19/01/21 | Αρχική > Αρθρογραφία > Επώνυμες Σκέψεις

Πόσο πιθανή είναι μια νέα χρηματιστηριακή φούσκα;

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η πρόσφατη (15/1/2021) διαδικτυακή ημερίδα που οργάνωσε το Χρηματιστήριο της Αθήνας σε συνεργασία με τον Σύνδεσμο Εταιρειών Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Ελλάδος (ΣΕΠΕ) με θέμα «Οι ελληνικές εταιρείες πληροφορικής στην μετά covid εποχή και το χρηματιστήριο».

Μερικά από τα ζητήματα που τέθηκαν στη συγκεκριμένη ημερίδα ήταν τα ακόλουθα:

· Η όποια ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας για να είναι διατηρήσιμη θα πρέπει να περάσει μέσα από τον ψηφιακό της μετασχηματισμό.

· Η πανδημία όχι μόνο επιτάχυνε την προϋπάρχουσα αντίληψη για ψηφιοποίηση της οικονομίας, αλλά παράλληλα δρομολογεί και πολύ μεγάλα επενδυτικά ποσά (βλέπε πχ Ταμείο Ανάκαμψης) που θα διατεθούν προς τη συγκεκριμένη κατεύθυνση (ενδεικτική αναφορά του προέδρου του ΧΑ κ. Σωκράτη Λαζαρίδη).

· Οι εταιρείες πληροφορικής, προκειμένου να εκμεταλλευθούν τις επικείμενες ευκαιρίες στον κλάδο, θα πρέπει να ενισχύσουν τόσο τα ίδια κεφάλαιά τους έτσι ώστε να μειώνουν τους κινδύνους, όσο και να αποκτήσουν πρόσβαση σε επιπλέον δανειακή χρηματοδότηση προκειμένου να μπορέσουν να υλοποιήσουν τα έργα.

· Το χρηματιστήριο θα μπορούσε να συμβάλλει στη χρηματοδότηση των εταιρειών του κλάδου τεχνολογίας, τόσο μέσω αυξήσεων μετοχικού κεφαλαίου, όσο και μέσα από την έκδοση εταιρικών ομολόγων.

· Το τελευταίο χρονικό διάστημα η χρηματιστηριακή αγορά βλέπει με καλύτερο μάτι τις εταιρείες πληροφορικής και μάλιστα παρατηρείται αυξημένο ενδιαφέρον από μη εισηγμένες επιχειρήσεις του κλάδου να ενταχθούν και αυτές στο Χρηματιστήριο της Αθήνας.

· Υπάρχουν σήμερα οι προϋποθέσεις έτσι ώστε να μην επαναληφθεί η «εμπειρία του 1999-2000» όταν οι τότε αποτιμήσεις είχαν εκτοξευθεί, με αποτέλεσμα στη συνέχεια αρκετές εισηγμένες εταιρείες πληροφορικής να οδηγήσουν σε βαριές απώλειες πολλούς μικροεπενδυτές που τις εμπιστεύθηκαν. Υπήρξαν μάλιστα εταιρείες που αναγκάστηκαν να διακόψουν τη λειτουργία τους.

Με αφορμή την προαναφερόμενη ενδιαφέρουσα ημερίδα, είναι μια καλή ευκαιρία να ασχοληθούμε με το αν σήμερα θα μπορούσε να επαναληφθεί το φαινόμενο μιας νέας «χρηματιστηριακής φούσκας» ανάλογης με εκείνη του 1999.

Πρώτον, πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι πάντοτε στις χρηματιστηριακές αγορές θα υπάρχουν σε βραχυμεσοπρόθεσμο ορίζοντα υπερβολές είτε προς τα πάνω, είτε προς τα κάτω, καθώς στη διαμόρφωση των εκάστοτε τρεχουσών τιμών υπεισέρχονται παράγοντες όπως αυτοί της ψυχολογίας των επενδυτών και των οικονομικών προβλέψεων σε μεταβαλλόμενα περιβάλλοντα. Επιπλέον, πάντοτε -και ιδιαίτερα αν επαναληφθούν περίοδοι βαθιάς οικονομικής κρίσης, όπως αυτή της προηγούμενης δεκαετίας- θα υπάρχουν εταιρείες που θα παρακμάζουν και ενίοτε θα αναγκάζονται να διακόπτουν τη δραστηριότητά τους, προκαλώντας απώλειες στους επενδυτές, καθώς το ρίσκο αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της επιχειρηματικότητας.

Τέλος, πάντοτε θα υπάρχουν περιπτώσεις μετοχών διαφόρων κλάδων που για μια σειρά αιτιών χαρακτηρίζονται ως επενδυτικές επιλογές υψηλού ρίσκου (πχ απόκτηση μετοχών προβληματικών εταιρειών). Σε τέτοιες περιπτώσεις, όπως πχ και σε κινήσεις βραχυπρόθεσμου χαρακτήρα, οι πιθανότητα σημαντικότατων απωλειών θα είναι πάντοτε μεγάλη (ανάλογη σχέση κινδύνου και προσδοκώμενης απόδοσης).

Όλα αυτά όμως μπορεί να οδηγούν σε διακυμάνσεις (ενίοτε έντονες) τις τιμές των μετοχών, πλην όμως δεν αποτελούν φαινόμενο γενικευμένης «φούσκας», αντίστοιχο με εκείνο του 1999.

