15/12/17 | Αρχική > Αρθρογραφία > Φοροτεχνικός

Φορολογικοί έλεγχοι σε ελεύθερη μετάφραση

Το θέμα των παραγραφών και ποιες χρήσεις είναι σε έλεγχο έχει απασχολήσει τελευταία τους συναδέλφους κατά κύριο λόγο, είτε είναι λογιστές, είτε εφοριακοί υπάλληλοι.

Οι μεν πρώτοι, προσπαθούν να αποδείξουν τα αναπόδεικτα, βλέποντας τους ελέγχους και τον τρόπο με τον οποίο κινούνται, είτε διαπιστώσεις, είτε και οριστικά φύλλα ελέγχου. Οι δε δεύτεροι πιέζονται να ολοκληρώσουν τη διαδικασία, κυρίως για το 2011 μέσα στη χρήση, ώστε να μην τους παραγραφούν υποθέσεις στα χέρια.

Όπως είναι γνωστό, η Απόφαση 1738 του ΣτΕ, αλλά και οι Αποφάσεις του Διοικητή της ΑΑΔΕ που βασίζονται στην Απόφαση 238 ΝΣΚ είναι ξεκάθαρες.

Καλό είναι να υπενθυμίσουμε τι αναφέρουν οι συγκεκριμένες Αποφάσεις:

Βάσει της υπ’ αριθμ. 1738/2017 απόφασης του Σ.τ.Ε. αλλά και της υπ’ αριθμ. ΔΕΛ Β 1136035 ΕΞ 15.09.2017 απόφασης του διοικητή της ανεξάρτητης αρχής δημοσίων εσόδων, η οποία τροποποιεί την υπ’ αριθμ. ΔΕΛ Β' 1189202 ΕΞ 2016/28-12-2016 απόφαση του διοικητή της ανεξάρτητης αρχής δημοσίων εσόδων, οι χρήσεις από τον 2001 και μετά θα ελεγχθούν σύμφωνα με τα οριζόμενα του άρθρου 84 παρ. 5 του Ν. 2238/1994, βάσει του οποίου, αν δεν υποβληθεί δήλωση φορολογίας εισοδήματος ή δήλωση απόδοσης παρακρατούμενων φόρων ή δήλωση φόρου εισοδήματος του άρθρου 64, το δικαίωμα του Δημοσίου να κοινοποιήσει το φύλλο ελέγχου ή την πράξη καταλογισμού φόρου του άρθρου 64, παραγράφεται μετά την πάροδο δεκαπέντε (15) ετών από τη λήξη της προθεσμίας για την επίδοση της δήλωσης. Σε περίπτωση υποβολής των πιο πάνω δηλώσεων κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους πριν από την ημερομηνία λήξης του χρόνου παραγραφής, το δικαίωμα του Δημοσίου για την κοινοποίηση φύλλου ελέγχου παραγράφεται μετά την πάροδο τριετίας από τη λήξη του έτους υποβολής της δήλωσης.

Επιπρόσθετα η υπ’ αριθμ ΔΕΛ Β 1136035 ΕΞ 15.09.2017 απόφαση του διοικητή της ανεξάρτητης αρχής δημοσίων εσόδων, η οποία τροποποιεί την υπ’ αριθμ. ΔΕΛ Β' 1189202 ΕΞ 2016/28-12-2016 απόφαση του διοικητή της ανεξάρτητης αρχής δημοσίων εσόδων αναφέρει ότι για ελεγχόμενες χρήσεις 2006 και μετά ο έλεγχος θα γίνει με βάση τις διατάξεις της παρ. 4 του άρθ. 84και της περ. α' της παρ. 2 του άρθ. 68 του ν.2238/1994(συμπληρωματικά στοιχεία).

