία έχει επηρεάσει από τώρα και τον πλούτο ενός νοικοκυριού (αξία ακινήτων, μετοχικό χαρτοφυλάκιο, κ.λπ.) πράγμα που με τη σειρά του επιδρά θετικά στο ύψος της κατανάλωσης.

Με άλλα λόγια, οι εκάστοτε προσδοκίες για το μέλλον της οικονομίας επηρεάζουν από τώρα τη συμπεριφορά σε ότι αφορά την κατανάλωση, την επένδυση και την εν γένει συμπεριφορά των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων. Ωστόσο, η οικονομία δεν μπορεί να συντηρείται και να τρέφεται μόνο με προσδοκίες.

Επιχειρήσεις, επενδυτές και νοικοκυριά επανεξετάζουν ανά τακτά χρονικά διαστήματα την κατάσταση και συχνά διαφοροποιούν τόσο την ένταση, όσο και την κατεύθυνση των προσδοκιών τους. Έτσι, η καλλιέργεια ψευδών ή και υπερβολικών ανοδικών προσδοκιών, θα επηρεάσει πρόσκαιρα μόνο την οικονομία και στο «τέλος της ημέρας» θα εντείνει τα προβλήματα παρά θα τα αμβλύνει. Οι τιμές των μετοχών και των κατοικιών υποχωρούν, οι επιχειρήσεις μειώνουν τα αποθέματά τους και όσα νοικοκυριά έσπευσαν να καταναλώσουν βλέπουν είτε τις αποταμιεύσεις τους να μειώνονται, είτε τα δάνειά τους να αυξάνονται.

Το ίδιο επικίνδυνο θέμα εμφανίζεται και με την εμπέδωση κλίματος αναίτιας αρνητικής ψυχολογίας. Πολλά νοικοκυριά «ξεπουλάνε» τα περιουσιακά τους στοιχεία, οι επιχειρήσεις χάνουν επενδυτικές ευκαιρίες τις οποίες εκμεταλλεύονται οι ανταγωνιστές τους, κ.λπ.



comments powered by Disqus
* Παρακαλούμε τα σχόλια να μην είναι σε greeklish. Σχόλια με υβριστικό ή προσβλητικό περιεχόμενο θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.
Επενδύσεις, Προσδοκίες