Δεύτερον, θα πρέπει να θυμίσουμε το περιβάλλον της «περιόδου 1999», όπου η τεράστια άνοδος στις τιμές των μετοχών δεν αφορούσε μόνο τις εταιρείες πληροφορικής αλλά το σύνολο των οικονομικών κλάδων στο Χρηματιστήριο της Αθήνας. Θυμίζουμε ότι η άνοδος είχε ξεκινήσει το 1998 πάνω σε λογικές βάσεις, όπως τα οφέλη από τις επικείμενες επενδύσεις των επερχόμενων (τότε) Ολυμπιακών Αγώνων του 2004 στην Αθήνα, ή πάνω στα πολύ χαμηλότερα επιτόκια που θα έφερνε η αναμενόμενη (τότε) ένταξη της χώρας στη Ζώνη του Ευρώ. Επίσης, τεράστια άνοδο δεν είχαμε μόνο στις μετοχές των ελληνικών εταιρειών πληροφορικής, αλλά και σε εκείνες του εξωτερικού, καθώς ο κόσμος ζούσε την περιβόητη περίοδο του «dot.com», η οποία και αυτή αποδείχτηκε «φούσκα».

Μετά λοιπόν από όλα αυτά, ο υποφαινόμενος εκτιμά ότι είναι ιδιαίτερα δύσκολο να επαναληφθούν στο Χρηματιστήριο της Αθήνας «φαινόμενα 1999», κυρίως για τους εξής λόγους.

Πρώτον, σήμερα έχει απαγορευτεί ο λεγόμενος «αέρας» και έτσι η όποια αγορά μετοχών (με σκοπό το φούσκωμα των μετοχών και στη συνέχεια τη χειραγώγησή των τιμών τους) θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί είτε από υπάρχοντα χρήματα, είτε από επίσημο -επιβαρυνόμενο με επιτόκιο- δανεισμό (margin). Άρα, το «βαρύ όπλο» του φουσκώματος και της χειραγώγησης δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί πια.

Δεύτερον, οι βασικοί μέτοχοι και οι διοικήσεις των εισηγμένων εταιρειών είναι υποχρεωμένοι να δημοσιοποιούν τις χρηματιστηριακές τους συναλλαγές, οπότε με τον τρόπο αυτό ενημερώνουν το ευρύ επενδυτικό κοινό (η διάταξη αυτή δεν υπήρχε το 1999) πότε ρευστοποιούν μετοχές, πράγμα που αξιολογείται.

Τρίτον, υπάρχει μια σειρά θεσμικών παρεμβάσεων που έχουν αυξήσει τη διαφάνεια των επιχειρήσεων καθώς και την ενημέρωση των επενδυτών. Για παράδειγμα, οι λογιστικές καταστάσεις των εταιρειών που είναι εισηγμένες στο Χρηματιστήριο της Αθήνας συντάσσονται από το έτος 2005 με βάση τα Διεθνή Λογιστικά Πρότυπα, ενώ επίσης το περιεχόμενο των ετήσιων απολογισμών χρήσεως των εταιρειών, αλλά και των ενημερωτικών δελτίων για την αύξηση του μετοχικού τους κεφαλαίου είναι πολύ πιο περιεκτικό και απαιτητικό σε περιεχόμενο. Επιπρόσθετα, παρά τα καιρούς «παρατράγουδα» που βλέπουν το φως της δημοσιότητας, ολοένα και περισσότερα βήματα γίνονται στο ζήτημα της Εταιρικής Διακυβέρνησης και ιδιαίτερα σε μέτωπα όπως η αναβάθμιση των τμημάτων εσωτερικού ελέγχου, η ανεξαρτησία και η καταλληλότητα των ανεξάρτητων μελών των διοικητικών συμβουλίων και η αντιμετώπιση συγκρούσεων συμφερόντων μεταξύ των εταιρειών και των μελών του Δ.Σ.

Πέραν όμως όλων αυτών, ένα μεγάλο τμήμα της επενδυτικής κοινότητας πήρε το μάθημά της από όλα όσα είχαν συμβεί κατά την περίοδο του 1999-2000 και σήμερα έχει πολλούς λόγους να εμφανίζεται πολύ πιο ώριμη στη συμπεριφορά της σε σχέση με το παρελθόν. Η ιστορία έδειξε ότι οι επιχειρηματίες που προσπάθησαν να εκμεταλλευθούν το επενδυτικό κοινό, είδαν τις εταιρείες τους είτε να κλείνουν, είτε να παρακμάζουν (ορισμένοι μάλιστα εκ των επιχειρηματιών αυτών βρέθηκαν αντιμέτωποι και με τη δικαιοσύνη). Τα κόμματα που προσπάθησαν να εκμεταλλευθούν πολιτικά τη χρηματιστηριακή άνοδο, το πλήρωσαν στη συνέχεια. Πολλοί επενδυτές που βασίστηκαν στις «φήμες» και στις «αποκλειστικές πληροφορίες» υπέστησαν βαρύτατες απώλειες. Οι επαγγελματίες της αγοράς που «πρωτοστάτησαν» τη συγκεκριμένη περίοδο, κατά κανόνα απαξιώθηκαν τα επόμενα χρόνια.



comments powered by Disqus
* Παρακαλούμε τα σχόλια να μην είναι σε greeklish. Σχόλια με υβριστικό ή προσβλητικό περιεχόμενο θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.
Χρηματιστήριο