Σύμφωνα με το άρθρο 68 του Ν. 2238/1994 φύλλο ελέγχου και αν ακόμη έγινε οριστικό δεν αποκλείει την έκδοση και κοινοποίηση συμπληρωματικού φύλλου ελέγχου, αν α) από συμπληρωματικά στοιχεία, που περιήλθαν σε γνώση του προϊσταμένου της δημόσιας οικονομικής υπηρεσίας, εξακριβώνεται ότι το εισόδημα του φορολογουμένου υπερβαίνει αυτό που έχει περιληφθεί στο προηγούμενο φύλλο ελέγχου, β) η δήλωση που υποβλήθηκε ή τα έντυπα ή οι καταστάσεις που τη συνοδεύουν αποδεικνύονται ανακριβή ή γ) περιέλθουν σε γνώση του προϊσταμένου της δημόσιας οικονομικής υπηρεσίας στοιχεία βάσει της αμοιβαίας διοικητικής συνδρομής από φορολογικές ή τελωνειακές αρχές άλλων Κρατών -Μελών της Ε.Ε. ή τρίτων χωρών που αποδεικνύονται ανακριβείς οι συναλλαγές, έστω και αν αυτά ζητήθηκαν πριν από την έκδοση του οριστικού φύλλου ελέγχου ή δ) περιέλθουν στις φορολογικές αρχές στοιχεία κατ’ εφαρμογή των διατάξεων της παραγράφου 9 του άρθρου 26 του ν. 3728/2008 Α΄258).

Επίσης σύμφωνα με το άρθρο 84 του Ν. 2238/1994 το δικαίωμα του Δημοσίου για την ενέργεια αρχικής ή συμπληρωματικής φορολογικής εγγραφής και την επιβολή φόρων, πρόσθετων φόρων, για φορολογικές παραβάσεις, παραγράφεται μετά την πάροδο δεκαετίας, εφόσον η μη ενάσκηση του, έστω και κατά ένα μέρος, οφείλεται:

α) Στην από πρόθεση πράξη ή παράλειψη του φορολογουμένου με τη σύμπραξη του αρμόδιου φορολογικού οργάνου.

β) Σε οποιαδήποτε από τις περιπτώσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του άρθρου 68, ανεξάρτητα από το εάν έχει εκδοθεί και κοινοποιηθεί ή όχι, αρχικό φύλλο ελέγχου.

Επιπροσθέτως σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 2934/2017 απόφαση του Σ.τ.Ε δεν αποτελούν συμπληρωματικά στοιχεία εκείνα τα οποία είτε είχαν περιέλθει σε γνώση της φορολογικής αρχής εντός της προβλεπόμενης στην παράγραφο 1 του ανωτέρω άρθρου 84 πενταετίας και αγνοήθηκαν ή δεν ελήφθησαν προσηκόντως υπόψη από αυτήν (πρβλ. ΣτΕ 3296/2008, ΣτΕ 2703/1997, ΣτΕ 2473/1996) είτε η φορολογική αρχή όφειλε να έχει λάβει γνώση τους, εντός της ίδιας πενταετίας, εάν είχε επιδείξει την δέουσα επιμέλεια (πρβλ. ΣτΕ 2426/2002, ΣτΕ 2700/1965), ήτοι εάν είχε λάβει τα προσήκοντα μέτρα ελέγχου και έρευνας, που προβλέπονται στο νόμο.

Περαιτέρω, σύμφωνα με όσα έγιναν ερμηνευτικώς δεκτά στην σκέψη 10, μεταξύ των βασικών και τακτικών μέσων του φορολογικού ελέγχου της ακρίβειας των δηλώσεων εισοδήματος, ο οποίος, κατά τα προεκτεθέντα, πρέπει να διενεργείται, κατ' αρχήν, εντός της προβλεπόμενης στο ανωτέρω άρθρο 84 παρ. 1 πενταετίας, είναι και η εξέταση του υπόλοιπου και των κινήσεων των τραπεζικών λογαριασμών του φορολογούμενου στην ημεδαπή. Τούτων έπεται ότι στοιχεία για το υπόλοιπο ή/και τις κινήσεις των τραπεζικών λογαριασμών του φορολογούμενου στην ημεδαπή δεν αποτελούν «συμπληρωματικά στοιχεία», ικανά να δικαιολογήσουν (ενόψει και των επιταγών της συνταγματικής αρχής της αναλογικότητας) την επιμήκυνση της (κατ' αρχήν οριζόμενης, πενταετούς) προθεσμίας παραγραφής, σύμφωνα με το άρθρο 84 παρ. 4 περιπτ. β, σε συνδυασμό με το άρθρο 68 παρ. 2 περιπτ. α του ΚΦΕ.

