17/06/21 | Αρχική > Αρθρογραφία > Επώνυμες Σκέψεις

Χρηματιστήριο: Τα οφέλη και οι παγίδες ενός Γενικού Δείκτη

Ο Γενικός Δείκτης ενός χρηματιστηρίου αποτελεί ένα χρήσιμο εργαλείο, καθώς πληροφορεί με σύντομο, απλό και εύληπτο τρόπο:

α) Για το πώς «κατά μέσο όρο» κινούνται οι τιμές των μετοχών σε μια χώρα από μέρα σε μέρα, από μήνα σε μήνα, από την αρχή του έτους, από έτος σε έτος, κ.ο.κ.

β) Για το πώς κινούνται «κατά μέσο όρο» οι τιμές ενός χρηματιστηρίου σε σύγκριση με άλλα χρηματιστήρια ανά τον κόσμο.

Τέλος, σύμφωνα με ορισμένους, η πορεία ενός Γενικού χρηματιστηριακού δείκτη αντανακλά ως ένα βαθμό την πορεία της οικονομίας μιας χώρας και των προοπτικών της, ή ακόμη και μιας ευρύτερης γεωγραφικής περιοχής (πχ Νοτιοανατολική Ευρώπη, Αναπτυσσόμενες Αγορές Ευρώπης, κ.λπ.). Όσο και αν ο συγκεκριμένος δείκτης δεν είναι πάντοτε ο πλέον κατάλληλος προκειμένου να περιγράψει την πορεία και τις προοπτικές μιας οικονομίας, δεν είναι τυχαίο ότι κατά την περίοδο 2010-2016 στην Ελλάδα ο Γενικός Δείκτης του ΧΑ είχε υποχρεωθεί σε μεγάλη πτώση, ενώ αντίθετα κατά τα λίγα τελευταία χρόνια έχει ανακάμψει, ερμηνεύοντας ως ένα βαθμό το μικρό rebound του ΑΕΠ (προ πανδημίας), ή τις προσδοκίες από τα αναμενόμενα επενδυτικά-δανειακά Κοινοτικά κονδύλια του Ταμείου Ανάκαμψης.

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία του πρώτου παρατιθέμενου πίνακα, ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστηρίου της Αθήνας από την αρχή του 2021 έως και την 10η Ιουνίου είχε καταγράψει μεγαλύτερη άνοδο σε σχέση με τους δείκτες των χρηματιστηρίων των ΗΠΑ, της Γερμανίας, αλλά και από το μέσο όρο των ευρωπαϊκών χωρών, αλλά και των αναδυόμενων χωρών της Γηραιάς Ηπείρου. Αντίθετα, αν εξετάσουμε το χρονικό διάστημα από την 30η/12/2019 έως και την 10η Ιουνίου του 2021 τα αποτελέσματα των συγκρίσεων είναι πολύ διαφορετικά, με το ελληνικό χρηματιστήριο να υποαποδίδει σαφώς έναντι των περισσότερων ξένων αναπτυγμένων κεφαλαιαγορών.

Πορεία χρηματιστηριακών δεικτών (10/6/2021)

Από 30/12/20

Από 30/12/19

S&P 500 (ΗΠΑ)

12.86%

31.21%

Nasdaq (ΗΠΑ)

8.78%

56.26%

Stoxx Europe 600 (Ευρώπη)

13.92%

9.31%

DAX (Γερμανία)

13.50%

17.53%

CAC (Γαλλία)

17.92%

9.51%

MSCI Emerging Europe (αναδ. Ευρώπη)

15.64%

-2.79%

Γενικός Δείκτης ΧΑ (Ελλάδα)

14.25%

0.83%

Χρηματιστήριο Αθήνας

Γενικός Δείκτης

Δείκτης Τραπεζών

11/6/2021

925.61

597.97

30/12/2020

809.08

518.86

30/12/2019

917.79

877.68

13/6/2016

594.58

880.2

Τι είναι όμως οι Γενικοί Δείκτες; Στην πράξη οι Γενικοί Δείκτες τιμών αποτελούν μέσους σταθμικούς όρους που μετρούν το ποσοστό μεταβολής της κεφαλαιοποίησης (χρηματιστηριακής αξίας) των εταιρειών ενός χρηματιστηρίου, με τη διαφορά ωστόσο ότι συνήθως ένας Γενικός Δείκτης:

· Δεν επηρεάζεται από το σύνολο των μετοχών του χρηματιστηρίου, αλλά από μέρος αυτού. Πολλές δηλαδή μετοχές που διαπραγματεύονται στο ΧΑ δεν επηρεάζουν την πορεία του Γενικού Δείκτη.

· Από τις εταιρείες εκείνες που συμμετέχουν στη διαμόρφωση του Γενικού Δείκτη, δεν τον επηρεάζουν όλες στον ίδιο βαθμό, καθώς κάθε εισηγμένη έχει διαφορετική βαρύτητα (συντελεστή στάθμισης) στη διαμόρφωση του Γενικού Δείκτη. Στο ελληνικό χρηματιστήριο για παράδειγμα, λίγες μεγάλου μεγέθους εταιρείες (πχ Coca-Cola HBC, ΟΤΕ, ΟΠΑΠ, ΔΕΗ, JUMBO, Μυτιληναίος) επηρεάζουν σε πολύ σημαντικό βαθμό την τιμή του Δείκτη, σε σχέση με τις υπόλοιπες εισηγμένες.