Επίσης, σύμφωνα με την ΠΟΛ 1192/2017 με την Γνωμοδότηση 268/2017 του ΝΣΚ έγινε δεκτό, κατά πλειοψηφία, ότι ενόψει των γενομένων δεκτών με τις υπ' αριθ. ΣτΕ 1738/2017, ΣτΕ 2934/2017 και ΣτΕ 2935/2017 αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ) επί της ερμηνείας και εφαρμογής των διατάξεων του άρθρου 78 (§§1-2) του ισχύοντος Συντάγματος, η διάταξη της παραγράφου 3 του άρθρου 36 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας - ΚΦΔ - (ν.4174/2013), σε συνδυασμό με τη διάταξη της παραγράφου 11, εδάφιο δεύτερο, του άρθρου 72 του ίδιου Κώδικα, με τις οποίες παρεκτείνεται ο χρόνος της παραγραφής σε εικοσαετή σε περιπτώσεις φοροδιαφυγής που διαπράχθηκε πριν την έναρξη ισχύος του ΚΦΔ, υπό την προϋπόθεση ότι το δικαίωμα του Δημοσίου δεν έχει παραγραφεί μέχρι τότε, είναι εφαρμοστέες από τη Φορολογική Διοίκηση, υφισταμένης δυνατότητας εκδόσεως πράξεων προσδιορισμού φόρου και προστίμων σε εκκρεμείς υποθέσεις ελέγχου που αφορούν στις χρήσεις των ετών 2012 και 2013 και όχι σε προγενέστερες του έτους 2012.

Στην πράξη συμβαίνει αυτό.

Οι ΠΟΛ 1192-1194 εφαρμόζονται.

Δεν έχει περάσει μεγάλο χρονικό διάστημα που καταθέσαμε δυο ενδικοφανείς προσφυγές, πριν την Απόφαση του ΣτΕ, όπου η πρώτη αφορούσε χρήση 1992 έως και 1998, ενώ η δεύτερη αφορούσε χρήση 1996 έως και 2012, όπου και τα μεγαλύτερα ποσά ήταν στις χρήσεις 1996-1999.

Τι συμβαίνει σήμερα και πως σε ελεύθερη μετάφραση εφαρμόζονται οι αποφάσεις του Ανώτατου Δικαστηρίου και κατ’ επέκταση οι αποφάσεις του Διοικητή;

Θα ήθελα πραγματικά να αναφερθώ σε ορισμένες διαπιστώσεις που έχουν αποτυπωθεί και που εκθέτουν την υπηρεσία και την - σε γενικές γραμμές - καλή προσέγγιση των εφοριακών υπαλλήλων στις δύσκολες συνθήκες που διενεργούν τους ελέγχους:

1) Σε φορολογικό έλεγχο (άνοιγμα) λογαριασμού, εμφανίζεται τραπεζικός λογαριασμός με καταθέσεις αρκετών εκατοντάδων χιλιάδων ευρώ. Ο φορολογούμενος μας ανακοίνωσε ότι ποτέ δεν είχε αυτόν τον λογαριασμό.

Του ζητάμε να προσκομίσει βεβαίωση της τράπεζας ότι στον συγκεκριμένο λογαριασμό δεν είναι δικαιούχος και το κάνει.

Η απάντηση:

Ο έλεγχος με αρ. πρωτ. ….. ζήτησε από αρχές του 2016 από την τράπεζα να απαντήσει. Η τράπεζα δεν απάντησε, η ΔΟΥ τα συμπεριέλαβε στην προσωρινή πράξη διορθωτικού προσδιορισμού φόρου.