Με άλλα λόγια, ο Γενικός Δείκτης πολλές φορές -επηρεασμένος έντονα από λίγες συγκεκριμένες μετοχές- πιθανόν να είναι αντιπροσωπευτικός της «μέσης» πορείας που σημειώνει η χρηματιστηριακή αγορά. Ειδικότερα στην Ελλάδα, η περιορισμένη αντιπροσωπευτικότητα του Γενικού Δείκτη οφείλεται -μεταξύ άλλων- κατά τα τελευταία χρόνια στην έντονη υποαπόδοση των μετοχών του τραπεζικού κλάδου.

Ας εξετάσουμε για παράδειγμα τα στοιχεία του δεύτερου παρατιθέμενου πίνακα, σύμφωνα με τα οποία κατά την τελευταία πενταετία (από 13/6/2016 έως 11/6/2021) ο Γενικός Δείκτης έχει ανεβεί κατά 55,7% (από τις 594,58 στις 925,61 μονάδες), ενώ οι τραπεζικές μετοχές αντίστοιχα (που επηρεάζουν σε σημαντικό βαθμό την πορεία του Γενικού Δείκτη) έχουν κατά το ίδιο χρονικό διάστημα υποχωρήσει κατά 32% (από τις 880,2 στις 597,97 μονάδες). Αυτό σημαίνει ότι οι μη τραπεζικές μετοχές έχουν κατά μέσο όρο ανεβεί σαφώς περισσότερο από το +55,7% που έχει καταγράψει ο Γενικός Δείκτης, με τους αναλυτές να μιλά για μια χρηματιστηριακή αγορά δύο ταχυτήτων: Των τραπεζών από τη μια πλευρά και των υπόλοιπων τίτλων από την άλλη.

Τι σημαίνει αυτό; Ότι κατά την τελευταία πενταετία πολλοί επενδυτές είχαν αποδόσεις πολύ διαφορετικές από αυτές του Γενικού Δείκτη, καθώς συγκεκριμένες μετοχές υποχρεώθηκαν σε έντονη πτώση, ενώ πολλές άλλες κατέγραψαν κέρδη που κυμαίνονται από 100%, 300%, ή και περισσότερο από 500%!

Στο σημείο αυτό να πούμε ότι πολλοί επενδυτές χρησιμοποιούν ως βάση ένα μετοχικό χαρτοφυλάκιο που λίγο-πολύ είναι προσαρμοσμένο στη σύνθεση-διάρθρωση του Γενικού Δείκτη, (αποφεύγοντας την ανάγκη για μελέτη κάθε εταιρείας που συνεπάγεται χρόνο και κόστος), ενώ αντίθετα άλλοι επιλέγουν την τακτική του stock picking (τοποθετούνται σε συγκεκριμένες μετοχές σε βάθος χρόνου), με σκοπό να επιτύχουν αποδόσεις ανώτερες από αυτές του Γενικού Δείκτη.

Υπάρχουν όμως και άλλες αδυναμίες των Γενικών Δεικτών στο να περιγράψουν με ακρίβεια την χρηματιστηριακή πορεία μιας αγοράς και τη σύγκριση αυτής τόσο με το παρελθόν, όσο και με άλλες χώρες. Ενδεικτικές αναφέρουμε τις παρακάτω:

· Όταν συγκρίνεται η πορεία ενός Γενικού Δείκτη σε βάθος πολλών ετών (πχ δέκα ή είκοσι χρόνια) δεν συνυπολογίζεται η όποια πληθωριστική επίδραση κατά τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Επίσης, για μεγάλα χρονικά διαστήματα οι συγκρίσεις πολλές φορές δεν είναι απόλυτες, γιατί με την πάροδο του χρόνου αλλάζει τόσο η σύνθεση των εταιρειών που επηρεάζουν το Γενικό Δείκτη, όσο και η στάθμιση κάθε εταιρείας εκ των παραπάνω. Για παράδειγμα, ο Γενικός Δείκτης του ΧΑ περιελάμβανε την περίοδο 2000-2010 μετοχές εταιρειών που σήμερα έχουν «βάλει λουκέτο» ή έχουν αποχωρήσει από το ΧΑ, ενώ αντίθετα στο σημερινό Γενικό Δείκτη έχουν ενταχθεί πολλές νέες μετοχές.

· Όταν συγκρίνονται οι Γενικοί Δείκτες δύο διαφορετικών χωρών, δεν συνεκτιμάται το πόσο μεγάλη ή μικρή είναι η συμμετοχή συγκεκριμένων οικονομικών κλάδων στον επηρεασμό των δεικτών. Για παράδειγμα, η συμμετοχή του κλάδου της πληροφορικής και των νέων τεχνολογιών (που τόσο μεγάλη έχει σημειώσει διεθνώς κατά τα τελευταία χρόνια) είναι στο ελληνικό χρηματιστήριο πολύ μικρότερη από την αντίστοιχη στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης.



comments powered by Disqus
* Παρακαλούμε τα σχόλια να μην είναι σε greeklish. Σχόλια με υβριστικό ή προσβλητικό περιεχόμενο θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.
Γενικός Δείκτης, ελληνικό χρηματιστήριο