2) Στις διαπιστώσεις συμπεριλαμβάνονται οι χρήσεις από το 2006 έως το 2012 οι οποίες κοινοποιήθηκαν μετά τις Αποφάσεις του Διοικητή.

Στην ερώτησή μας εάν μέχρι το 2010 είναι παραγεγραμμένες οι χρήσεις, η απάντηση είναι όχι, γιατί υπάρχει καταγγελία πολίτη (ανώνυμη).

3) Σε άλλο έλεγχο θυροκολλήθηκαν το σημείωμα διαπιστώσεων και οι προσωρινές πράξεις προσδιορισμού του φόρου εισοδήματος, αλλά στη βιασύνη είχαν ξεχάσει να τα υπογράψουν επόπτης, υποδιευθυντής και προϊστάμενος.

4) Ατομική επιχείρηση που πουλάει προϊόντα σε μεγάλη αλυσίδα σούπερ μάρκετ. Στον έλεγχο προσκομίζονται βιβλία και στοιχεία. Όλες οι καταθέσεις της αλυσίδας θεωρούνται πρωτογενείς καταθέσεις και προσδιορίζεται φόρος εισοδήματος.

Τράπεζες

5) Δάνειο, ενώ έχει προσκομισθεί η σύμβαση, αλλά και οι εκταμιεύσεις της τράπεζας, θεωρείται πρωτογενής κατάθεση και προσδιορίζεται.

6) Το ίδιο συμβαίνει και με πωλήσεις μετοχών, ενώ έχουν προσκομισθεί τα πινάκια και όλη η κίνησή τους.

7) Επενδυτικό ρευστοποιείται. Θεωρείται πρωτογενής κατάθεση. Αγοράζεται με τα χρήματα αυτά νέο επενδυτικό το οποίο ξαναρευστοποιείται, είναι νέα πρωτογενής κατάθεση. Η ίδια αντιμετώπιση και σε όλες τις αποδόσεις των επενδυτικών.

8) Βέβαια, νομίζω το καλύτερο το συνάντησα προχθές, σε μια από τις μεγαλύτερες ΔΟΥ, όπου εκδόθηκαν οριστικές πράξεις προσδιορισμού του φόρου, χωρίς ο φορολογούμενος με την εντολή ελέγχου να λάβει οτιδήποτε (σημείωμα διαπιστώσεων, κλήση προς ακρόαση, κ.λπ.)

Είναι αυτονόητο ότι όταν είσαι ελεγκτής, έχεις δεκάδες και ίσως εκατοντάδες υποθέσεις να φέρεις εις πέρας, ο χρόνος είναι ελάχιστος και λάθη και χοντράδες θα γίνονται.

Από την άλλη όμως, ελάτε στη θέση του λογιστή που χειρίζεται την υπόθεση και ακόμα περισσότερο του φορολογούμενου:

Ο τελευταίος να βρίσκεται χρεωμένος ξαφνικά με κάποιες εκατοντάδες χιλιάδες ή εκατομμύρια ευρώ και ο συνάδελφος να προσπαθεί να του εξηγήσει ότι αυτά που του έλεγε ισχύουν, ότι οι χρήσεις έχουν παραγραφεί, ότι πουθενά δεν αναφέρεται ότι εάν ο πολίτης ανώνυμα κάνει καταγγελία αυτόματα σταματάει και την παραγραφή.

Μήπως ο Διοικητής θα έπρεπε να βρει μια λύση να προστατεύει κατά κύριο λόγο τους υφιστάμενούς του;

Γιατί το βλέπω το σενάριο… Σε 5 μήνες θα υπάρχουν κάποιοι οι οποίοι πάλι θα λένε «οι ΔΟΥ επιβάλλουν φόρους και η ΔΕΔ τους διαγράφει.»

Καλό ΣΚ σε όλους!



comments powered by Disqus
* Παρακαλούμε τα σχόλια να μην είναι σε greeklish. Σχόλια με υβριστικό ή προσβλητικό περιεχόμενο θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.